I¶ Glo. ordi.Eſdre Ca. VENico. de lyra
Et abierūt feſtini ī hierl̓m ad iuadęos: ⁊ ꝓhibuer̄t eos ī brachio b⁊ robore. Tūc ītermiſſuꝫ ē opusedomꝰ dn̄i ī hierl̓m: ⁊ nō fiebat vſ dqꝫ ad ānū ſcd̓m regni darij regisperſarum. ¶ La. V.Rophetauerūt aūt ag erp geus ꝓph̓a et zacharias filiᵐꝰ ado ꝓphetātes grad iudęos qͥ erāt ī iuda ⁊ hierl̓m⁊ in noīe dei iſrael. Tūc ſurrexe 7brunt corobabel filiꝰ ſalathiel: etcioſue filius ioſedech. ⁊ ceperuntędificare templū domini ī hieruſalem: ⁊ cum eis ꝓphetę dei ad hadiuuantes eos. In ip̄o aūt tꝑe ve init ad eos thātannai qͥ erat duxtrans flumen: ⁊ ſtarbucannai ⁊cōſiliarij eorū: ſicqꝫ dixerūt eis:Quis dedit vobis ꝯſiliū vt do kmū hanc ędificaretꝭ ⁊ muros eie inſtauraretis? Ad qd̓ reſpondi 1
Rophetauerūt. Beda. In libris ᵐ Ca. V.p Deoꝝ pleniꝰ ſcriptū eſt qͥbꝰ verbis ſecordiā eoIrū redarguerīt qͥ negligētiores erāt erga optempli: vel ꝓmiſſo dei auxilio ad oꝑādū accederit:qua etiā deuotiōe ad exhortationē eoꝝ corobabel ioſue ⁊ omīs ppl̓s ſe ad oꝑandūaccinxerint. Aggeus eī ita incipit: In āno ſcd̓o darij regꝭ invno die mēſis p̄fati factū ē verbū dn̄i in manu aggei ꝓph̓e dicens: Dic ad corobabel filiuꝫſalathiel: ⁊ ad ioſue filiuꝫ ioſedech ⁊cͣ. Et paulo poſt. Et ſuſcitauit dn̄s ſpm̄ corobabel filij ſalathiel ducis iuda: et ſpm̄Ieſu filij ioſedech ſacerdotismagni: ⁊ ſpm̄ reliqͦrū de oī populo: ⁊ ingreſſi ſūt: ⁊ faciebātopus in domo dn̄i ⁊cͣ. Tacharias āt ſic incipit: In mēſe octauo in āno ſcd̓o darij regꝭ factūeſt verbū dn̄i ad zachariā filiūbarachie: filiū ado ꝓph̓am ⁊cͣ.Ex qͦ apꝑ et quō Eſdras zachariā filiū ado nomīet: qꝛ ſcꝫ nepos illiꝰ fuit qui ꝓph̓a nobilisfuiſſe intelligit̉: cuiꝰ Zacharias in ꝓph̓is eximiꝰ iure filiꝰ diceret̉. Inter q̄ notandū qnantiſpūs iſti ꝓph̓e fuerint: vt cōtratanti regꝭ edictū: et ſamaritanos ⁊ oēs gentes ꝑ circūitumedificationē tēpli impediētesiub erēt templū extrui. corobabel quoqꝫ ⁊ ieſus ⁊ ppl̓us qͥ cn̄eis erat nō minoris fuiſſe fideiꝓbant̉: qui ꝓph̓as iubentesmagis audierūt qͣꝫ ꝓhibentisregꝭ imperiū. b Xorobabel:bylonis. qꝛ ibi iuxta hiſtoriā natus eſt cū eſſet de ſtirortus in babylone vl̓ mgr̄ bape dauid in bethleem nati. hic ſignificat chriſtum: q̄vt mūdū a confuſiōe errorū liberaret in babylone .i.in cōfuſione mundi oriri ⁊ ꝯuerſari dignatꝰ eſt. Quietiā recte babylonis magiſter dicit̉: non ꝙ ea q̄ babylonis. id eſt mundi ſunt doceat: ſed quos babyloniorū iugo preſſos inuenit: ad gratiā libertatis erudit: ⁊ eruditos ad patriā celeſte ꝑducit: cuiꝰ pr̄ eſt ſalathiel .i. petitio mea deꝰ: qui .ſ. in pſalmo dicit. Pete a me ⁊ da. t. g. h. t. ⁊cͣ. vnuſqͥſqꝫ etiā cū deū īuocāsnon aliud querit qͣꝫ ipſum: poteſt eum ſalathiel vocare.Et ioſue. Bed. Ioſue vl̓ ieſus interp̄tat̉ ſaluator:Ioſedech dn̄s iuſtꝰ. hic qͥdē ſicut filiꝰ nun xp̄m ſignificat. vterqꝫ enī ppl̓m in t̓rā ꝓmiſſiōis: ille de lōgo incolatu heremi: hic de longiore captiuitatꝭ ſeruitio introduxit. Sic verꝰ ieſus electos ſuos ab oībꝰ maliseruens ad ſuꝑni regni ꝓmiſſa gaudia inducit qͥ eſt filius ioſedech .i. dn̄i iuſti. de qͦ dr̄: Dn̄s iuſtꝰ concidetceruices pctōꝝ ⁊cͣ. d In ip̄o. Be. Patet lr̄e textꝰqꝛ ꝯfortati verbis ꝓphetaꝝ optimates iudeoꝝ nō ptuerūt hoſtiū infeſtatiōibꝰ a ſctō oꝑe p̄pediri. a qͦ qſcentibꝰ adhuc ꝓphetis timore hoſtiū ceſſauerāt: ſic̄nunc in eccl̓ia gerit̉: dū hi qui malignoꝝ ſpirituuꝫ vl̓hominū inſidijs retardati tardiores aliqn̄ ad opusbonū fuerūt: repente ꝟbis doctoꝝ vel diuinarū ſcripturarum correpti: nullis tentationū machinis poſſunt vinci: vel a ꝓpoſito intentiōis reuocari.e Ad quod reſpondimus. Uidetur qui hoc ſcripſit preſens affuiſſe: cū Eſdras dicatur ſcripſiſſe quinon tunc hieroſolymis fuiſſe: ſed multo poſt regnante artarxerxe illuc veniſſe reperitur. Aut ergo tūc vere ibi fuit: ⁊ facto templo babyloniam redijt: vt plures de filijs iſrael in hieruſaleꝫ reduceret: aut ſe edificantibus iūgit: quaſi ſuum ſit quod erga fratres agitur: vel quod ipſi agūt: ſicut apoſtolus ait: Nos quiviuimus qui reſidui ſumus in aduentu domini nonpreueniemus ⁊cͣ.¶ Exemplar
a Et abierunt feſtini. Hic ꝯn̄r ponit̉ oꝑis inhibitio. cū d̓r: h cxꝓhibuerūt ⁊cͣ. robore .i. cū virtute exercitꝰ: cui iudei nō poterāt refiſtere. iō ſubdit̉: c Tūc intermiſſum ē opꝰ dei ⁊cͣ. ⁊ ſic ptꝫ ꝙ plꝰ fecerint ſamaritani qͣꝫ rex mādaſſet: qꝛ ꝓhibuerūt reedificationē tēpitquā rex nō ꝓhibuerat. ⁊ ſic verificat̉ dictū Ioſephi .ſ. ꝙ ignorāte cyro tꝑibꝰ ſuis fuit impedita edificatio templi.ſcienter tn̄ inhibuit reedificationē ciuitatꝭ: vtdicit Ra. Sa. ſub cuius p̄textu impedita fuitedificatio tēpli. d Et nō fiebat ⁊cͣ. darij regis. ẜm Ioſephū iſte fuit dariꝰ filiꝰ hiſtaſpiſ:qui fuit amicꝰ corobabel ⁊ fauorabil̓ iudeis:ſicut ptꝫ ex ſeq̄ntibꝰ. ⁊ hͦ maxīe fuit vt dic̄ Ioſephus: qꝛ anteqͣꝫ ꝓmoueret̉ ad regnum fecitvotū. ꝙ ſi ꝯtingeret eū ad regnū ꝓmoueri faceret tēplū edificari: ⁊ ibi vaſa deferri. Scd̓mvero Ra. Sa. iſte dariꝰ fuit filiꝰ aſſueri et heſter regine: ⁊ ſic fuit fauorabilis iudeis ratiōemr̄is ſue que fuit iudea. ¶ Ca. IIII.Audientes auteꝫMora lICEr. hoſtes iude ⁊ beniamin ⁊cͣ. Per iſtos qui voluerūt ſe iūgere cū filijs iſrl̓ in edificatiōe templi nō ad ꝓmotiōemoꝑis ſed magis ad impedimētū. pſeudo apl̓i ⁊chriſtiani ficti figurati fuerūt vt torquatus ⁊ꝯſil̓es fidelibꝰ ſe ꝯiungētes: vt ꝑ hoc poſſentfideles accuſare ⁊ eis efficacius nocere.Noſip̄i ſoli edificabimꝰ dn̄o. Per hͦ ſignificatur ꝙ fideles ſocietatē taliū maligne inſidiantiū debēt ſollicite p̄cauere. z Sicut nobiscyrus rex p̄cepit. ꝑ quē ſignificat̉ xp̄s: vt dictū eſt ſupra. j. ca. Ip̄e vero dixit ſuis diſcipul̓Matth̓. x. Cauēte aūt ab hoībꝰ .ſ. malignis.In regno aūt aſſueri ip̄e ē artarxerxes ⁊cͣ.Domꝰ dn̄i ſpūalit̓ edificat̉ ꝑ moꝝ ⁊ fidei p̄dicationem. ⁊ iō ꝑ artarxerxen qͥ ad inſtigationē ſamaritanoꝝ impediuit edificationē tēpli:ſignificat̉ prelatꝰ qui ad inſtātiā curatorum ⁊clericoꝝ impedit indebite p̄dicationē ꝟbi d̓i:⁊ ꝯſiliū bonoꝝ in auditu ꝯfeſſionū: ⁊ nomenartarxerxis ad hͦ cōgruit. interp̄tat̉ enī lumine ſilenter tentatꝰ. talē enī prelatū ad hoc faīducunt curati ⁊clerici qͥbuſdā rōnibꝰ apparētibꝰUn̄ ſubditur:Quia leſiōes regis videre nephas ducimꝰ⁊c̄. Tales eī allegāt autoritatē prelatoꝝ ex hͦ diminui: qd̓ nō ē veꝝ. nā dicti p̄dicatoresetūtſuꝑ hoc hūilit̓ gr̄am prelatoꝝ: ⁊ ip̄i debet benigne cōcedere. nā hͦ cedit ad alleuiationē oneris ſui ⁊ ſuoꝝ ſalutē ſubditoꝝ. allegāt etiā aliqn̄ p̄dicti diminutionē tꝑalis boni. iō ſubdit̉: Poſſeſſionē transfluuiū nō habebis. qͣſi dicāt: tales p̄dicatores ⁊ ꝯfeſſores trahunt adſe bona debita eccl̓ie: qd̓ nō eſt ita ſalua cuiuſcūqꝫ dicētis reuerētia:ſed magꝭ oppoſitū. nā in p̄dicatiōibꝰ publice: ⁊ in ꝯfeſſiōibꝰ ſecrete fideles admonēt reddere fidel̓r debita ſuis curatʸ ⁊ alijs eccl̓ie miniſtris. ꝓpter qd̓ p̄lati talibꝰ rōnibꝰ friuol̓ nō debēt credere: ⁊ animaꝝ¶ Ca. V.fructum pro talibus impedire.Rophetauerūt aūt. Hic ꝯn̄r deſcribit̉ oꝑis reſūptio. Circa hͦpprimo opus reſumit̉. ſcd̓o de hͦ inquirit̉. ibi: In ip̄o aūt tempore. tertio negocium ad regem deducit̉. ibi: Placuitqꝫ. Circa primū ſciendū ꝙ iudei reſumpſerūt opꝰ abſqꝫ licētia darij duplicide cauſa. Una fuit: qꝛ ꝯfidebant de eiꝰ fauore ꝓpter amiciciā cū cōrobabel ẜm Ioſephū. vel rōne mr̄is ſue heſter ẜm Ra. Sa. Alia cauſa fuit: qꝛ aggeus ⁊ zacharias ꝓph̓e deuūciabāt eis in noīe dn̄i ꝙ ſecure opus reſumerēt: ⁊ ꝙ a perſis impedimētū nō hr̄ent: ⁊ ſic āno ſecūdo darij opus priꝰ intermiſſum reſūpſerūt. ⁊ hͦ eſt qd̓ d̓r: Prophetauerūt aūt aggeꝰ ꝓph̓a ⁊ zacharias: qͦꝝ ꝓphetie hn̄t̉ in li. xij. ꝓphetarū. f Filiꝰ ado. ſic dꝫ ſcribi .ſ. ꝑ vnū d. i. nepos ado: qꝛ fuit filiꝰProphetanbarachie filij ado: vt hr̄ in pͥncipio ꝓphetie ſue̓. Sterrā in cirtes ad iudeos. modo p̄dicto: ⁊ licet int̓ hītātes hiercūitu eēt aliqͥ de tribu beniamin ⁊ de tribu leui ⁊ alijs tribubus: vtdictū eſt. sͣ. ij. ca. tn̄ oēs ſunt denoīati iudei a tribu iude poſt redituꝫcaptiuitatꝭ babylonice. tum qꝛ corobabel dux redeuntiū fuit de tribū tuda: ⁊ ſic erat pͥncipalior. tū qꝛ illa tribꝰ fuit ad edificationē templi feruētior. h Et cū eis ꝓph̓e dei ⁊cͣ. excitādo ppl̓m ad opus.l In ip̄o āt tꝑe. Hic ꝯn̄r de oꝑe reſūpto reqͥrit̉ a duce qͥ tenebat locū regꝭ in t̓ra illa. cū d̓r: k Quis dedit vob̓ ꝯſiliū ⁊c̄. q. d. tantūopꝰ nouū nō deberet fieri ſine licētia regꝭ: qꝛ tēplū edificabat̉ ad modū fortalicij ⁊ turrꝭ: vn̄ in t̓ris ſubiectꝰ nō ꝑmittūt̉ fortalicia ꝯſtrui ſine volūtate dn̄oꝝ. l Ad qd̓ re. ex hͦ videt̉ ꝙ Eſdras qͥ ſcripſit librū iſtū tūc eēt ī hierl̓m: qꝛ ꝯnūerat ſe alijſ: ſꝫ poſtea redijt ad repl̓es ſecū adduceret de iudeis. ẜꝫ ꝙ hr̄. jͣ. vij. ca. Pōt etiā dicexiſtēs in
A