III ¶ De vi. et hone. cleri.
ſunt ſibi ꝓhibiti ſine ſui ſuꝑioris licētia. vt vouereꝑegrinari. ⁊ ſi. xx. q. iiij. monachis. Itē defenſio fiex ꝓpria volūtate. ſed volūtas religioſi dependeta volūtate abbatis. vt in. c. ij. de teſta. li. vj. cum ſiIo. de lig. in. d. tractatu concludit ꝙ ſi pōt cōmodehaberi ſuperioris licētia poſtulanda ē. al̓s autē licitū eſt ſe defendere cū hoc cōpetat de iure naturalij. di. ius naturale. ⁊ quo ad actus naturales nō cēſetur mortuꝰ. ad hoc. xvj. q. j. placuit. ⁊ qd̓ ibi noͣ. ⁊in. l. deo nobis. C. de ep̄i. ⁊ cle. ꝓ hoc pͥmo facit glno. xij. q. j. c. nō dicatis. que dicit religioſum poſſeelemoſ ynā facere de bonis monaſterij morienti fame ſi nō pōt licētia ſuꝑioris cōmode haberi. Si ego ꝑ actum al̓s ſibi illicitū pōt ſubuenire vite alterius. fortius ꝑ actū licitū pōt ſubuenire vite ꝓprie. īmo eſt plus dicendū vt aduerſus ſuū ſuꝑiore poſſit ſe defendere ſi ſuꝑior eū inuadit ꝯͣ omnē regulāar. in. c. ex ꝑte. jͣ. de accu. ⁊ hoc bene no. Et inquantum iſtud. c. ſimpl̓r ꝓhibet delationē armoꝝ. intellige in cultello feritorio ſeu offenſorio. ſecus auteꝫin cultello paruo apto ad incidendū panem ⁊ alianeceſſaria. talē enī clericus licite defert. vt in. c. lator. jͣ. d̓ homi. Nā ſi ille clericꝰ licite nō portaſſet illūcultellū incidiſſet in irregularitatē. qꝛ dediſſet operam rei illicite ſecuta morte alterius. prout ibi dicitur. ⁊ idē dic in religioſo. vt ꝓbat̉ in cle. ne ī agro.de ſta. regu. §. nullus. Et aduerte qꝛ licet clerici ſeculares nō ſint excōicati ip̄o facto ex delatione armoꝝ. ſed excōicandi vt hic. religioſi tn̄ tenentes arma intra ſepta monaſterij ſine licētia ſuꝑioris ipſofacto ſūt excōicati. vt. d. cle. ne in agro. de ſta. reg.In gl. j. ibi. ad terrorē latronū. idē dic ex alia iuſta cā. vt in. d. c. dilecto. ⁊ sͣ. plenius dixi. ⁊ poſſuntportare ob hāc cām. nedū arma defenſionis. ſꝫ etiāoffenſionis. vt ſatis ꝓbat̉ in. d. c. dilecto. ⁊. d. c. olīIn fi. glo. no. glo. bene. vult enim ꝙ ex ſola delatione armorū clericus perdit priuilegium ſi tertiomonitus non deſiſtit. de quo plene dic vt dixi in. c.cōtingit. ⁊. c. ad audientiam. in glo. alle ¶ In gl.fi. in fi. hec glo. vult ſeꝑare caudam a capite intelligendo pͥncipiū illiꝰ. c. in clericis ⁊ finē in laicis. ſꝫ vtdicūt doc. ⁊ bene etiam in clericis finis. c. adaptaripōt. ⁊ magis cōgruit rubrice vt procedat̉ ꝯͣ clericūordine ſucceſſiuo. nā primo ſuſpendet̉. ſecūdo excōmunicabit̉. tertio deponet̉. vt in iuribus allegatis in glo. nam ⁊ ꝯtra laicum nō proceditur īmediate ad excōicationē. ſed prius incipienduꝫ eſt a penis cōcilij generalis. jͣ. de vſuris. qꝛ in omnibus. ⁊no. bene hoc dictū Ber. vt clericus vſurarius nondeponat̉ incōtinenti. ſed procedat̉ ordine ſucceſſiuo p̄dicto. Et ex hoc intellectu glo. no. ꝙ qn̄ copula⁊ ponit̉ īter eque pͥncipalia. exponit̉ copulatiua ꝓalternatiua. facit qd̓ no. in. l. j. ff. de his qui no. infa. ⁊ ibi Butri. ⁊ Bar. Nam ad deferendā excōicationē nō requiruūt̉ iſta duo copulatiue .ſ. ꝙ feratarma ⁊ ꝙ ſit vſurariꝰ. ſed ſufficit alterū duoruꝫ. potes dicere ꝙ id qd̓ dictum eſt in clericis habet locuꝫratione continentie. ſed vbi propter ipſum crimenvidetur ꝙ poſſit peti ꝙ deponatur ꝑ ea que habentur in. d. c. qꝛ. ⁊ per id quod dicit hic gl.
Preſbyter habens poT quiſqꝫ. euuꝫ ocber habereciricum qui ſecum cantet ⁊ in alijs hic expreſſis eum iuuet. ¶ Nota primo ꝙ in dubio redditeccleſie p̄ſumunt̉ ſufficere ꝓ duobus. videlicet prop̄ſb̓ro ⁊ clerico. dicēs ergo nō ſufficere ꝓ clerico habet hoc probare. ⁊ ad hoc quotidie allegat̉ iſte tex.¶ Nota ſecūdo ibi ſecū cantet. ⁊ ibi legat. ꝙ differētiā eſt inter cantare ⁊ legere. ⁊ ꝙ officiū diuinū licite cantat̉. Aduertendū tn̄ ꝙ cantans in eccl̓ia diuinum officiū vt placeat populo peccat grauiter. vn̄alibi dicit tex. ꝙ deū moribꝰ ſtimulat qui vocibuspopulū delectat. xcij. di. c. j. ⁊. ij. Cantandū ē ergoprincipaliter ad laudē dei ⁊ magis corde qͣꝫ ore. adhoc facit. xxiiij. q. j. in. c. odi ⁊ ꝓieci. vbi glo. colligitar. cōtra ſcholares qui vadūt ad eccleſiā vt videātdn̄as. nō enim prodeſt eis auditio diuinorum. ſedpotius nocet. vt habet̉ ibi. ¶ Item nota ꝙ in eccleſia parochiali debet ad minus eē vnus clericus vl̓tra ſacerdotē. ⁊ dicit Pau. in cle. ne in agro. de ſta.regu. de mente iurium eſſe vt iſte clericus ſit ibi intitulatus. licet de facto cōtrarium ſeruet̉. facit ad hͦc. poſtulaſti. de iurepa. ⁊. c. ꝓpoſuit. de fi. preſby. etno. circa que verſatur officium huius clerici. Iteꝫno. preſb̓rm nō debere dicere miſſam ſine clerico.vide bo. tex. in. d. c. propoſuit. de conſe. di. j. c. hocquoqꝫ. ſi tamen ſolus diceret nihilominus conficeret licet cū peccato. vt not̉. in. d. c. hoc quoqꝫ. qꝛ adſubſtantiam cōfectionis ſeu actionis ſufficiunt illapauca verba que dicit ſacerdos in ſecreto. vt in. c.panis. de conſe. di. ij ¶ Ultimo nota ꝙ licite preſbyter tenet pueros in eccleſia cauſa docendi eos.īmo tenet̉ hortari parochianos ſuos vt ſuos pueros mittant ad eccleſiam ad addiſcendum fidem .i.principia fidei. vt pater noſter. aue Maria. ⁊ ſymbolum. ⁊ conſequenter prima litterarum rudimenta ſeu alphabetu. debet etiam ẜm do. An. docerepueros pſalmū illū. Quicunqꝫ vult ſaluos eē. ⁊cͣ.¶ In glo. j. ibi ſine capella. ⁊ credo hoc etiam ꝓcedere in capella ſine cura. nam ex quo habet onꝰ celebrandi miſſam dꝫ habere clericū. cum ſine clericiſuffragio celebrare nō debeat. ꝓbatur in. c. propoſuit. alle. sͣ. ſed fortius aſtringit̉ ad tenendum clericum quādo habet curam. vt hic dicitur ¶ In glo.ij. in fi. no. glo iuncto tex. que dicatur dos ſufficiens pro eccleſia tam collegiata qͣꝫ ſimplici. vide bonam glo. in. c. cum ſicut. de cōſe. eccle. vl̓ alta. ⁊. xxjq. j. c. ¶ Sed oppo. contra tex. ⁊ glo. de. c. hoc qͦꝫ.prealle. v̓bi dicitur clericum non debere celebrareniſi in p̄ſentia plurium clericorum. ſaltem duoruꝫvt verificetur ſua pluralis locutio cum dicit. dominus vobiſcū. So. iura in hoc varie diſponūt. ſꝫ concludendo dic ꝙ aut eccleſia ſufficit pro plurimis. ⁊tunc ſerua illud. c. hoc quoqꝫ. Aut non ſufficit niſiduobus. ⁊ tunc ſi eſt poſſibile habeat clericum ſuiordinis. ſcꝫ ſacerdotem. vt vno deficiente aliꝰ ſuꝑpleat. ſic intellige. c. illud. vij. q. j. ſi nō poteſt ꝯgruehabere ſacerdotem habeat diaconum. xxiiij. di. p̄ſbyteri. Si vero non poteſt habere diaconum habeat clericum in inferiori ordine. vt hic. nā minus
A 4