De immuni. eccle.III

hic aūt in pauꝑes. Dixit do. Car. vltra p̄dicta ꝙ ibifuit eccl̓ia dupliciter grauata in eo .ſ. ꝙ extorſit plꝰdebito ⁊ in onere manſionis. qꝛ māſit apud eccl̓iaꝫplus qͣꝫ deberet iō magis ſubuenit̉ qͣꝫ hic vbi clerici fuerūt grauati ſolū in eo qd̓ ſoluerūt vltra debitum. Certe hec nō eſt bona ſo. qꝛ. c. ꝓcuratiōes. ⁊. cij. de cenſi. li. vj. loquūt̉ generaliter qualitercunqꝫeccl̓ie grauent̉ tꝑe viſitationis plus debito iō teneſol̓. glo. declaratā. vt. sͣ. vel. ſol̓. Goſ. An autē quādo ſoluit̉ quadruplū totū ſit pena. Io. an. dic̄ ꝙ nōſꝫ ineſt rei ꝑſecutio vt tm̄ triplū ſit ꝓ pena. d̓ quo remittit ad no. j. q. vij. ī en̄. ſꝫ voluit allegare. j. q. j. naꝫibi eſt illud. c. cū gl. ſua. an alie pene poſſint excedere quadruplū remittit Io. an. ad no. xij. q. ij. cū deuotiſſimā. ⁊ .xvij. q. iiij. ſiqͥs domū. vide tn̄ de penadupli tripli ⁊ quadrupli. qd̓ le. ⁊ no. in. l. j. in pͥn. ff.de pub. ⁊ inſti. de ac. §. tripli. cū ſe. ¶ Extra materiam. c. ſcias ꝙ Inno. tractauit hic no. ⁊ ſubtilē materiam reſtitutionis fiende in foro pnīali ſumpta occaſione ex iſto tex. in eo ꝙ mandat erogationem pene debere fieri in pauꝑes xp̄i. ⁊ ſingulariter tractādo materiā ꝑ eum tactā pn̄t formari. xiij. q. ſed do.An. reduxit maͣm ad. vj. caſus. ⁊ qͣꝫqͣꝫ ſubtiliter procedat tn̄ aliquatenus ꝑ illos. vj. caſus ītricatur materia. Ego clarius attingendo maͣm ponā duas regulas ꝑ quas iudicio meo decidunt̉ ille qōnes ⁊ ſimiles. ⁊ poſtea ꝓſequor ſingulariter ⁊ ſingilatim illas. q. Inn. ⁊ aliquas quas addit hic do. An. ¶ Prima regula ſit iſta. ꝙ vbicūqꝫ ius poſitiuū habes cōcurſum legis ſeu equitatis naturalis diſpōit ſuꝑ reſtitutione vel retentione ſeruanda eſt talis lex etiaꝫin foro cōſcīe. hec cōcluſio probat̉ ex his que dixi īc. j. de cōſti. vbi poſt beatū Tho. ⁊ Cal. dixi ꝙ lex poſitiua peccati nō nutritiua ē ſeruāda etiam in forocōſcīe ex quo nulla alia lex diſtinguit illo caſu interforū pnīale ⁊ iudiciale. nec ſubeſt cā diſtīguēdi. ſūtenī ſuꝑiores leges ſeruāde ex quo nō occurrit aliaequitas naturalis in cōtrariū. ¶ Secunda regulavbicūqꝫ inter legē poſitiuā ⁊ lege naturaleꝫ dat̉ diſcrepantia ſeruanda ē lex ſeu equitas naturalis inforo aīe niſi lex poſttiua ex aliqua iuſta ⁊ vera cā diſponat ꝯͣ illā legē naturalē. nā tūc ſeruanda ē equitas naturalis. ar. eoꝝ que no. Inno. in. c. que in eccleſiarū. de cōſti. ⁊ hic ⁊ ꝑ Io. an. ī. c. fi. de īmu. eccl̓.li. vj. ⁊ in. c. ij. de vſu. li. vj. ⁊ ꝑ Bart̓. in extraua. adreprimendā in. ꝟ. denūciationē. exēpla clariꝰ. jͣ. patebūt. ¶ His premiſſis venio ad qōnes Inn. ⁊ prima ē an habens aliquid ex furto rapina oppreſſiōedolo vel calūnia teneat̉ ad reſtitutionē in foro aīean ſufficiat ſolū penitere de peccato. Inno. concludit ꝙ tenet̉ ad reſtitutionē. alle. c. ij. xiiij. q. v. ⁊ idēdicit in omnibꝰ oībus caſibus in quibꝰ cōpetit repetitio ſiue ꝑ actiones. vtputa ꝑ actionē qd̓ me. cā.de dolo. ⁊ ſil̓es. ſiue iudicis officio. ⁊ dic ꝙ q̄ſtio iſtadecidit̉ ꝑ primā regulā. nā ad reſtitutionē fiendā reſtringit ius poſitiuū ex quo dat̉ actio vel iudicꝭ officiū. ⁊ hꝫ cōcurſū legis naturalis. nam cōgruit legi⁊ equitati naturali neminē debere locupletari cumaliena iactura. vt in regula locupletari. de re. iu. li.vj. ⁊ in. l. nam hec natura. ff. de cōdi. inde. ſuadet. ⁊

precipit ius diuinū. vt le. ⁊ no. in regula peccatū. d̓re. iur. li. vj. ⁊ in. c. cū tu. de vſur. ¶ Scd̓a qō Inn.ē qn̄ quis ē obligatus ad debitum de iure naturalitm̄ qnale eſt qd̓ debet̉ ſeruo. nam ſeruꝰ nō obligat̉alicui nec aliquis ſibi niſi naturaliter. vt in. l. naturaliter. ff. de cōdi. inde. ⁊ alibi dicit tex. ꝙ quātuꝫ adius ciuile ſerui ꝓ nullis habent̉. ſecꝰ de iure naturali. qꝛ quātū attinet ad ius naturale oēs hoīes equales ſunt. vt in. l. qd̓ attinet. ff. de re. iur̄. Inno. dic̄ ꝙtale debitū eſt ſoluendū ſeruo in foro cōſcīe ita ꝙ dtali debito nō pōt fieri elemoſyna ꝑ obligatū. ar. deiureiu. eā te. ⁊ dic ꝙ iſta q̄ſtio decidit̉ ꝑ illā regulamſcd̓am quā. sͣ. tradidi. nā lꝫ ius poſitiuū tali debitonaturali n̄ aſſiſtat tn̄ n̄ tollit obligationē naͣlē ex ſufficienti cā iō equitas iuris naturalis ē in foro pnīaliſeruanda. ⁊ pono exemplū qn̄ aliquis ꝓmiſit aliqͥddare ſeruo. nā ex cōſenſu ſuo obligat̉ naturalit̓. vtin. l. ſepe. §. is vero. ff. de re. iu. peccat aūt quis nō īplendo qd̓ ꝓmiſit. vt in. c. j. ⁊ qd̓ ibi no. de pac. naꝫdeus reſpicit cor. ⁊ nō ſolēnitatem verboꝝ xxij. q.v. iuramēti. ⁊. xiiij. q. v. ſi quid inueniſti. ⁊ preſertiꝫhec diſpoſitio ꝓcedit qꝛ ius poſitiuū nō reſiſtit huicobligationi licet nō aſſiſtat. vnde peccat quis qͦ addeū nō ſeruando. qd̓ ſatis ſenſit etiā Bar. in. d. extraua. ſuꝑ verbo denūciationē vbi dicit obligatumnaturalit̓ tm̄ ex ſuo cōſenſu peccare niſi adimpleatiō poteſt denunciari eccl̓ie ẜm eū. Do. An. in ꝓmiſſione facta ſeruo latiꝰ diſtinguit ſic. ꝙ aut qͥs promiſit ſeruo vt dn̄o ſuo acquirat ⁊ tūc nō deficit ius poſitiuū. quaſi dicat ꝙ ſeruꝰ etiā ciuiliter pōt acqͥreredn̄o alle. l. ſi ſeruus. ff. de ꝟbo. obli. ſꝫ potuiſſet allegare. ff. de ſtipu. ſer. per totū. ⁊ hoc caſu credit debitum debere ſolui dn̄o in foro cōſcīe Sed tu dic hocꝓcedere quādo ſolenniter acquiſiuit obligationeꝫſi aūt ꝑ pactū nudū tm̄ tūc deficit ius ciuile. vt in. l.iuriſgentiū. §. ſed cum nulla. ff. d̓ pac. quo caſu ſubeſt naturalis obigatio tm̄ ſicut in libero. An autemvtroqꝫ caſu ſit ſolutio fienda dn̄o in foro cōſcientieDo. An. vult ꝙ ſic exquo ꝓmiſit vt acquirat dominot̓. videt̉ tn̄ hͦ limitare qn̄ ꝓmittēs ſeruo crederetſibi ſoluendo ip̄m nō traditurū rem illā dn̄o tūc etiam ſibi ſoluēs nō eēt tutꝰ. qꝛ equitas iuriſgentiumeſt in cōtrariū que vult vt ꝑ ſeruuꝫ acquirat̉ dominō Ego habeo iſtū caſū ſic intellectū ꝓ indubitatoetiā quo ad forū cōtentioſuꝫ. ꝓ quo alle. tex. aꝑtuꝫin. l. qd̓ ſeruus. ff. de ſolu. vbi dicit̉ ꝙ ſi ſeruꝰ ex poculio ſuo ſeu ex pecunia dn̄i cōtraxit etiā ſibi ſoluit̉niſi dn̄s preſumat̉ nō cōſentire. nā profecto iſte caſus decidit̉ per primam regulā. cōcurrit enī tūc iuspoſitiuū ⁊ equitas naturalis. nam ſi ꝓmittēs nonhabuit reſpectum ad ſeruū non debuit ſibi ſoluereſi p̄ſumpſit ꝙ infideliter agit ꝯͣ dn̄m ſuū. videt̉ eniꝫdn̄s tacite ꝓhibere. vt in. l. ſi cū corneliꝰ. ff. de ſolū.⁊ in. l. ſi hoīem. ff. man. Et idē dicit in monacho. ꝓquo allego tex. iuncto eo qd̓ no. Bar. in. l. nō ideo.ff. de noua. ⁊. d. l. qd̓ ſeruꝰ. iuncto eo qd̓ no. Inno.in. c. cū olim. de priuile. ſed intellige ꝓprie dictumInno. qn̄ qͥs ꝓmiſit ſeruo cōtēplatione ſerui. tunceni ſolū obligat̉ in oēm euentū naturalit̓ ⁊ debet inforo aīe ſoluere ſeruo qꝛ ſeruus ē ſic̄ liber qͦ ad ius

II 5