Druckschrift 
Secunda pars huius operis in se continens glos[s]am ordinaria[m] cu[m] expositione lyre litterali [et] morali: necnon additionibus ac replicis .. (1498)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

PGlo. ordi. Ioſue Ca.XVNico. de lyra

hennon ad occidentēī ſummitate vallis raphaim cōtra aquilonē: pertranſitqꝫ a vertice montis vſqꝫ ad fōtē aquę nepthoa: ⁊ ꝑuēit vſqꝫ ad vicos mōtis ephrō: īclinaturqꝫin bala q̨̄ eſt cariathia arim: id ē vrbs ſiluaꝝ:⁊ circūit de bala cōtraoccidentē vſqꝫ ad mōtem ſeyr: tranſitqꝫ iuxta latus montis iarīad aquilonē ī cheſlō:⁊ deſcendit in bethſames: trāſitqꝫ in thamna: ⁊ peruenit contra baqͥloneꝫ partis accharon ex latere: inclinaturqꝫ ſecrona et trāſitmontē baala: ꝑuenitqꝫ ī gebneel: ⁊ magnimaris contra occidentē fine cōcludit̉. Hi ſūttermini filiorū iuda ꝑa circūitū in cognatiōibus ſuis. Caleph ve­ dyconuerſionis.ro filio iephone deditI non in extremis.ꝑtē in medio filioꝝ iuI non ſorte.da ſicut pręceperat eidominꝰ: cariatharbe§ qͥ interpretatur hūilitas īanisvel reſponſio inanis.patris enach: ip̄a ē e-brō: deleuitqꝫ ex ea caleph tres filios enacha § frater meus extra .i. conſiliūne conſilio. omnes enim filij inas humilitatis extra cōſiliū ſūb § lxx. thalamin .i. p̄cipitiū veſuſpenſio: quaſi vagus ſcꝫ in preceps ruentia.ſeſai ⁊ haymā ⁊ thoͣlmai d̓ ſtirpe enach: atqꝫ inde ꝯſcendens ve­ exnit ad habitatores dāa § que interpretatur loquela.bir que prius vocabatur cariathſepher: id ēciuitas litterarū. Dia ſ vt non carnaliter impleat vl̓intelligat: ſed ſpiritualiter.xitqꝫ caleph: Qui peraciuitatem litterarū: litteramlicet veteris teſtamenti.cuſſerit cariathſepher⁊ ceperit eaꝫ: dabo ei§ legis ſcilicet intelligentiam.axā filiā meam vxorē.

Inuocant norunt: ex ſolo tamen vocis ſono ſopiuntur ſerpētes:vel etiam de cauernis trahuntur: ⁊ ſepe in corporibꝰ humanistumores vel feruores vel alia huiuſmodi voce ſola ſoluere vl̓ reprimere dicunt̉. Interdū etiā anime ſtuporē quēdā ſenſus infligere. Si tn̄ xp̄i nō reſtiterit fides: qͣntomagis totiꝰ p̄cātatiōis ⁊carmīs validiorē ducēdā credimꝰ: quācūqꝫ ſcripture ſctē vl̓ ſermonū vl̓ nominū appellatiōem. Sic̄ em̄ apd̓ īfideles ꝯͣrie virtutes audiētes illa noīa aſſūt: etiā dāt operā in hͦ ad qd̓ īuocari ſeex illo: vl̓ ex illo noīe ſentiūt officij ſui rē cui ſe mācipauerīt īpendētes: ml̓tomagis celeſtes virtutes q̄ nobiſcū ſūt libēter accipiunt: ſi ꝟba ſcripture ⁊ hoꝝ noīm appellatiōes: velut carmīa q̄dā⁊ p̄cātatiōes ex ore nr̄o ꝓmamꝰ. Et ſi eī illa n̄ ītelligimꝰ: ille ꝟtutes ītelligūt: ⁊ velut carmīe qͦdā īuitate ⁊ adeſſe nob̓ ⁊ ferre auxiliū delectant̉. Nō ſolū em̄ circa nos ſꝫ etiā intra nos diuīe virtutes ſūt. Un̄: Bn̄dic aīa mea dn̄o: ⁊ oīa īteriora mea nomē ſanctū eiꝰ .i. oīa q̄ ītra me ſūt. Cōſtat gͦ multas eſſe ꝟutes ītra nosqͥbꝰ aīaꝝ nr̄aꝝ vl̓ corpoꝝ cura cōmiſſa eſt. Si ſctē ſūt cū ſcripture legūt̉ a nobis ⁊ delectāt̉: ⁊ validiores erga nr̄am diligētiā fiunt: licet ſenſus noſter ſine fructu ſit. Scd̓m illd̓ apl̓i: Si līguisloqͣmur ⁊ ſpūs nr̄ oret: ſenſus aūt nr̄ ſine fructu ſit ad intelligēdū. Mirū myſteriū in hͦ ꝓtulit apl̓us. aliqn̄ .ſ. fieri poſſe vt ſpiritus qui in nobis eſt oret ⁊ ſenſus nr̄ ſine fructu ſit. Ille em̄ virtutes que anime noſtre in adiutorium date ſunt: reficiunt̉ ex auditu ſcē ſcripture velut diuīs ⁊ rōnabilibꝰ cibis: cū .ſ. diuīa verba ꝓferimꝰ ex ore. Ip̄e etiā xp̄s ſi ī hm̄oi ſtudijs nos vacātes īueniat: nō ſolū refici ⁊ paſci dignat̉ in nob̓: ſꝫ etiā ſi has epulasviderit apd̓ nos paratas pr̄eꝫ ſecū adducet: ẜm illd̓: Ego ⁊ pat̓vēiemꝰ ⁊ māſionē apd̓ e. fa. Sꝫ ſic̄ hmōi meditatiōibꝰ diuīaꝝ erga nos ꝟtutū ꝯſortia ⁊ officia ꝓuocamꝰ: ita malignaꝝ ꝟtutū īſidias ⁊ demonū īcurſiōes: hmōi ẜmonū ⁊ noīm appellatiōibꝰeffugamꝰ: ꝟbi gr̄a: vt ſi qͥs ꝓſpexerit p̄cātatiōibꝰ ſopitū ẜpētein manibꝰ portari vl̓ de cauernis extrahi: nihil nocere valētē venenis īcātationū virtute torpētibꝰ: ita lectiōis diuīe ꝟtutē ſi qͥītra nos ē ꝯͣrie ꝟtutꝭ ẜpēs: ſi patient̓ feras .i. ſi nō tedio audituauertas carmībꝰ d̓pellit̉. Si gͦ legit̉ tibi ſcriptura obſcura ⁊ quānō ītelligis: hāc īterī vtilitatē ſuſcipe: obẜua tm̄ ne efficiarꝭ ſicutaſpides ſurde: ⁊ obturātes aures ſuaſ: q̄ nō exaudiūt vocē incātātis ⁊ venefici qͥ incātat̉ a ſapiēte: ē enī carmē qd̓ incātat̉ a ſapiente ieſu naue ⁊ ab oībꝰ ꝓphetꝭ. Ne gͦ faſtidiamꝰ audiētes ſct̄āsſcpͥturas: etiā ſi n̄ ītelligamꝰ: ſꝫ fiet nob̓ ẜm fidē nr̄aꝫ credētibꝰqꝛ oīs ſcpͥtura diuinitꝰ ē īſpirata: ⁊ vtil̓ etiā ſi n̄ ſētiamꝰ vtilitatē.Prebēt aliqn̄ medici cibū vl̓ potū: ꝟbi gr̄a: ad diſcutiēdā caliginē ocl̓oꝝ: nec tn̄ in edēdo vl̓ potādo ſentimꝰ ꝙ ꝓſit. ſꝫ cū tranſierit dies vna ⁊ altera ⁊ tertia: ſuo tꝑe ꝑ occultos meatꝰ relataad viſū cibi vl̓ poculi ꝟtus paulatī purgat aſpectū. Ca. XVAleph ꝟo filio iephōe d̓dit ⁊cͣ. Adamā. Init̓iū diſtribuc Itiōis Ieſu īcipit a caleph: data ē eī huic portiōis ſue ſorspriuſqͣꝫ tribus ſua .i. tribꝰ iuda ꝑciꝑet: nec in extremis ꝑtibus ſꝫ ī medio filioꝝ iuda: nec ꝑ ſortē ſꝫ ꝑ p̄ceptū dn̄i dat̉ ei ciuitas ītegra. Quē enī aliū dignū erat ꝯſeqͥ talē hereditateꝫ niſicaleph qͥ ſolꝰ ſaluatꝰ ē cū Ieſū d̓ ſexcētis milibꝰ armatoꝝ: q̄ exierāt de egypto? Et ip̄m oportet acciꝑe metro polim. Ideo deditei Ieſus ciuitatē arboc: metropolim enach q̄ eſt ebron in qͣ erāmemorie patrū: ⁊ ext̓mīauit inde tres filios enach. Primo gͦ diſcutiamus qͣre metropolī accepit caleph: ⁊ illā q̄ pͥmā int̓ oēs interra ꝓmiſſiōis metropol̓ d̓r: ⁊ metropol̓ enach q̄ int̓pretat̉ hūilitas inanis. Due āt hūilitates ſūt: vna laudabil̓ de qͣ d̓r: Diſcite a me qꝛ mitꝭ ſū ⁊ hūilis corde ⁊cͣ. ⁊ qͥ ſe humiliat exaltabit̉ ⁊cͣ.⁊ humiliamī ſb̓ potēti manu dei. Altera culpabil̓ de qͣ d̓r: qꝛ ammon hūiliauit Thamar ſororē ſuā. hͦ ē hūilitas inanis q̄ ex peccato d̓ſcēdit: huiꝰ metropolī cepit: ⁊ excidit caleph ⁊ int̓emit treſfilios enach .i. inanis hūilitatꝭ ⁊ habitauit ciuitatē. pͥmꝰ aūt eſtfiliꝰ ſuſi .i. exͣ me: hͦ ē exͣ ſāctū: exͣ ſāctū eī ē filiꝰ īanis hūilitatꝭ: immo ⁊ extra deū. Eſt alius achimaan: qui īterpretatur frater meus extra conſilium velut ſi dicatur frater meus ſine cōſilio. Omnes enim fratres qui de humilitate inani naſcuntur extra conſilium ſunt. Tertius eſt thalamin: quod interpretatur precipitium vel ſuſpenſio: quia nihil in eo ſtabilitatis: ſed vaga omniaet in preceps ruentia. His exterminatis aſcendit in dabir: cuius nomen erat prius ciuitas litterarum: dabir autem interpretatur loquela. Igitur ciuitatem litterarum intellige omne veteris inſtrumentum teſtamenti: ſicut hanc ipſam quam nunc exponimus ſcripturam que poſt efficitur dabir: id eſt loquela. Queenim prius in litteris erat ⁊ ẜm litteraꝫ ītelligebatur: modo ī eccleſijs chriſti loquēla facta eſt: loquentibus de ea ⁊ diſſerentibus pͥmo apoſtolis: ⁊ remouētibꝰ ſuperficiē littere: ⁊ ꝓferētibꝰin ſpiritualē loquelā: deinde doctoribꝰ ſingul̓ litteraꝝ ſingl̓is loq̄lā ⁊ diſputatiōeꝫ euāgelicā faciētibꝰ. Qui ſt̓ āt tres filij enach

uidens ſortem iude a ſortebeniamin ꝓcedēs de oriēte ī occidētē in latere aquilonari declinabat ad partem meridionalē iuxta hieruſalē: ⁊ ſic hieruſalē eratextra lineā illā in parte aqͥlonari vbi erat ſors beniamin: nō tn̄ totā: ſed qͣꝫtumad illam partem in qua poſtea fuit fundatū tēplum ⁊altare holocauſti quod ẜꝫoēs expoſitores fuit in ſorte beniamin. a Chariathiarim .i. vrbs ſiluaꝝ: iſtd̓vrbs ſiluaꝝ nō ē ī hebreo:ſed additū eſt a trāſlatoread oſtēdēdū īterp̄tationeꝫhuiꝰ nomīs cariathiarim.Cariath eī idē ē ꝙ ciuitasiarim ſilue. b Et ꝑuenitꝯtra aquilonē ꝑtis accharon ex latere ⁊cͣ. hͦ nō d̓r h̓:eo ꝙ linea det̓minans latꝰiſtd̓ ꝓcedat recte ꝟſus aqͥlonē: qꝛ linea deſcribēs latus aqͥlonare trāſit ab oriēte in occidētē: ſꝫ qꝛ in hͦ loco linea p̄dicta a ſua rectitudīe flectit̉ ꝟſus aqͥlonē.ideo ſb̓dit̉: c Et magnima. ꝯtra oc. fi. cō. mare magnū. h̓ vocat̉ mare mediterraneū: vt. sͣ. dictum ē. vbitermīat̉ latꝰ aqͥlonare ſortis iude: ⁊ īcipit latꝰ occidētale: latꝰ enī occidētaleſortis iude ē totū ſuꝑ illudmare: qd̓ etiā claudit totāterrā ꝓmiſſiōis a ꝑte occidētꝭ: ⁊ ſic patet deſcriptioquarti lateris ſortis iude.d Caleph ꝟo filio iephone. Hic ꝯn̄ter d̓ſcribit̉ ſorsiude ī ſpeciali qͣꝫtū ad ip̄mcaleph: qꝛ cepit partē ſpecialē: vt dictū eſt ca. xiiij. ⁊ h̓repetitur: ⁊ patet littera expredictis vſqꝫ ibi: e Uenit ad habitatores dabir:que prius vocabatur cariathſepher: id ē ciuitas litterarum. hoc eſt addituma tranſlatore ad on̄dendūinterpretationē huius nominis cariathſepher: quiacariath interpretatur ciuitas: ſepher ſcriptura vel liber. Dicunt autem hebreiꝙ ideo ſic vocata eſt iſta ciuitas: eo ꝙ othoniel qͥ iſtāciuitatem cepit: vt ſtatī ſb̓ditur: aliqua legis capitula: que obfuſcata ⁊ deletafuerant tempore luctꝰ morſi ibidem reparauit: ſed hͦpatet ficticium: quia hoc ēmanifeſte cōtrariū textui:vbi dicitur: Uēit ad habitatores dabir que priꝰ vocabat̉ cariathſepher. ſi ātdictū hebreorum eſſet veꝝdiceret ecōuerſo: Uenit adhabitatoreſ cariathſepherque prius dabir vocabatur: et ideo oportet dicereꝙ alia ratione vocabat̉ cariathſepher .i. ciuitas lr̄arū an̄qͣꝫ

C

D

i. i. cPa. 2. f