Druckschrift 
Secunda pars huius operis in se continens glos[s]am ordinaria[m] cu[m] expositione lyre litterali [et] morali: necnon additionibus ac replicis .. (1498)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Glo. ordi. Iudith Ca. XIIII Nico. de lyra

qui creauit cęlū ⁊ terrā qͥ te direxit ī vul pͦnera capitꝭ pͥncipis inimicoꝝ nr̄oꝝ: qꝛa hodie nomē tuū ita magnificauit: vt nōrecedat laus tua de ore hoīm: qͥ memores fuerīt v̓tutꝭ dn̄i ī ęt̓nū: ꝓ qͥbꝰ nō pe­ dꝑciſti aīę tuę ꝓpt̓ anguſtias ⁊ tribulationē generꝭ tui: ſꝫ ſubueniſti ruinę an̄ ꝯſpectū dei nr̄i. Et dixit om̄is ppl̓us: fiat fiat.Porro achior vocatꝰ venit. Et dixit ei eiudith: Deꝰ iſrl̓ cui tu teſtimoniū dediſti fꝙ vlciſcat̉ ſe d̓ inimicꝭ ſuis: ip̄e caput oīꝫa ſhuius ſeculi.īcredulorū īcidit ī hac nocte ī māu mea.Et vt ꝓbes qꝛ ita eſt: ecce caput holofernis qͥ ī ꝯtēptu ſuꝑbię ſuę deum iſrl̓ ꝯtempſit: ⁊ tibi īteritū minabat̉ dicēs: cuꝫ captus fuerit ppl̓s iſrl̓: gladio ꝑforari pręcipiam latera tua. Uidens aūt achior ca­ sput holofernis: anguſtiatꝰ p̨̄ pauore ce­ hcidit ī faciē ſuā ſuꝑ terram ⁊ eſtuauit aīaeius. Poſtea ꝟo qͣꝫ reſūpto ſpiritu recrekatus eſt: ꝓcidit ad pedes eiꝰ: ⁊ adorauiteaꝫ ⁊ dixit. Bn̄dicta tu a deo tuo ī oī ta­ mbernaculo iacob: qm̄ ī oī gente q̨̄ audierit nomē tuū magnificabit̉ ſuꝑ te deusiſrael. Capl̓m: XIIII§docet eccleſia filios ſuos qualiter perſequatur hoſtem ſpiritualem.Ixit aūt iudith ad omnē ppl̓m: na ſaperite contritā eſſe hoſtis ſuꝑbiam.Audite me fratres. Sūſpendite caput hͦ oI doctrinā euāgelij qua muniuntur credentes.§ ītellexerit. c§ ſol .ſ. diuīe placatiōis ⁊ ſolatij ſerenitas.ſuꝑ mu̓ros nr̄os: ⁊ erit cū exierit ſol acci la §ſcutū fidei loricā iuſticie ⁊ galeā ſalutꝭ qd̓ ē ꝟbū dei.piat vnuſqͥſqꝫ arma ſua: ⁊ exite cū impe­ rtu: nō vt deſcēdatꝭ deorſū ſꝫ qͣſi impetūsfacientes. Tūc exploratores neceſſe erittvt fugiant ad principē ſuū excitāduꝫ adpugnā. Cunqꝫ duces eoꝝ ꝯcurrerint ad xtabernaculū holofernis: ⁊ inuenerīt euꝫtruncum in ſuo ſanguine volūtatū: decidet ſuꝑ eos timor. Cūqꝫ cognoueritꝭ fugere eos: ite pꝰ illos ſecuri: qm̄ dn̄s ꝯteret eos ſub pedibꝰ vr̄is. Tunc achior vi gdens virtutē quā fecit deꝰ iſrl̓: relicto gē atilitatꝭ ritu credidit deo: ⁊ circūcidit car bnē p̨̄putij ſui ⁊ appoſitus ē ad ppl̓m iſrl̓: ⁊oīs ſucceſſio generis eiꝰ vſqꝫ ī hodiernūa Iſicut fuerat imperatūdiē. Hox aūt vt ortꝰ ē dies ſuſpenderūt ?ſuꝑ muros caput holofernis: accepitqꝫvnuſqͥſqꝫ vir arma ſua et egreſſi ſūt cuma § eccl̓ie confidētiā cōtra ſe.grandi ſtrepitu ⁊ vlulatu. Qd̓ videntesta ſ principes ꝑſecutoꝝ. a § ad templa idoloꝝ.exploratores ad tabernaculū holofernisa §auxilium petentes.cucurrerūt. Porro hi qͥ ī tabernacl̓o erātveniētes ⁊ an̄ īgreſſū cubicl̓i ꝑſtrepētes

a. Quia hodie nomen tuum ita magni.⁊cͣ. Laus eccleſie non recedetd̓ ore hominū:qͥ memores ſūtſtudij et operūeius que ꝑ dilectionē dei etꝓximi preſentes tribulationes ſecura ſuſtinet: fide plena ⁊ ſpe firmaattendēs eminentiā celeſtiūp̄mioꝝ: vbi ſociabitur beatitudini angelorū. b Uidēsautem achiorᵇ ⁊cͣ.. Per achior pͥncipē āmonitarū paganivel heretici deſignāt̉: qui videntes eccleſiefidem hoſtiuꝫſuꝑaſſe ferocitatē nimio pauore cōcutiuntur: ⁊ ſuꝑbiamſuam humiliātes eccleſiaꝫ venerantur: ⁊ ſequaceſ ſuos errorē relinquere: ⁊ fidelibꝰ ſeſe ſociare hortantur. UndeEſaias: Uenient ad te curuifilij eorum quite humiliauerunt: et adorahunt veſtigiapedum tuoruꝫom̄es qͥ detrahebant tibi.Ca. XIIIIxit ātTuningreſſus. Duces ꝑſecutorū deosſuos ꝯͣ eccl̓iaꝫpoſcētes auxilium īueniunteos ꝓpria fedtate ſpurciſſimos ⁊ om̄i virtute deſtitutoſvn̄ fuge ſe commendantes relinquunt ea inquibus temporaliter cōfidebantꝭ: non eſtenim prudentia: non eſt ſapientia nec cōſiliū contra debum. vnde Hieremiaſ ait: Nōfugiet velox:necnō ſaluabifortis ⁊cͣB Cunqꝫ

ligūt̉ alia corꝑa media: ⁊ creature in eis exiſtentes.a Qui te direxit. ſua bonitate. b In vulnera. qd̓ē ſupra ꝯſtātiā mulierꝭ. c Vt nō re. ⁊cͣ. qd̓ videmꝰadimpletū: nā ad eiꝰ laudē ꝑ vniuerſalē eccl̓iam recolit̉ hͦ factū. d Nō peꝑ. aīe tue .i. vite tue eā ꝑiculis exponēdo. e Porro achior vo. ve. Hic ꝯfr vl̓timo manifeſtat̉ mors holofernis achior gētili. cumd̓r: Porro achior vocatꝰ venit. nō enī ꝯſiliū hebreorū audebat īgredi: niſi ſpecialit̓ vocaret̉: qꝛ non eratadhuc īcorꝑatꝰ illi ppl̓o. f Deus iſrl̓ cui tu teſti.de. ⁊cͣ. vt habet̉. sͣ. ca. v. Cetera patēt ex dictis.g Uidēs aūt achior caput holo. angu. p̄ pauore .i.nimia admiratiōe de tanto facto ꝑ manū femine.h Cecidit ī faciē ſuā ſuꝑ terrā. Paſſiones enī vehemētes ⁊ ſubite faciūt magnā trāſmutationē ī corꝑe:⁊ ſic frequēter faciūt cadere. i Et eſtuauit aīa eiꝰ:id ē paſſa fuit exinanitionē. k Poſtea o qͣꝫ re. ſpiritu re. eſt. trāſeunte dicta paſſiōe. l Procidit adpedes eiꝰ. ei reuerentiaꝫ exhibendo. m Bn̄dictatu deo tuo ī oī ta. iacob .i. ab oībꝰ habitātibꝰ ī tabernaculo hebreoꝝ: ⁊ a iacob deſcēdētiū. Ca. XIIIMoraliter. Ut ant ſero factum. ſequit̉Porro holofernes iacebat in lecto nimia ebrietate ſopitꝰ. ꝑ quā ſignaturilla ebrietas de qua dicit̉ Apoc̄. xvij. Uidi muliereꝫebriā de ſanguine ſanctoꝝ. Tyrannꝰ enī qͥ membrūeſt diaboli inebriat̉ de ſanguine īnocentū aliqͦs realiter occidendo ⁊ aliqͦs interp̄tatiue ſcꝫ bona de qͥbꝰdebent viuere violēter auferēdo. Et talē occidit Iudith .i. eccleſia qn̄ ꝓpter mala ſua per excōicationemſeꝑat eā a cetu fideliū. ⁊ ſicut in holofernis occiſiōefuit bina ꝑcuſſio: ſic ī excōicatione debet eē bina monitio. Poteſt aūt aliter exponi vt ꝑ holofernē ſignificet̉ hereſiarcha. qͥ ebrius ē peſtifera doctrina: de qͣdicit̉ Deut̓ .xxxij. Fel draconū vinū eoꝝ: et venenūaſpidū inſanabile: ⁊ īterp̄tatio ꝯſonat. Holofernesenī īterp̄tat̉ infirmitas diſceſſiōis: tales enī infirmatur ex diſceſſione a vera fide. ⁊ talis debet ab eccl̓iaexcōmunicari. Porro achior vocatus venit ⁊cͣ.ꝑ iſtū qͥ gentilis erat ppl̓s gentiū deſignat̉: qͥ vidensmiracula p̄dicationē fidei ꝯfirmantia reliqͥt cultumidolatrie ⁊ adheſit firmiter fidei ortodoxe.Ixit āt iudith. Poſtqͣꝫ deſcpͥtꝰ Ca. XIIIId ē holofernis occubitꝰ. hic ꝯn̄ter deſcribit̉ fuga ſui exercitꝰ. ⁊ diuidit̉ in tres ꝑtes. nā primo ponit̉ fugiēdi rō. ſcd̓o fugientiū deuaſtatio. ca.xv. tertio diuīa laudatio. xvj. ca. Circa pͥmuꝫ iudithpͥmo populum inſtruit. ſcd̓o populus ei obedit. ibi:Mox autē. tertio exercitꝰ ad holofernē recurrit. ibi:Qd̓ vidētes. Circa primū pͥmo ponit̉ inſtructio dicta. ſcd̓o interponit̉ ip̄ius achior conuerſio deuota.ibi: Tūc achior. Circa primū dicit iudith. o Suſpendite caput hoc ſuꝑ muros. in ſignū exultatiōis⁊ victorie iam habite partim in re ⁊ partim in ſpe.Et erit cū exierit ſol: id eſt in primo ortu ſuo.Accipiat vnuſquiſqꝫ arma ſua. ꝯfidētes d̓ victoria plena dei adiutoria habenda. r Et exite cumimpetu qͣſi iā certi de ꝯſecutiōe victorie. s Nō vtdeſcē .ſ. paulatim et timide. t Tūc explo. ⁊cͣ. ſinecuiꝰ volūtate exercitꝰ nō debet bellū cōmittere. namſicut d̓r libro d̓ iudaico bello. Nō ſolū bellare ſꝫ etiāvincere ſine duce apud romanos erat vituꝑabile.v Cūqꝫ du. eoꝝ. qͥ p̄ſunt diſtinctis aciebus.x Cōcurrerit ⁊cͣ. ex caſu pͥncipis inopinato: ⁊ etiaꝫīmiſſus a deo. vnde videt̉ hic ſalteꝫ qͣꝫtum ad aliqͥdꝓphetice loqui. y Tunc achior. Hic ꝯſequenterinterponit̉ achior cōuerſio deuota. cum d̓r: z Uidens virtutē quā fecerat deus iſrl̓ .i. effectuꝫ diuinevirtutis ꝑ manū mulieris. a Relicto gētilitatisritu credidit deo. legē eiꝰ ſuſcipiendo. b Et circūcidit .i. circūcidi fecit. c Mox aūt. Conuerſioneachior interpoſita. hic ponitur obediētia ppl̓i ad iudith verba. cū dicit̉: d Suſpenderūt ſuꝑ muroscaput holofernis. ī ſignū victorie ⁊ cōmunis exultatiōis. e Et egreſſi ⁊cͣ. ad aduerſarios deterrēdū.f Qd̓ vidētes. Hic ꝯn̄r ponit̉ ad holofernē recurſus. ⁊ ſcd̓o declarat̉ eius interitꝰ. ibi: Tūc īgreſſus.Circa primum patet littera vſqꝫ ibi:Rulius

I

gͣ. 10. b. et.jͣ. 15. d.

sͣ. 5. d

s. 6. a

A

Eſa. 60. e

B

Hie .46. b