De beneficijs
¶ Sequit̉ correlarie ꝙ aliud eſt p alio promittere ſeu fideiubere. ⁊ aliud ſine obligatōepalio ſoluere. Naꝫ pͥmo caſu iuuat mulierbn̄ficio velle. Scd̓o v̓o caſu nō cōpetit ei repetitio ꝯdebitorē tāqꝫ indebitū ſoluiſſe. Caſus in. l. mulieribꝰ. C. ad velle. qꝛ dicit glo. ibimulier ſoluēs ꝓ alio videt̉ donare. igit̉ ei nōcōpetit bn̄ficiū velle. poteſt tn̄ nihilominusmulier repet̓e ab illo ꝓ qͣ debitū ſoluit. Notandū Ia. d̓ rafen. dicit ꝙ eadeꝫ fragilitate q̄mulier ītercedat ex eadē etiā renuciat. igit̉ tenet ꝙ mulier beneficia velle. nō p̄t renuciareallegat. l. doli. §. diuerſū. ff. d̓ noua. ſꝫ glo. penl̓.C. de velle. l. j. tenet ꝯͣriū mota. ꝑ. l. fi. §. penult̓..ff. eo. Plures tn̄ doctores tenet opiniones.Ia. qͥa p̄ſumit ius qn̄ mulier fraudulēter etex fragilitate īducat ad renūciandū bn̄ficioſuo. ⁊ illud fit ſpeciale lꝫ alias fit regulare ꝙq̇s poterit renuciare pͥuilegio ſuo ī ſui fauore introducto. vt. l. ſi qͣs in ꝯſcribē. C. de pact.Itē q̇dā dicūt ꝙ valet renuciatio talis iudicialit̓ fcā muliere certificata de p̓uilegio ſuoallegātes. l. ſi mulier. ff. ad velle. Cinus ī. l. generalit̓. C. e. ti. diſtīguit. aut mulier obligat ſeꝓ marito. vt ī auten. ſiqͣ mulier. e. ti. ⁊ nō valꝫrenūciatio etiā ſi fiat ī iudicio. Aut īterceditꝓ alio nō ſuo marito. et tūc aūt ſine ſcpͥtis etſubſcriptōe trin teſtiū iteꝝ renūciato velleiano. ⁊ tuc ẜuat̉ in. l. antiq̄. §. fi. e. ti. Aut intercedat interſcpͥtis cū ſolēnitate hꝰ legis antiq. ettūc aut renuciat velleiano ī cauſa ī qua ipſamulier neceſſario obligat̉ ⁊ valet. vt ī auten.matri. C. qn̄ mulier tutele officio fūgi p̄t. autalias renuciat ī cāno p̓uilegiata ī iudicio tenet ⁊ extra. niſi ratficet poſt bienniū n̄ tenet.Io. an. in nouella dicit ad euitandū ābiguitates legiſtaꝝ cautū ſit ꝙ ī renuciādo hmōibn̄ficio mulieris īterueniat iuramētū ⁊ ratamanebit renūciatio. Sētit idē in. l. ſciēduꝫ. ff.de ver. ſig. Notandū inſtrumētū ī qͣ mulierꝯfeſſa eſt ſe recepiſſe pecuniā ꝓ ſua īterceſſione facit ceſſare velleianū. ⁊ plenā fidem facitet paratā hꝫ executōꝫ. vt no. in dicta. l. antiqͣ.Sꝫ diceres an mulier debeat audiri volensꝓbare ꝙ eo tꝑe q̄ debuit pecuniā recepiſſe n̄fuerit in loco inſtrumēto ꝯſcpͥto. Et videt̉ ꝙſic. ꝑ. l. cū p̄cibꝰ. C. de ꝓba. ⁊. c. tertio loco de ꝓ-
batōibꝰ. ⁊. c. cū Io. de fi. inſtru. Rn̄det̉ ꝙ nōadmittit̉ in ꝯtrariū ꝓbatio. qꝛ illd̓ inſtrumētū hꝫ p̄ſcpͥtioneꝫ iuris ⁊ de iure. vt. l. fi. C. arbitriū tutele. Si v̓o eēt tale inſtrumētū qd̓ nōinduceret p̄ſumptōem iuris ⁊ de iure. tūc admitteret̉ ꝓbatio ī ꝯͣriū. vt dicūt iura 1ꝯriumdeducta ¶ Quid ſi mulier dicat ſe modicūrecepiſſe ⁊ ꝓ magͣſūma fideiuſſiſſe an ꝓ reſiduo iuuet velleiano. Opiniones plureſ fuerūt. ſed ſenatus in. l. antiq̇ ꝯcludit ꝙ qͣntum/cūqꝫ mulier modicum receperit fideiubēdonō iuuat̉. qꝛ in tali caſu non videt̉ curare debn̄ficio. īmo renūciare potiꝰ in deluſionē ſuibn̄ficij Sciendū ꝙ ex. §. ſi minꝰ. dicte. l. antiq̄colligit̉ nouꝰ caſus in qͦ mulier nō iuuaturvelleiano. vicꝫ qn̄ alteriꝰ obligatōꝫ nouauit⁊ ob eam cām pecunia recepit vel pignora.vel etiam pͥus excuti debet. et inqͣntū non eſtſoluendo reſtituit̉ actio in veterē debitoremet ī tali nouatiōe n̄ ꝯſiderat̉ an nouās ſit ſoluendo vel no. vt. l. q̄ ſatiſdare. §. plane. ff. de fideiuſſo. et inſti. quibꝰ mo. obliga. tollitur. §.preterea nouatione. Modo hic eſt ſingulare ꝙ in iſta nouatōe facta ꝑ mulierem ꝯſiderat̉ an mulier ſit ſoluēdo vel nō. Nam ſi eſtſoluendo excutit̉. ſin aūt datur actio ꝯtra veterem. ratio ſpecialitatis. qͥa olim ꝑ ſenatuſconſultū velleianū mulier ſubducebatur. etactio dabat̉ in antiquū debitorē indiſtinctenūc aūt introductū eſt ꝑ illā legem ꝙ mulierſi eſt ſoluendo prius excuti debꝫ. Item beneficium velleianū competit etiam heredibuſſimiliter fideiuſſoribꝰ mulieruꝫ. ꝑ. l. heredes.et ꝑ. l. mulieris. C. e. ti. Sciendum pietas perſone nō excludit velleianū licet pietas cauſaſit. Nam mulier iuuatur etiam ſi intercedatpro filio. vt. l. fi. C. e. ti. Item in. l. cum ad eas..C. eodem. habet̉ caſus ꝙ mulier iuuatur ſicreditor eligat potius cum ea contrahere qͣꝫcum maſculo ſuo. et hoc propter calliditatēcreditoris qui conſiderauit ſi cōtraheret̉ cūviro et mulier fideiuberet ip̄a iuuaret̉ velleiāno. quare eligit cōtrahere cum vxore ita vtvir fideiuberet. nihilominꝰ tn̄ creditori cōpetit beneficiū inſtitutoꝝ cōtra maritum q̇ pene ꝯtraxit. licet multū ficte dicatur contraxiſſe. ¶ Finis huius. ☞. c6