Druckschrift 
Expositiones in Avicennae tractatum de urinis et Fen XXII tertii Canonis. P. 2
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

cunqꝫ modica uentoſitas per inteſtina tranſiens īprimit dolorem inteſtinoꝝ īmo fortius perfectadigeſtione ſtomaciut poſt ſex uel ſepteꝫ horas abſumpto cibo cum pars groſſa ſequeſtratur a ſubtili groſſa in inteſtinis recipitur tunc infirmi īcipinnt ēt dolere medici intendētes remouere dolorem ꝯtinuo proſequūtur cum abſtergentibusmondificantibus ipſa inteſtina ſic ſemper magisdebilitant. unde ſi procedimus cum ꝯfortantibusut dictum eſt fortificantur inteſtina curātur. Etpro intentione iſta ego iſto anno. 1452. cum eſſemad Ml̓m uocatus in tribus nobilibus uiris acquiſiui maximum honorem fructum ēt nobileꝫ vnde bene notate ꝯtra iſtum canonē incedunt medici torpidi ut dixit. d. A. ẜa primi doc. ẜa de cāidoloris abſolute: in fine ubi dicit eſt textus ſingularis. Eſt etiam poſt cum dolorem remanet aliquid quod ſenſum habet doloris nec tamen eſt. dolor certus ſed eſt ex ſuma reꝝ que per ſe reſoluuntur torpidus quidem in medicādo laborat nocet ei. credo proprie loquatur in can̄ iſto lege totam iſtam primam partem.In hac ſecundaEt de cauſis eiusparte huius partis ipſe enumerans cās magis ſe tenentes ex ꝑtecārum pn̄tium qꝛ non ex parte morborum precedentium diuidi poteſt in tot partes quot ip̄e enumerat partes patebunt dicit de prima parte decauſis eius iterum in genere cauſe .ſ. efficientisprimitiuis. ſunt cibi generantes genus faciens euenire dolorem illum materierum .i. cibi facientesex natura ſui humorem proportionatum ad generationem hoꝝ dolorum. Sicut uerbigr̄a cibi quiuel propter groſſitiem uel uiſcoſitateꝫ uel aqueītatem multiplicant fl̓a qd̓ plerunqꝫ eſt cauſa materialis talium dolorum uel ſolum uel cum colleramixta ut ſupra dictum eſt. Ideo expoſuit Ghirardus in gloſa exteriore lymaterierum .i. ex materiebus cibi igitur generantes genus proportionatummaterierum uel ex materiebus talium dolorumut dictum eſt ſunt de cauſis primitiuis horum dolorum. Addit paucitas digeſtionis ſupple undecunqꝫ fiat ſiue ex parte cibi in ſe ut dictuꝫ eſt ſiueex parte ſtomaci in ſe qꝛ .ſ. propter malitiam complexionis ſit in uirtute debilis ſiue ſit ex rebus accidentibus ſuperuenientibus digeſtionē impediētibꝰ de ꝗbꝰ oībꝰ cāis clare locutꝰ ē.. 13. tertij tractatu tertio ī primis tribꝰ cap. tal̓ ꝑuitas digeſtiōiseſt cauſa talium dolorū multiplicando materiasfl̓aticas ⁊c̄. diminuta digeſtio faciat ad fl̓atisgenerationē prima primi ex quo fl̓a ē ſanguis diminute decoctus tn̄. d. A. ſolū numerat cauſasdiminute vel corrupte digeſtionis extrīficas primitiuas non complexionales vel corporales qm̄de illis ſupra fecit mentionē. Ideo ꝯtinuando dixit tranquiliter quies per tranquilitatem ītelligendo otium in operationibus aīalibus dimiſſio exercitij vt ly teneatur expoſitiue exponēdolyquies eſt ſenſus tunc tranquilitas in aīalibus quies .i. dimiſſio exercitij ſupple fieri ꝯſuetiSi ēt per tranquilitatem quietem idem intellrgatur vt dimiſſio exercitij non erit malum cohitus plurimus .i. ſuperfluus frequentia ebrietatis retentio euacuationū conſuetarū ſanguīs menſtrui .ſ. in mulieribus anni .ſ. ſanguīs emoroydalis aliorū ſupple retētio de illis .ſ. humoribꝰ quoruꝫ conſuetudo iam cucurrit ſupple vt euacuent̉ex flobotho. aut ſolutiōe ventris demiſſa eſt .ſ.talis conſueta euacuatio omnes tales cauſe ſuntſecūdum quēdam modū cauſe ꝑuitatis digeſtionis vel corruptīonis generaliter cauſe taliuꝫ doloruꝫ quoniā propter quālibet earuꝫ minuitur caliditas naturalis que ad perfectam. digeſtionē eſtneceſſaria ēt ꝑꝑ multas earū fit īmediate ſuꝑfluitatum retentio conſequenter ipſarum ſuperfluitatū ī toto multiplicatio vn̄ tandē natura grauata tranſmittit ad iuncturas ⁊cͣ. Quies .n. trāquilitas ſemper eſt infrigidans ꝑꝑ priuationem viuificationis caloris ꝑꝑ conſtrictionem que ē ſuffocans humectat ꝑꝑ defectum reſolutionis ſuꝑfluitatum vt ſecunda primi doct. ſecunda de eisque proueniunt ex ſompno quiete in fine cal̓i.Cohitus ēt plurimus euacuat de ſpiritu quivirtutis eſt inſtrumentum dixit notāter plurimꝰquoniā temꝑatus ut dixit. G. tertio tegni textu. comenti .xxxvi. iuuat comētator. clarius in comēto conciliator differentia. cciij. declarat quomōtemperatus in multis egritudinibus fl̓aticis conferret. Frequentia quoqꝫ ebrietatis caliditatēſuffocat ideo ut tertia primi de regimine aquevini dixit. d. A. frequēs quoqꝫ ebrietas eſt res mala que epatis cerebri complexionem corrumpit neruos debilitat ad neruorū egritudinē perducit appopleſiam mortem ſubitaneam dixit notāter frequens ebrietas quoniam ipſe teſtatur expreſſe in parte prima ſecunde part canticorū textu cōmenti. xxiij. ebrietas ſemel in menſe non vituperatur dixit enim ad litteram ſic in fine illiustextus. Eſtqꝫ omni tempore uite niſi ſemel īſe ebrietas euitanda ſic eam concedit in menſeTandem Auerois eum redarguit in ꝯmento illiꝰpartis dixit enim Aſcenſus autē ebrietatis ſemelin menſe eſt erroneus quoniā licet uinum teſte.G. ſit ex magis conuenientibus calori naturali ſit reſpectu eius in gradu in quo eſt oleum ad lumen ignē tn̄ ſicut multū ſuꝑfluū oleū extīguitlumē ſic ſuꝑfluū uinū calore naturalē extinguitEt addit. ſi etiā ipſuꝫ ſit ex magis cōueniētibꝰcalori naturali ipſuꝫ nihil hominis eſt ex nocentibus magis calori animali ſenſibili: organiseius .ſ. cerebro neruis: addit. Et ob hoc aquamellis vtilior eſt vino eis: qui naturaliter habentneruos debiles: hec notate vtiliter ad ſequentia: iſta ſententia mihi magis placet: retentio etiaꝫcōſuetarū euacuationuꝫ īmediate ad hos doloresquodāmodo preparat multiplicādo in toto materias vt dictū eſt: cōſequenter addit dicens. Etiterū ſupple in talibus cauſis eſt exercitiuꝫ ſuperrepletionē cibum .ſ. ſtomaci: quoniā ꝓpter exercitiū diuertitur calor naturalis animalis ad exte