Druckschrift 
6 (1488) Decretalium 3
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

III De clericis coniugatis

Io. an. diſputat tādem concludit valere ꝯſuetudinem. alle. iſtum tex. a cōtrario. nam allegabat̉ꝯſuetudo vt cōiugatus non cogeretur deferre. ergo cōſuetudo circa delationem attendenda ē. Itēprobatur per locum a ſpeciali. nam valet cōſuetudo in bigamo. vt. d. c. vnico. valet in non bigamo. ad idem facit qd̓.. dixi. nam iſte vere clericusē. cum hac ſnīa cōmuniter tranſeunt do c Seddubito ꝓpter fi. huius tex. qui multū ſtringit intrariū dum dicit oporteat tales cōiugatos immiſceri negocijs ſecularibꝰ delatio tōſure tendit invituperiū totiꝰ ordinis clericalis. ergo debet valere talis cōſuetudo maxime in viris cōiugatis. qꝛtendit in dedecꝰ eccleſie. eſt enī ꝯtra honeſtatem ꝯͣquā valet ꝯſuetudo. c. cum decorē. de vi. ho.cle. nec poteſt vxoratus ꝓhiberi quin immiſceat ſenegocijs ſecularibꝰ. ad iſtum tex. poteſt reſponderi iſta fuit narratio partis. Ad. c. vnicū. dicſpecifice dicit vt valeat conſuetudo reſpectuconſure. preſuppoſito diceret non. hoc infert̉ valeat cōſuetudo quatenꝰ cōiugatus nolens teneat̉ deferre conſura. ibi enī ponit̉ caſus in volente. nos ſumꝰ in nolente. caſus tn̄ ſatis dubitabil̓eſt. Ex p̄dictis habes examinatos duos articulostactos in tex. Tertiꝰ articulus ē minus vtil̓quid clericus ꝯiugatus poſſit obtinere beneficiumeccl̓iaſticū. hec lr̄a videt̉ innuere ſic. in.. dūmō.⁊cͣ. In ꝯͣrium vero ſunt multa iura.. lecta alle. inſurgunt opi. Abb. hic dicit de iure cōi nonpoteſt hr̄e ſic loquūtur ꝯͣria. ſed ex diſpenſatiōeſic. ita ꝓcedat iſte tex. hanc opi. ſecuti ſunt Goff.Phi.. c. j. ſpe. in ti. de le. §. nunc.. xxv. Limitāttn̄ vt valeat diſpenſatio ep̄i reſpectu ſimplicis bn̄ficij. alij vero dicunt tm̄ papa diſpenſare pōt. delaico certum eſt beneficiū eccleſiaſticum in titulūhabere poteſt. c. ex litteris. de tranſac.. c. ij. deinſti. no. doc. cōiter hic in. c. cām. de reſcrip. doc.ſequētes recitando opi. tranſeūt expreſſe non eligunt. illa tn̄ opi. Abb. aliorum tꝑamento videt̉eſſe magis cōis. ſed credo de ſubtilitate iuris illaꝫopi. procedere. probat̉ apertiſſime qͥcquid fit incriminalibꝰ. in alijs cōiter dat̉ regula ep̄s diſpenſat ꝯͣ ius niſi in caſibus a iure expreſſis. no. inc. at ſi clerici. §. de adulterijs. de iudi. ꝓbat̉ in. c. dilectus. de temp. or. ad idē. c. inſtitutiōis. xxv. q. ij.nam diſpenſationē violant̉ iura inferiori ēlicitū violare iura ſuꝑioris. vt in cle. ne romani. deelec. no. Archi. in. c. licet canon. de elec. li. vj. hecdiſpenſatio nullibi eſt conceſſa ep̄o. īmo potius videtur ſibi prohibita.. c. diuerſis. rōne eius.. c.ſane.. c. iij.. eo. ꝓbatur fortius clericus ꝯiugatus debet adminiſtrare altari. xxvij. q. ij. multoꝝ. ergo poteſt habere bn̄ficium eccleſiaſticum illud det̉ rōne adminiſtrationis vel officij etiaꝫſi ſit ſimplex. vt in. c. ꝓpoſuit. de fi. preſby.. c. conquerente.. ti. j. Itē tertio hoc tendit in prauū exemplum ſcandalum aliorum. vt in. c. ſe. nec ob.iura ſuper quibus videntur ſe fundare illi doc.dicunt epiſcopum poſſe diſpenſare circa beneficiūcum homicida cum irregulari. vt in. c. henricus.

. de cle. pug. in duel.. c. ad audientiam. de homi.. lxiij. di. ſolonitane. vbi diſpenſat cum depoſito.Ad hec enī ſimilia reſpōdeo in materia diſpenſationis que eſt exorbitans debet argui de caſibus permiſſis ad permiſſos etiam ſi ꝑmiſſi ſintmaiores. vt no. Io. an. in regula que a iure. de re.iur. li. vj. dico plene in. d. §. adulterijs. pro hocverba illius regule dicit que a iure cōmuni exorbitant minime ad ꝯſequētiā ſunt trahenda. vt. l. vero ꝯͣ rōnem. ff. de legi. Itē poteſt dici eſteadem in cōiugato que in alijs predictis. namalij predicti reputant̉ indigni. elegerūt prorſus aliā vitā contrariā. vnde videmꝰ retinēt priuilegia clericalia ex quo ſūt corrigibiles vt.. dixi.ſꝫ ſecus in cōiugato. Itē illud. c. vnicū velit cenſeri cōiugatum vt laicū p̄terqͣꝫ in illis duobꝰ caſibꝰquō poterit ep̄s illum habilitare ad bn̄ficia eccleſiaſtica. hāc ꝑtem de ſtricto iure puto veriorem. Adiſtū tex. pōt reſponderi tenendo aliam opi. vt loqͣt̉de diſpenſatione pape. ſatis eſt enim poteſt verificari in aliquo caſu. vel poteſt intelligi prout dicitHoſti. in clerico ꝯiugato habente ſtipendiuꝫ ab eccleſia tamen in titulum. nam ſi cōſuetudo ē debet deferre tonſuram al̓s ſecus. Ultimo oppo.ꝯtra tex. videtur enim poterat̉ induci ꝯſuetudo ex delatione tonſure. qꝛ ex actu negatiuoſeu ex vſu non poteſt induci cōſuetudo cumſuetudo ſit cōmunis aſſuefactio ſeu actuuꝫ repetitio. j. di. ꝯſuetudo. xxv. q. ij. ita nos. l. iij. C. de ep̄i.au. facit inſti. de iu. natu. gen. ⁊ci. §. ex non ſcriptodum dicit diuturni mores. ⁊cͣ. Io. an. inſtat ineffectu videtur ponere verba Cy. poſita in. l. ij. C.que ſit lon. ꝯſue. dic breuiꝰ ſic quādoqꝫ vſus habet in ſe actum tacitum ꝯtra diſpoſitionē iuris. neqꝫ in ſubſtantia neqꝫ in forma. tunc ex nonvſu inducitur cōſuetudo neqꝫ abrogat̉ lex. pone exemplū. lex dicit hermaphroditū iudicandumẜm ſexum preualentem. l. querit̉. ff. de ſta. ho. iij.q. iij. hermaphroditꝰ. tamen ſi per mille annosqͣꝫ accidit iſte caſus poteſt dici abrogata illa lex.qꝛ nil eſt actū cōtra legem. vel pone. lex dicit ſi dediſti mihi dānum poſſum agere cōtra te actione. l.aqͥlie. pone dānum paſſus nunqͣꝫ voluit agere.ꝓfecto ex hoc eſt inducta cōſuetudo cōtra illamlegem. qꝛ illa lex non neceſſitat ad vſus ſed dat facultatem agendi. Et ideo ex hoc cōcludimus aliaꝫregulam in his que ſunt mere facultatis īducitur cōſuetudo. nam in his caſibus nihil agit̉ contra legem ꝑmittentis. Si vero vſus habet in ſetacitū actū ꝯͣ diſpoſitionem iuris inducit̉ cōſuetudo. vt hic. deferēdo tonſurā videt̉ cōmitterecontra legem que inducit delationes tonſure. pōealiud exemplū. lex defert hereditates cōiter eqͣlit̓oībus filijs diſtinguēdo inter maſculos feīasl. maximū vitiū. C. de li. p̄te. ſꝫ cōſuetudo tm̄ defertprimogenito nūqͣꝫ femine. licet enim femina vl̓ ſecundogenitus nunqͣꝫ fuerit vſus illo iure cōmuninihilominus inducit̉ ꝯſuetudo. qꝛ hic actū fuittra ius cōmune. ſit de ſimili.

C 3