Druckschrift 
Expositiones in Avicennae tractatum de urinis et Fen XXII tertii Canonis. P. 2
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Et ſimplex quideꝫIn hac particul a duo facitīo ponit vnū canonē talē. ſimplex ꝗdē ꝯplerio ē parū raro addit ponēdo ſigna ꝯplexionis diuerſe ſine materia dicēs fit ī ea dolor ſinegrauedine abſqꝫ īflatōe eſt alteratio colloris ſupple a naturali neqꝫ ſignū materiei. primi dicti ē clara quoniā raro fit mala ꝯplexio ſimplex in mēbro quoniā vtplurimū eiꝰ cāe ſunt cāeprimitiue ipſe plerūqꝫ mouēt an̄cedētes ſic materia ꝯiūgunt̉ ēt qꝛ ſi mala ꝯplexio ſiue materia ē doloris dolor atrahat reuina tertiotegni cōmento. xvi. fit ꝯn̄r mala ꝯplexio maͣlis ꝑmanet ſimplex ſic ſalteꝫ v̓m eſt qd̓ ſimplexꝯplexio diuerſa dolorē caſus ē paꝝꝑ raro ꝑmanens ſimplex tn̄ eſt negandū ꝗn etᵇ notabiletp̄s poſſit ſimplex ꝑmanere vt intelligenti pꝫ ideoipſius poſuit ſigna diſtinctiua oīa clara ſunt primo ꝗdē fuit. In ea dolor ſine grauedīe qm̄ tm̄maͣe ē grauedine efficere ſecūda primi ſcd̓o interiorū ſepe abſqꝫ inflatōe qꝛ fit inflatio niſia idē eſt alteratio coloris .ſ. a naͣli quoniā talis alteratio ꝑuēiret niſi pn̄tiā maͣe maxime ī principijs mēbrorū qd̓ noͣnter dico quoniāin ꝑceſſu ꝑꝑ dolorē poſſet tāta fieri in ſpiritibꝰ diſſolutio vbi color a principio erat uiuidus poſſetfieri palidus ſic color mutaret̉ ſꝫ ī prīcipio hoc eſſet bn̄ ꝯtingens. Addit ē aliud ſignummaͣei .ſ. de pōderoſitate de pigritia ad motū reliꝗa querēdis ſcd̓a primi doctrina tertia ca. vij.x. ſic patet littera clara.In hac ꝑte. d.In materiali ueroA. ponit diuerſos modos ad cognoſcendū diſpoſitōes maͣles veldiuerſa genera ſignorū ad ſignifican̄ prīo facitgeneral̓r determinādo ſe ad ſigna ſpālis materie ẜo ip̄e ponit ſpālia ſigna ad ſignifican̄ .. ſpālesmaterias ẜa ibi materiā ꝗdē ſanguineā primaadhuc in duas qm̄ prīo ipſe pōit qͥd ā genera ſigno ſumpta in cōcomitantibꝰ eſſential̓r cās dolorūſcd̓o pōit ſigna magis accidētalia ſecūda ibi. Etqn̄qꝫ cognoſcit̉ in plur̄ hōibus prīa adhuc ī duasqm̄ prīo ponit vnū cōe cognoſcendū ſcd̓o ꝓſequit̉ad vias cognitōis ſecūda ibi. Et via cognitōisdicit igit̉ prio. In materiali vero id qd̓ de ea īprīs oꝫ te cognoſcere ē genꝰ materiei .ſ. nūꝗd materia ſit ſanguinea vel fl̓atica ⁊c̄. dixit notāter ganus quoniā p̄ter cognitōnē ſi materia ē fl̓atica ingenere hr̄i p̄t poſtea cognitio de ſpecie fl̓atis nunꝗd fl̓a ſit aqueum vel uitreum vel gipſeum ſic ſitantum cognoſcatur materia eſt flegmatica cognoſcitur. tamen genus materiei hec eſt primacognitio hr̄i dꝫ quoniā iſta hīta non p̄t medicus neqꝫ ſpāliꝰ diſcurrere in cognoſcendo neqꝫ īoꝑe aliꝗd canonice oꝑari dicit igit̉ ī materiali qd̓opꝫ primum cognoſcere genus materiei ⁊c. legeIſta ꝑs poſEt uia cognitioniS ſec diuidi intot ꝑtes qd̓ vijs incedere poſſumꝰ ad cognoſcēduꝫquas ponit ī lr̄a: ſūt ī ſuma ſeptē vie .ſ. ex coloreex tactu ex accidētibꝰ doloris: ex iuuātibꝰ nocētibus ex hora doloris: ex diſpoſitiōe īcipiēte ad apoſtema: aut tarditate: aut priuatiōe apoſtēat̉: exgrauitate iſta ꝑs poſſet ī. vij. ꝑtes diuidi: ꝑtes patebūt legēdo lr̄aꝫ. Legēdo igit̉ lr̄aꝫ ꝯtinuaꝫ dicitprīo. Et via cognitiōis eiꝰ .ſ. cāe talis doloris ē īſumū: pōt aūt ex colere loci: ſupple tantū ſine apoſtemate dolore .ſ. uehemēti: aut ex color̄ apoſtemat̉ eiꝰ dolore .ſ. ex colore cōiūcto apoſtemate dolore ſimul .ſ. acute: qm̄ aliter ſignificabimusde doloris: ex colore tātū ſine apoſtemate dolore ſicut fit ī humore crudo vt dicit textꝰ. quoniāſtante humore crudo ī doloris alterat̉ colorcutis alteratiōe notabili a naturali: neqꝫ manifeſtat̉ apoſtema ī mēbro: neqꝫ fit uehemens dolor:oppoſtio eſt ſtāte materia colerica miſta ſanguini: ſit doloris: quoniā tūc mutat̉ color notabiliter: fit apparētia apoſtēatis: ſaltē ī alijs aſiatica dolore etiā vehemēti: hoc eſt dicithac ꝑticula dicit ſcd̓o. Et ex tactu: ſupple ſumit̉ſcd̓a ſignificatio: hoc .ſ. locꝰ eſt frigidꝰ aūt calidus īflamatꝰ: aut ẜm ꝯſuetudīeꝫ: qꝛ neqꝫ ſit noͣbil̓rcalidꝰ neqꝫ noͣbil̓r frigidꝰ reſpectu ꝯſueti: qꝛ aliter aliter ex tali qualitatum ꝑceptiōe ſupra cāꝫ dolorē facien̄. iudicamꝰ qꝛ ex calido factū cām cali ⁊cͣ. Dicit tertio iudicare poſſimꝰ. Alia viaſ. ex accidentibꝰ doloris an ſit cuꝫ iuflāmatione vehemēti pulſatiōe: aut cuꝫ inflatiōe equali tenſione aut cuꝫ tenſiōe tātuꝫ: quoniā vt īfra clare videbit̉ ſi fuerit cuꝫ īflatione uehemēti pulſatiōeſignificabit̉ ſupra humoreꝫ colericū cuꝫ aliqualiſanguinis miſtiōe. Si āt fuerit infl̓atio eqͣlis .i.minꝰ mordax cuꝫ tenſiōe ſignificabit̉ magis ſupramateriā ſanguineā: ſi vero cuꝫ dolore fuerit tenſiotatū ſignuꝫ erit uel fl̓atis vel vētoſitatis: hocdixit. Dixit quarto ponendo aliud genꝰ ſignoruꝫſumptuꝫ ex iuuātibꝰ nocentibꝰ: duo facit. prīofacit hoc. ſcd̓o remouet erroreꝫ q̄ndā aliqn̄ contīgit: niſi remoueret̉ ſignū tale ex iuuantibꝰ ſumptuꝫ eſſꝫ uerū: ſcd̓a ibi. Si erant: dicit igit̉ꝯtinuando in ſignis cognoſcit̉. .ſ. doloris p̄teralias ſignificat̉. aut ex eis ꝗbꝰ iuuant̉: aut ꝗbꝰſedat̉ dolor: ſi dolor iuuatur a calidis ſignū ēmaͣ ē frigida: ſi a frigidis materia ē calida: ē potētiſſimuꝫ ſignoꝝniſi error īteruēiat: quoniā dolor ſit ſenſatio rei ꝯͣrie diſpoſitiōi .ſ. naturalimēbri ſentient̓: ꝯͣriuꝫ ſuꝑueniens illi cāe ꝯͣriedicta cōplexio diuerſa remoueat̉: ut de natura ꝯͣrioꝝ eſt efficere mēbruꝫ igit̉ ad naturaleꝫ diſpoſitioneꝫ deducit̉ ꝯtinuo remiſſa illa ꝯcluſiōe ꝯͣria.Ideo ꝯͣriū dolor minuit̉ vt pꝫ: regula igit̉ ē v̓aniſi accidens falſificet̉. ad remouenduꝫ erroreꝫ ꝯtingere poſſet dixit ſcd̓o. Si v̓o errat extimatio .i. ſi ꝯtīgat error in extimatione ſupple aliqn̄ ꝯtingit quoniaꝫ ſtante īterdum maͣ frigida cum applicātur certa frigida fit inde iuuamentum tunc extimat̉ ꝯplexio ē. calida qꝛ ꝯͣriūdꝫ fieri iuuamentum ꝑꝑ cauſam dictam ſuꝑiustn̄ non ſic eſt quoniaꝫ eſt frigida vt ſuppoſitū ēitem addit tunc .n. extīat .ſ. medicꝰ ꝓpt̓ea frigida ſt̄ ei ꝯueniētia qd̓ ſit calida ſupple ſic ē