Druckschrift 
Secunda pars huius operis in se continens glos[s]am ordinaria[m] cu[m] expositione lyre litterali [et] morali: necnon additionibus ac replicis .. (1498)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Moraliter ¶¶ Paralipo. Ca. XXVI¶ oraliter

Onuoca/ Ca. XXVIII Auit igit̉ dauid oēs princiſpes: iſrl̓ duces tribuū ⁊ p̨̄ʰpoſitos turmarū qͥ miniſtrabāt re:gi: tribunos quoqꝫ ⁊ cēturiōes et ͦqͥ p̨̄erāt ſubſtātię ⁊ poſſeſſiōibꝰ re­ sa gis filios qͦꝫ ſuos cū eunuchis: ⁊ hpotētes ⁊ robuſtiſſimos quoſqꝫ īexercitu hierl̓m. Cunqꝫ ſurrexiſſet irex ⁊ ſtetiſſet ait: Audite me frēsmei ⁊ ppl̓s meꝰ. Cogitaui vt ędifi­ kcarē domū in qua requieſceret arca fęderꝭ dn̄i: ⁊ ſcabellū pedū dn̄i ldei noſtri: ⁊ ad ędificādū oīa p̨̄pa­ mraui. Deꝰ aūt dixit mihi: Nō ędificabis domū noī meo eo ꝙ ſis virbellator et ſāguinē fuderꝭ. Sꝫ ⁊ elegit dn̄s deꝰ iſrl̓me d̓ vniuerſa domo patris mei: vt eſſem rex ſuꝑiſrl̓ ī ſempiternū. De iuda em̄ elegit prīcipes. Por nro de domo iuda domuꝫ pr̄is mei: ⁊ de filijs pr̄isomei placuit ei vt me eligeret regē ſuꝑ cūctū iſrl̓: fd̓ filijs meis: filios eī ml̓tos dedit mihi dn̄s ⁊ ele­ pgit ſalomonē filiū meū: vt ſederet ī throno regnidn̄i ſuꝑ iſrl̓. Dixitqꝫ mihi: Salomō filiꝰ tuꝰ ędificabit domū meā et atria mea. Ipſū eī elegi mihi ī filiū ⁊ ego ero illi ī patrē: ⁊ firmabo regnū eiꝰ vſqꝫ īſempiternū ſi ꝑſeuerauerit facere p̨̄cepta mea ⁊ iudicia ſicut ⁊ hodie. Nūc igit̉ corā vniu̓ſo cętu iſrl̓ aaudiēte deo noſtro: cuſtodite ⁊ ꝑqͥrite cūcta mandata dn̄i dei noſtri: vt poſſideatis terrā bonam: ⁊relinquatis eā filijs vr̄is poſt vosvſqꝫ ī ſempiternū. Tu aūt ſalomō sfili mi ſcito deū patris tui: ⁊ ſeruiei corde ꝑfecto ⁊ aīmo volūtariooīa em̄ corda ſcrutat̉ dn̄s: ⁊ vniu̓ſas mētiū cogitatiōeſ ītelligit. Sivq̨̄ſieris eū: inuenies. Si aūt dereliqueris eū: ꝓijciet te ī ęternū. Nūcgͦ quia elegit te dn̄s: vt ędificares xdomū ſāctuarij: cōfortare ⁊ ꝑfice.b Dedit āt dauid ſalomōi filio ſuo v⁊deſcriptionē porticꝰ ⁊ tēpli: ⁊ cellarioꝝ et cęnaculi ⁊ cubiculoꝝ in ʰaditis: ⁊ domꝰ ꝓpitiatiōis: necnō d⁊ oīm q̨̄ cogitauerat atriorū ⁊ ex­ eedrarū ꝑ circūitū ī theſauros do­ gmꝰ dn̄i: Et in theſauros ſanctoꝝ: h

ſauroꝝ. aliqui vero ſuꝑ cultores agroꝝ vinearū ⁊ hortoꝝ. aliqͥvero ſuꝑ apothecas olei et cellaria vinoꝝ. ⁊ aliqͥ ſuꝑ nutritionē aīaliū brutoꝝ. Moraliter aūt theſauri regis nr̄i ieſu xp̄iſunt ſapiētia et virtutes: ⁊ ideo cuſtodes iſtorū theſauroꝝ ſūtboni doctores in ſcriptis vel ſcholis habētes in ſe ſapiētiā etvirtutē ⁊ alijs cōmunicāt ⁊ diſpēſant ſcd̓m ſui dn̄i volūtatem.Per agros aūt vineas ⁊ hortos fideles ppl̓i ſignificāt̉. Quibus .j. Coꝝ. iij. d̓r dei agricultura eſtis. Et ideo ꝑ cultores iſtorū ſignificant̉ p̄dicatores ⁊ cōfeſſores ꝓ cultura fideliū in moribꝰ diſcurrētes. Per apothecas aūt olei ⁊ vini cōuenienterpoſſunt debite correctiōes intelligi: ī quibꝰ eē debet rigor iuſtiSleCa. XXVIII InuchisUm euLex.hibet iſraelitaſabſcidi: ⁊ alienigene nō ſolūad ſecreta cōſilij admitti. Sꝫtradūt ī hͦ locoeunuchos vocari qͥ a ſeculiactionibꝰ alieni orationi ⁊ lectiōi vacabāt:⁊ vxores nō cālibidinis: ſꝫ ſuicipiende plishabebāt qͦs ioſephus eſſenoſvocat.

b Dedit aūtda. Dauid psͣ.⁊ ceteri patreve. te. figuenigmatibꝰgnabāt vniipacicuscl̓ia facturꝰ erat: queoēs natiōesfidē baptiſmi ītroitū in eccleſiā habuerūt:qͣlis eccl̓ie ſtatꝰ eſſet futurusqͣlis ſanctoꝝ ꝑfectio ⁊ ī regnoceleſti remuneratio cuiuſqꝫmeritis reddēda ꝑ diuerſasIcellas

cie: dulcore miſericordie tēꝑatus ⁊ hoc ſignificat̉ ꝑ vinū modicatiuū et oleū lenitiuū: ſicut hr̄ Luc̄. x. in parabola ſauciotiin cuiꝰ cura ſamaritanꝰ infudit oleū ⁊ vinū. Et ideo ꝑ ilos qerāt ſuꝑ apothecas olei ⁊ vini: ſignant̉ boni iudices qͥ iuſi⁊ miſericordia mō debito ſciunt vti. Per animalia ꝟo brutapueri poſſunt intelligi eo ꝙ parū habēt de rōnis vſu. Propquod ꝑ illos qͥ erāt ſuꝑ nutritionē animaliū ſignificant̉ bonipedagogi qͥ circa bonā nutritionē puerorū in moribꝰſunt intenti. Nam ſcd̓m ph̓m. j. ethicorū. Nō parū facitagͣ l̓tutē immo multū ſi aſſuefiant ad virtutē.Nico. de lyraOnuocauit igit̉. Hic ꝯn̄r deſcribit̉ Ca. XXVIIIc qualiter dd̓ tradidit ſalomoni filio ſuo exēplar oīmagēdoꝝ in tēplo. ⁊ primo inducit ſibi ſubditos ad ſalomonis obedientiā. ſcd̓o ſalomoni iniūgit edificationis tēpli curā. ibi: Tu aūt ſalomō. tertio tradidit ſibi agēdoꝝ formā. ibi: Dedit aūt. Circa primū d̓r: Conuocauit igit̉ dd̓ oēspͥncipes iſrl̓. ⁊ ꝯn̄r ſpecificauit iſtos principes dicens:b Duces tribuū. qͥ p̄erāt. xij. tribubꝰ. c Et p̄poſitos tumarū. militariū. d Qui miniſtrabāt regi ī domo ſua ī diuerſis officijs. e Tribunos qͦꝫ qͥ p̄erant mille bellatorib⁊ erāt ſub p̄poſitis turmarū: qꝛ quelibet turma continebat.cxiiij. milia bellatores: vt dictū eſt ca. p̄ce. f Et cēturiōes.qͥ p̄erāt cētū bellatoribꝰ: ⁊ erāt ſub tribunis. g Et qͥ p̄erātſubſtātie ⁊ poſſeſſiōibꝰ regꝭ .i. diuitijs eiꝰ artificialibꝰ et naturalibꝰ: mobilibꝰ ⁊ īmobilibꝰ. h Filios quoqꝫ ſuos cuꝫeunuchis .i. nutritoribꝰ eoꝝ ⁊ doctoribꝰ qͥ dicunt̉ eunuchi:eo ꝙ erāt caſti ⁊ honeſti. i Cūqꝫ ſurrexiſſet rex ⁊ ſtetiſſet.ſcꝫ ſuꝑ gradū ad loquēdū qͥ erat in atrio tabernaculi qd̓ fecerat dd̓ ꝓ arca dn̄i reponēda: vt hr̄. sͣ. xv. ca. vt dicūt hebreſalij vero dicūt ꝙ ſurrexit de lecto ſuo in quo iacebat p̄ nimiaſenectute ⁊ debilitate. vt hr̄. iij. Reg. j. ſurrexit tn̄ ad horā vtmagis audiret̉. k Cogitaui vt edificarē ⁊cͣ. vt hr̄. sͣ. xvij.ca. l Et ſcabellū pedū dn̄i dei nr̄i. qꝛ intra ſāctū ſanctorerat quaſi ſedes dei: ita ꝙ ẜm vnā opinionē ꝓpitiatoriū qd̓portabat̉ ab ipſis cherubin erat quaſi ſedile. ⁊ oꝑculuꝫ arceerat qͣſi ſcabellū. Scd̓m aliā vero opinionē oꝑculū arce eratppiciatoriū ⁊ ſedile dei. pauimētū ꝟo qd̓ erat ante arcā eratquaſi ſcabellū ꝓut diffuſius fuit dictuꝫ Exo .xxv. m Adedificādū oīa p̄paraui .i. aliqua d̓ oībꝰ: vt. sͣ expoſitū ē. xxij.Cetera patēt q̄ ſequunt̉ vſqꝫ ibi: n De iuda em̄ elegit pͥncipes: qꝛ ī trāſitū maris rubri tribꝰ iuda primo ſecuta ē moyſen alijs formidātibꝰ. iō meruit regiā dignitatē: vt dictū fuit Exo. xiiij. o De fi. pa. mei pla. ei vt ⁊cͣ. vt habet̉ .jͣ. Regū. xvj. p Elegit ſa. ⁊cͣ. ex qͦ ptꝫ ꝙ ſalomō fuit ꝓmotꝰ ad regnū nō ſolū volūtate humana ſed etiā diuina: ⁊ hāc ordinationē nūciauit nathan ꝓpheta ipſi dauid: vt hr̄. sͣ. xvij. ⁊. ij.Reg. vij. q Nūc igit̉ ⁊cͣ. ſcꝫ dico que ſequunt̉. r Cuſtodite ⁊ ꝑqͥrite cū. mā. dn̄i: vt ꝑ hͦ habeatis abundantiā bouorū tꝑaliū ⁊ vlteriꝰ bonoꝝ ſpūaliū ⁊ eternoꝝ q̄ principaliterintelligunt̉ ꝓmiſſa a deo ſub ꝓmiſſione tꝑaliū bonorū: ſicutdictū fuit. sͣ. xvj. ⁊ pleniꝰ Gen̄. xv. s Tu aūt ſa. Hic ꝯn̄dd̓ īponit ſalomoni filio ſuo curā regni ⁊ edificatiōes tēpli⁊ qꝛ noticia dei via eſt ad oīa alia bona: eo ꝙ nō amat̉ bonūniſi cognitū. ideo pͥmo inducit eū ad habēdū dei noticiā. d.Scito deū pr̄is tui. ſcd̓o ad eiꝰ latriā. Et ſerui ei corde ꝑfecto⁊cͣ. cuiꝰ cā ſubdit̉: t Oīa eī cor. ſcru. do. ita ꝙ nihil ē abſcoditū ab oculis eiꝰ v Si q̄. eū. qꝛ faciēti qd̓ ī ſe ē deꝰ ſuppreſiduū. x Quia ele. te. ⁊cͣ. q. d. ex qͦ deꝰ te elegit ad regnū⁊ tēpli ſui edificiū nō debes timere d̓ ꝯſūmatiōe qꝛ qͥ cepit īſe ꝑficiet ſi feceris debitū tuū. y Dedit aūt da. Hic ꝯn̄r diſalomoni tradidit formā ⁊ exemplar oīm agēdoꝝ. z Deſcriptionē por. q̄ erat ante introitū tēpli. a Et cel. dicūt aliqui ꝙ ſub pauimēto tēpli erāt cellaria ad reponēdū aromata ⁊ aliqͣ alia q̄ indigēt cōſeruari in frigido loco. alij aūt dicūt ꝙ iſta cellaria intelligunt̉ due māſiōes tēpli inferioresb Et cenaculi .i. tertie māſionis tēpli. c Et cubi. in adiloca ſūt vbi iacebāt cuſtodes tēpli. ⁊ ẜm heb. erāt q̄dā apſditia iuxta murū tēpli exteriꝰ aſcēdētia. xv. cubitis in trilateribꝰ tēpli .ſ. auſtrali: aqͥlonari ⁊ occidētali. d Et dopi .i. ſctī ſctōꝝ vbi erat ꝓpiciatoriū. ⁊ de oībꝰ iſtis dictū ē ꝑnlꝰ. .iij. Reg. vj. e Atriorū. erāt eī ibi tria atria .ſ. atriu ſacerdotū: atriū hoīm mūdorum: ⁊ atriū mulierū. f Et exedrarū .i. camerarū. g In the. do. dn̄i. vbi reponebant vaſa ꝯtra et veſtes ſacerdotales: ⁊ ſil̓ia. h Et in the. ſctorūvbi reponebant̉ illa q̄ erāt deo ꝯſecrata ad faciēdū neceria in temple

S

s. 22. b

sͣ. 17. b