I
voluerit dicere ꝙ ille tex. ꝓhibet rem emi vt cariusvendat̉ propter cupiditatē ſecus ſi ſit ꝓpter aliamhoneſtā cauſam ⁊ p̄dictis videt̉ cōcordare beatusTho. ſcd̓a ſcd̓e. q. lxxvij. arti. qͣrto vbi dic̄ ꝙ ſi negociatio que ſit ꝓpter lucrū ordinatur ad aliqueꝫ effectū neceſſariū vel honeſtū. puta ad domꝰ ſue ſuſtētationē vel etiā ad ſubueniendū indigentibꝰ vel ꝓpter publicā vtilitatē eſt licita qꝛ capit lucrū pro ſuilaboris ſtipendio. Idē dicit ſi emit rē nō vt vēdat ſꝫad ſui vſum ſi poſtea propter aliquā nr̄ceſſitatē illāvendere vult non ꝓhibet̉ vendere ꝓ maiori p̄cio ſitantū nūc valet qꝛ iſta nō eſt negociatio. nā pōt cōtingere illam rem plus valere nunc vel quia in aliquo meliorauit rem illā. vel qꝛ preciū rei eſt mutatūẜm diuerſitatē loci vel tꝑis vel propter ꝑiculum cuiſe expoſuit tranſferendo de loco ad locū vel eā trāſferri faciendo ſed illicitū ē vbi finem pͥncipalit̓ cōſtituit in lucro quādo emit rem vt cā īmutata venditcarius. Io. cal. attingit hunc articulū in. c. fi. d̓ vſu.⁊ cōclude poſt eū ſic. ꝙ aut quis emit rem vt cariusillā vendat ꝓpter cupiditate ⁊ nō ē licitū quicquidplus iuſto appetit homo turpe lucrū eſt. vt hic ⁊ ī. d̓c. quicunqꝫ. aut n̄ facit propt̓ cupiditateꝫ ſꝫ ob honeſtā cām. puta ꝓpt̓ ſuſtētationē familie ſue vl̓ qͥd ſil̓e⁊ tunc ſi vendit illā rem oīno integrā ꝓ maiori p̄cionō eſt licitū ꝑ. c. eijciens. lxxxviij. di. Rō qꝛ aūt a pͥncipiominꝰ iuſto p̄cio emit. aut nūc vendit plus debito. ⁊ ſic fuit iniuſticia. aut tꝑe emptionis vel venditionis. qd̓ nō eſt licitū vt in. c. j. de emp. ⁊ ven. nōeni licet ex ꝓpoſito emere vel vendere rem minusvel plus qͣꝫ valet. vt in. d. c. j. ⁊ no. gl. x. q. ij. hoc iusporrectū. Si aūt nō eſt oīno integra ſed immutatatunc enī bene licet vendere ꝓ p̄cio currentillicet ſitmaius. pōt aūt ꝯtingere mutatio multis modis vtputa qn̄ ē tranſlata in aliā formā vel propter mutationē loci vel tꝑis vel quid ſil̓e. vn̄ text̓. in. d. c. eijciens. dū ꝑmittit rē īmutatā vendi ꝓ maiori p̄cio poteſt intelligi multis modis. vt. sͣ. dictū eſt. ⁊ in hͦ caſu ꝓcedit dictū beati Tho. Lau. ⁊ Hug. hoc enī caſu ceſſat cupiditas ⁊ oīs iuſticia ⁊ videt̉ lucrari propter induſtriā ſuam ⁊ ob honeſtā cauſam. ⁊ ſic limita dictū Inno. hic ⁊ maxime qn̄ rem tranſfert d̓ loco ad locū. ⁊ hec no. qꝛ multi mercatores in p̄dictiserrant. Itē ſcias ꝙ vbi al̓s negociatio ī ſe ē licita tn̄ex cā efficit̉ qn̄qꝫ inhoneſta ⁊ iniuſta ẜm Inno. hic.cuius dicta retulit Io. an. sͣ. in rubrica. vtputa ꝓpi̓cupiditatē. xiiij. q. iiij. quicunqꝫ. ⁊ nota hec ad intellectū illius. c. ⁊ ſatis. sͣ. dixi. Itē ex tēpore qꝛ die feriata. sͣ. de ferijs. c. j. in fi. Ex loco qꝛ in eccl̓ia. sͣ. tit.ꝓx. c. j. Ex ꝑſona qꝛ clerici. vt ꝑ totū iſtū tit. ⁊ in iuribus prealle. Item ex re qꝛ nō licet negociari in hisque nec per ſe nec cū admixto poſſunt eē vſui. vt inl. qd̓ ſepe. §. veneni. ff. de ꝯͣhen. emp. vn̄ negociarilicet in veneno qꝛ admixtū pōt eē vſui in medicinisvēl etiā purum ꝓ feris occidendis ſicut de gladiodicimus propter defenſionē. Idem dicit Inno. decoloribus ad colorādos hoīes vel mulieres pro bono. ſed hoc dictū vltimū de colorādis maxime hominibus nō placuit Hoſti. cum cuiqꝫ ſufficere debeat ⁊ placere natural̓ color datꝰ a deo ⁊ vix ſine ipſiꝰ
iniuria poteſt alius ſupponi. argu. de conſe. di. iiij.oſtenditur. vnde eccleſiaſtes. iiij. Ne accipias faciēaduerſus faciem naturalem. ⁊cͣ. vnde Ciprianus d̓diſciplina ⁊ habitu virginum. dicit ꝙ opus dei eſtqd̓ naſcitur. diaboli eſt qd̓ mutatur. nō tamē reprobat Hoſti. honeſtum ⁊ precioſū ⁊ placitū ornamentum mulierum ſine pictura ſi ideo ſe ornent vt magis viris ſuis placeant ſed ſi vt aliorum oculos adſe trahant illicitum ⁊ mortale peccatum eſt. xxxij. ꝙv. nec ſolo. ⁊. c. ſe. venenū eniꝫ habet licet nullus biberit. ⁊ cum hoc tranſit Io. an. ſuꝑ rubrica. ⁊ videde pictura ⁊ ornatu mulierū. qd̓ latius ip̄e ponit ſuper regula ea que fiiunt. de reg. iur. li. vj. in mercu.quod placet. ¶ Sed circa primum poteſt dubitarinūquid exercens negociationem licitā ſed ex cauſis predictis illicitam teneat̉ reſtituere lucrum. Credo ꝙ ſic ꝑ ea que dixi poſt Inno. sͣ. ti. proxi. qꝛ pleriqꝫ. ¶ Ultimo hic querit̉ an om̄s clerici includantur ſub ꝓhibitione huius. c. So. Innoc̄. ⁊ Io. an.vidēt̉ velle ꝙ nō ſed ſolū cōſtituti in ſacris ordinibꝰꝑ tex. ibi miniſtris altaris. ⁊cͣ. quia voluit vt conſtituti in ſacris dūtaxat dicant̉ miniſtri altaris. ad hͦalle. doc. de cōſe. di. ij. tribus. ⁊. c. ſe. Ideꝫ dicit Hoſti. in omnibus beneficiatis. de quo remittit ad no.in. c. j. de poſtu. ⁊. c. ij. de cle. ve. ego dicerem ꝙ negocia ſecularia ꝓuenientia ex carnis cōcupiſcentiaſunt ꝓhibita omnibus clericis ⁊ etiam laicis. ſꝫ maxime clericis vt hic. nam appetere plus iuſto preciohec ⁊ ſimilia indubitanter omnibus ſūt prohibita.negocia vero ſecularia ſtricte ſumpta .i. que licentlaicis cum ſint mūdana ꝓhibent̉ miniſtris altaris⁊ etiam beneficiatis vt voluit Hoſti. ⁊ in his ꝓceditdictū ip̄oꝝ. facit qd̓ dixi ſuꝑ rubrica. Ex his no. ꝙclericis in minoribus nō beneficiatis minime prohibentur negocia ſecularia al̓s licita. qd̓ tene menti diligenter.Caſus Si cleAcerdotibus. ricimiſtri velꝓcuratores laicoꝝ deprehendunt̉ in fraudem nō debet eis ab eccl̓ia ſubueniri. vel ſūma ſic.Clerici nō debēt eē miniſtri vel ꝓcuratores laicoꝝꝙ ſi cōtrafecerint ⁊ dep̄hendant̉ in fraude nō ſubuenit̉ eis ab eccl̓ia. primo ponit ꝓhibitionē. ſecūdopenā tranſgredientiū ibi. ꝙ ſi. ¶ No. primo ꝙ clerici etiā nō ſacerdotes nō debēt eē miniſtri laicorumPer qd̓ infero ꝙ nō debēt eē famuli laicorū vel ſeruitores. ⁊ intelligo tex. in clericis cōſtitutis ī ſacrisvel bn̄ficiatis ꝑ id qd̓ dixi. sͣ. c. ꝓxi. ⁊ bene facit. c. ꝑuenit in pͥn. lxxxvj. di. ¶ Nota ſcd̓o ꝙ clerici nō debent eē procuratores laicoꝝ etiā extra iudicium vtpatet ibi in rebus rebꝰ eoꝝ. ⁊cͣ. ad idem. d. c. ꝑuenitSed quero an hoc ꝓcedit indiſtincte. Sol̓. dicitHoſt. ⁊ Io. an. poſt eū ꝙ nō. nā poterit eē clericꝰ ineccl̓iaſticis ⁊ corā eccl̓iaſtico iudice ꝓcurator laici qꝛhͦ nō ꝓhibet̉ h̓ nec alio iure iō ē admittendus. l. inuitꝰ. ff. de ꝓcu. ad idē inducit Io. an. c. cū eēnt. d̓ ſimonia. vbi etiā de hoc ſic̄ ęcōuerſo pōt laicꝰ eē in iudicio ꝓcurator clerici vel eccl̓ie. vt in. c. j. de ꝓcu. li.vj. ſꝫ tū ad primū vide bo. tex. iuncta ſupraſcriptione in. c. per venerabilem. qͥ fi. ſint le. vbi archiep̄us