Druckschrift 
Expositio in Psalterium : Mit Vorwort von Jakob Wimpfeling
Einzelbild herunterladen
 

vmnes ſtelle et lumen.Laudate eum ſol) ſcꝫ luminare maius (etluna) luminare minus (laudate omnes ſtelle) ſcꝫ luminaria minora in apparentia. Solluna et ſtelle deum laudant in eo a ſuo officio ſeruicio recedunt. ſeruicium enī ip̄oꝝlaus dei eſt. (et lumen) .i. effectus corporū luminoſorum. q. d. illa laudent ſolum in ſe ſꝫetiā in effectu. vel per lumen generaliter accipit omne quod lucet et om̄ia lumen habentiaque dinumerari poſſunt.Laudate eum celi celoꝝ: et aque omnesque ſuꝑ celos ſunt laudent nomē dn̄i.Laudate eum celi celoꝝ) pluraliter dicit qꝛplures ſunt celi ſcꝫ aereum: ſidereum: criſtallinum: empirreum. Uel (celi celoꝝ) .i. celuꝫ empirreum vbi eſt manſio beatoꝝ. Et qꝛ manſiones ibi ſunt multe ideo hic dicitur celi in plurali et celum celoꝝ qꝛ eſt ſuꝑ omnes celos alios (et aque que ſuꝑ celos) ſcꝫ aereos (ſunt) ſcꝫin nubibꝰ que diuiſe ſunt ab his que ſunt ſubfirmamento. Uel celum criſtallinū quod dicitur aqueum ꝓpter naturā aque ſed ꝑſpicuūeſt vt aqua. ſicut celum empirreū dicitur a pirquod eſt ignis ſit igneum natura ſꝫ quialucidū eſt vt ignis. Aquas que ſuꝑ celos ſuntideo deus ibi creauit vt eaꝝ frigiditate temperetur feruor generatus ex motu firmamēti neinferiora deſtruantur. vnde dicit Beda glaciali ſoliditate in more criſtalli ſuꝑ firmamentum aque ſunt ſuſpenſe et dicte ſunt celuꝫ criſtallinum ꝓpter ſil̓itudineꝫ cum aqua in dyaphanitate. qꝛ (laudent nomē dn̄i) rōne creationis ſue. hec ſe deum laudant ſed ſunt nobis materia laudandi deū. ꝑſtrinxit cōcluſitceleſtia deū laudantia ſubiungit quare illuꝫlaudent dicens.Quia ipſe dixit et facta ſunt: ipſe mandauit et creata ſunt.Quia ipſe) dn̄s (dixit) .i. voluit. ſuū enī dicere eſt velle (et facta ſunt) verbum ſuuꝫ ꝓutvoluit (ipſe mandauit) verbo ſuo .i. p̄cepit fieri (et creata ſunt) de nihilo. q. d. merito hec oīalaudant deū qui fecit ea qꝛ ſola volūtate et precepto creauit om̄ia. Nulla virtus maior nulla laus ſublimior: dei iuſſiſſe feciſſe eſt: vna natura iubet et facit. deus iubet: deus facit: verbum .i. chriſtū iſta creata ſunt. nemo enī dicit: nemo mandat niſi verbo. EtStatuit ea in ſeculū et in ſeculū ſeculi:preceptū poſuit et p̄teribit.Statuit) .i. ſtabiliter ordinauit ea ſcꝫ angelos virtutes omnes: omnia celeſtia: omīa ſuperiora ciuitatem ſuꝑnam bonā ſanctam beatam in locis ſuis et ordinibꝰ. (in ſeculum et inſeculū ſeculi) .i. ineternuꝫ manſura: ſaltem ẜmſubſtantiā qꝛ et ſi preterit huius mundi figura tn̄ ſubſtantia (p̄ceptū poſuit) .i. legē etditionē ac ordinē intranſgreſſibilē eis impoſuit vt ei obediāt eum laudent hoc enim eritnegociū eoꝝ ſemꝑ laudare dn̄m (et preteribit quin fiat ſed fixū et ꝑmanens erit laudantenim omnia vel in ſe vel in alijs. Grandis hominis honor grandis infelicitas aſtra clementa homini ſeruiūt ip̄e creatorē ſuū ignorat. Totus mundus deo obedit p̄ceptuꝫ deimeminit homo ſolus meminit. O infelixhoīm genus. Deinde poſtquā dixit de laudibus celeſtiū ꝯuertit ſe ad terrena ait.Laudate dn̄m de terra: dracones om̄sabyſſi.Laudate dn̄m) o vos creature que eſtis (deterra) vel in terra in quo hortat̉ nos vt ꝯſideratione eoꝝ que ſunt in terra laudemꝰ deū queconſiderata aperiūt dei laudē ſcꝫ (dracones)in cauernis terre circa aquas manent ꝓdeūtes de ſpeluncis in aere ferunt̉ et aer eoscitatur quibꝰ ſunt maiora animantia ſuperterrā ideo ab eis cepit. dracones etiā cethegrandia que in abyſſis aquarū habitant intelligunt̉ (et om̄es abyſſi) .i. ꝓfunditates aquarūque latent in viſceribꝰ terre maria omniahoc notat elementū aque.Ignis grando nix glacies ſpiritus ꝓcelClarum: que faciūt verbū eius.Ignis) et hoc notat elementū ignis. grādo qui fit in ſuꝑiori parte aeris (nix) in media(glacies) in inferiori (ſpiritus ꝓcellarū) .i. ventus tempeſtatū qui ꝓcellas facit in mari laudent nomen dn̄i et iſta quatuor tangit̉ elemētum aeris (que faciunt verbū eius) .i. obediūtſermoni p̄cepto dei faciendo id ad qd̓ ex diuina inſtitutōe ordinant̉ qꝛ v̓bo dei omni motu ſuo deſeruiūt. Quicqͥd hic acciderit niſide voluntate dei accidit et ſi intelligimꝰ qͥdquare fiat demus hoc ꝓuidētie dei qꝛ fit ſine cauſa et non blaſphemabimꝰ. Erubeſce ohomo omnia que videmꝰ in mūdo nobis ſeruiunt faciūt verbū eius tu facis.Montes et omnes colles: ligna fructifera et omnes cedri.Montes) ſcꝫ maiores eleuationes terre (etom̄s colles) ſcꝫ minores montes et eleuatiōeset hoc notat̉ elementū terre (ligna fructiferaet om̄s cedri) laudent nomē dn̄i hec enī fructum hec vero magnitudinē mittunt factori