LiberQuartus
Quartus
uam ꝑferre. nec acclamatum eſt contraeū vt inſti. de obliga. que ex qͣſi malefunaſcunt̉. §. furtoꝝ. ꝟſi. furtū nō maīfeſtūEt datur ad penā dupli applicandā ꝑtiſi agat̉ ciuiliter vt eo titulo. §. pena. Siaut agatur criminaliter applicatur pena fiſco ſi ſit pecuniaria p̄t etiam agi adpena corꝑalē vt. l. fi. ff. de furtis. Sedactio furti manifeſti eſt p̄toria vt sͣ dictum eſt in ſcd̓o quīte linee.☞ Sequūtur actiōes ciuiles viceſime linee. Et in pͥmo loco ponit̉ actiode tigno iniūcto. Et vocat̉ tignum oīsmateria apta ad edificandū vt ſunt ligna lapides ⁊cͣ. Habet ergo locum iſtaactio qn̄ tignū vnius poſitū eſt in edificio alterius. ꝟbi gr̄a. Tu edificaſti domū ex lignis vel ex lapidibus meis tūcdat̉ mihi iſta actio cōtra te ad duplumeſtimationis tigni in quo tn̄ duplo etiācontinet̉ res. Nō enī poſſum cōſeqͥ tignuꝫ ip̄m ne edificiū rupat̉. Si tn̄ fuerit ruptū et nondū conſecutus ſum duplum poſſum vendicare tignū vt ff. detig. iniūcto. l. i. et ff. de rei ven. l. in rē. §.tignū. ¶ In ſcd̓o loco ponit̉ actio arboruꝫ furtim ceſarū. Et dat̉ iſta actio eicuius arbor inciſa eſt contra inciſorē qͥſcꝫ furtiue et aīo lucrandi et aliū dānificandi arborem incidit. ⁊ dat̉ iſta actioetiā ad duplū eſtimatiōis arboris defalcatis tn̄ lignis ſeu valore eoꝝ ſi inciſorligna dimiſerit. Sꝫ ſi ligna etiā abſtraxerit dat̉ pro eis actio furti manifeſtivel nō manifeſti ẜm ꝙ furtū diuerſimode factū eſt vt ff. arborū fur. ceſaꝝ. l. ij.et. l. furti. et. l. penul. ¶ In tertio locoponit̉ actio reꝝ amotaꝝ. Et datur iſtaactio marito cōtra vxorē pro rebꝰ furtim ſublatis cauſa diuortij ſecuturi velccōtra mulieri cōtra maritū. Et daturpoſt diuortiū vt. l. reꝝ quidē amotaꝝ ff.reꝝ amotaꝝ. Et dat̉ iſta actio ꝓpt̓ honorem mr̄imonij q nō eſſet cōueniēs dariactionē famoſam inter coniuges vt. l. i.
ff. reꝝ amota ¶ In qͣrto loco pōit̉ actiode ratiocinijs diſtrahendis. Et dat̉ iſtaactio pupillo finita tutela contra tutorem ſuum qui res ſuas diſtraxit et conuertit in cōmodū proprium. et datur adduplum. ſed vltra duplum non petiturintereſſe vt ff. de tute. et ratiocinijs diſtrahendis. l. i. §. de rationibus.¶ In quīto loco ponitur actio legis aquilie damni iniurie vel de damno dato. Et datur iſta actio ei cuius ſeruusocciſus eſt vel animal manſuetum occiſum eſt contra occiſorem vel dominuꝫſerui vel aīalis occidentis vt ſoluat qͣnti plurimi res valuit intra annuꝫ retroSed ſi ſeruus vel animal tale vulneretur vel animal feruꝫ occidatur tunc datur ad hoc vt ſoluat̉ quāti plurimi resvaluit intra xxx. dies retro. Et eſt iſtaactio directa quando damnum datur decorꝑe in corpus. ¶ Utilis autem daturquando datur damnum de non Corpore in corpus. vt ſi tu clauſeris animal meum et ꝑmiſiſti ip̄m fame perireet iſte ſunt actiones ciuiles. Sed quando datur damnum de non corꝑe in noncorpus tunc habet locum actio pretoria que dicitur in factum legis aquilieſubſidiaria que ſupͣ poſita eſt in ſeptimoIoco quinte linee. et de iſtis habetur inſti. ad legem aquiliam. §. i. et. §. his autemverbis. et. §. caput tertium. et. §. fina.¶ In ſexto loco ponitur actio in factūde pauperie. Et datur iſta actio ei cuidamnum datum eſt ꝑ animal alteriusvt ſcilicꝫ det animal pro noxa. aut ſoluat damnum vt inſti. ſi quadrū. paupe.feciſ. dicatur. §. i. et. §. fi. vbi latius habet̉de iſta actione. Et ſi animal bipes fecerit damnum vt gallus tuus interfecitgallinam meam tunc non datur iſta actio directa. ſed vtilis quia non ex verbis legis cum lex loquatur de quadrupede. ſed ex mente legis vt ſatis notatur in. l. pͥma. ff. ſi quadrupes pauperieꝫfeciſſe dicantur.