Druckschrift 
Vocabularius utriusque iuris
Einzelbild herunterladen
 

dictaLittera.lx

Et ibi vide gloſam huius diffinitioīsItem ius naturale eſt. quod in legeeuangelio continetur quo quis iubeturalteri facere quod ſibi vult fieri. prohibetur alteri inferre quod ſibi nolit fieri. diſtinctione prima in princi.. l. di.ponderet alias conſideret in prin. inauten. vt cum. de app. cognoſcitur. §. ceterum. ca. dilecti. de maio. obedienUnde quod cibi vis fieri mihi fac quodnon tibi noli. ſic potes in terris viuereiure poli Ul̓ alt̓ ius naturale dicit̉ vnomodo motus ex inſtinctu nature proueniens quo ſingula animalis ad aliquidfaciendum inducuntur. Eſt enim debitum quoddam quod natura cuilibet repreſentat Et hoc debitum ſcd̓m Iſido.commune eſt omni nationi. eo inſtīctu vbiqꝫ nature vel naturali conditionehabetur. non ex conſtitutione aliquafacta ab homine Item ius naturale dicitur inſtinctus nature ex ratōne proueniens Et ſcd̓m hoc ius. omnia. dicūturcommunia id eſt communicanda. vt ſupra dicitur Item ius cōmune diciturinduſtria hominum ſtatutum Item iusnaturale dicitur equiſſimum Item precepta naturalia ſunt que in lege in euāgelio continentur vt non furtum faciesnon mechaberis. ſed quod tibi vis. ⁊cͣ.c. prealle. Ius autem naturale in glo.vbi prima deſcriptio data eſt ſcd̓m motum ſenſualitatꝭ Alia autem ſcd̓m motum rationis Item nota ius naturale ſcd̓m glo. j. inſti. de iu. naturali gen.ciui. poteſt dici quatuor modis. Unomodo ius gentium. inſti. de rerum diuiſi. §. ſingulorum Secundo ius pactorum. ff. de pact. l. prima. Tercio eiuscontrarium ſcilicet reſcindit pacta vtteſtitutio minoris. ff. de mino. l. primaQuarto pro inſtinctu nature vt quodIn lege moſayca vel euangelio cōtine-

tur Item ius naturale in quatuor differt ab alijs iuribus. ſcilicet in origine.in dignitate. in amplitudine. ſentētierigore. vt declarat glo. j. diſtinc. quītaNam cepit ab exordio naturalis creature nullam patitur immutationē.ipſo omnia communia ſunt. nec contraipſum fit diſpenſatio. ſed de alijs iuribus ſecus vt ibi.Ius ciuile inuenitur accipi diuerſimode. vt diſtinctione prima. capittu. Iusnaturale Ciuile autem ius vno mōdoeſt quod quiſqꝫ populus vel queqꝫ ciuitas ſibi proprium diuina humanaqꝫcauſa conſtituit ſcd̓m Iſid̓. libro quītoSecundo dicitur ius ciuile. lex duodecim tabularum Tercio dicitur quod exlegibus plebiſcitis conſtitutionibus:ſenatuſconſulus principum decretis.vel autoritate prudentium inuenitur.Quarto dicitur ius quod non eſt pretorium Quinto dicitur diſputatō prudentum que fuit facta ſub lege duodecim tabularum Sexto quicquid habemus ſcriptum de iure Septimo quidquid iure naturali vel iure gentium ſubtrahitur. vel quod non eſt ius naturalenec gentium Et ſic capiendo ius canonicum dicitur ius ciuile Et ita ſumiturprima diſtiuc. Ius autem naturale. vtin glo. j. notatur in fi. Et quia ita diuerſimode ius ciuile inuenitur accipi in iure. de prima acceptione habes inſti. deiure na. §. j. De ſecunda. ff. de iuſtic.iur. l. ius ciuile. §. hec igitur De tercia quinta. ff. de orig. iur. l. ſecunda. §. diſputatio De quarta. l. iu. ciui. preallein princi. De ſexta. ff. de v̓arijs extraor. cogni. l. prima. proinde De ſeptima inſti. de vſucap. in principio. vt eſtglo. iij. §. Sꝫ ius qͥdē ciuile. īſti. de iur.na. gen.. ciui. Itē ius ciuile d̓r tripl̓rPrimo ex eo in vnaquaqꝫ cītate ſey