de egritudinibus iuncturarū generaliter quātumad ipſaꝝ cās ſigna ⁊ curā. Secūdo pͥncipal̓r facitcapl̓m d̓ cautella ab huiuſmōi doloribꝰ iūcturaꝝtertio ſpecialius deſcendendo ponit curaꝫ ſiaticeſecunda ibi. oportet ut utatur ille tertia ibi in ca.ſequēti. Cura que magis propria ē ⁊cͣ. Primapars etiam in tres diuiditur qm̄ primo ipſe determinat de doloribus iuncturarum quātum ad cauſas ⁊ tempora eoruꝫ ⁊c. ſecundo ponit ſigna tertōcuram ſecunda ibi in prin. ſequentis ca. illius qd̓⁊c. tertia ibi cum cognoſcitur. Pn̄s capl̓m primadiuiſione diuiditur in partes quattuor qm̄ primoipſe determinat de doloribus iuncturarum ſatisgeneraliter enumerando cauſas ⁊ tempora ⁊cͣ. ſecundo ſpecialiter determinat de ſiaticha ⁊ doloreanche tertio ipſe ponit comparationē ī facilitate⁊ difficultate redditus ſiatice ⁊ pōdagre ad aliosdolores iuncturarū quarto ipſe reddit ēt ad determinan̄ de ſiccatica ⁊ podagra ſpīalius ſecūda ibiSiatica uero tertia ibi dolores quideꝫ iuncturarum quarta ibi. Et materia quidē ſiccatice.Prima pars ēt diuiditur in quatuor qm̄ primoipſe ponit cauſas euentus doloris iuncturaꝝ ſcd̓oipſe ponit corpora que aptiora ſunt ad tales dolores ⁊ cauſas multiplicatōis talium doloruꝫ reſpectu alioꝝ dolorū. tertio ponit uarios modos terminationis quarto ipſe enumerat tēpora aptiora adtales dolores candos ſcd̓a ibi. Et aptiora ad hoctertia ibi. Et multoriens quidem inuiſcātur quarta ibi. Et aptiora tēpora prima adhuc ī duas qm̄primo ipſe ponit unam diuiſionem cauſarum talium dolorū ſcd̓o ſubdiſtinguit mēbra prime diuiſionis ſecūda ibi. Amplius diſtinguamus de prima igitur ꝑte ponendo unā diuiſionem generaleꝫcauſarū dixit. Cauſa patiens in his egritudinibꝰē membrū ſuſcipiens ⁊ cauſa officiens ſunt cōpleriones ⁊ materie male ⁊ cauſa inſtrumentalis ēdillatatio meatuū naturaliū accidentalis aut excreatione aut euentus complexionū nō naturaliūquas accidere fecit motꝰ ⁊ vacuitas ⁊ raritas accidentalis aut ꝑꝑ creationem ſicut eſt in carnibꝰglandoſis. Pro intellectu ꝑtis eſt attendendūquod apud auctores medicine reperiūtur in doloribus iuncturarum quidā t̓mī medicinales appropriati. Nam reperiuntur iſti termī gutta arteticciragia ſciatica ⁊ podagra. Artetica proprie ēpaſſio in pluribus iuncturis ſimul cū in oībus velſaltem pluribus vt in iuncturis colli dorſi manuūpedum ⁊ ſimilium ⁊ dicitur artetica ab artus qd̓ē iunctura vel cōcatenatio quod idem eſt qꝛ iuncture cum ligamentis ꝯcatenantur ⁊ teneo tenesquaſi idem ſonet artetica quod dolor tenēs artusvel cōcatenationes vel iūcturas ⁊ talis dolor plurimū iuncturaꝝ proprie ēt dicitur gutta vel ſtilicidiū quia talis dolor plurimū iuncturarū ſimul fitpotiſſimum per defluxū humorū ad iuncturas ⁊ n̄fit talis dolor per viam paulatine congeſtiōis humoruꝫ in talibus iuncturis qm̄ non fit veriſimileomnia membra iuncturarū eſſe equaliter debiliain digerendo male ⁊ indebite ſuperfluum expellēdo. Sed ſi ſtante in uenis plectoria vt plenitudīeſanguinis ⁊ aliorum humorū tunc nō ꝯtenti debite in eis ꝑ poros venarū ⁊ mēbroꝝ defluūt ad iuncturas plures ſimul cū quo etiā ſtat quod ad iuncturas tantū pēdū vel manū fluant ⁊ ſic patet qd̓artetica ⁊ gutta vt multum fuerit per viam de fluxus vbi dolores aliarū iuncturarū particularumaliquando fiunt per viā paulatine ꝯgeſtiōis. Aduerte tamen qd̓ multi alij morbi a doloribus iuncturarū fiant. vtplurimū ꝑ viam defluxus vt paraliſis ſquinātia obtolmia ⁊ ſimiles nō tn̄ appellātur gutta vel ſtilicidiū ſic dolor iuncturarū a talicauſa ⁊ ratio ſumi poteſt ex hoc qꝛ defluxꝰ materie ad iuncturas magis aſſimilatur ſtilicidio velgutte qͣꝫ fluxꝰ materie ad alia mēbra quoniā licetin iuncturis ſit manifeſta ꝯcauitas ⁊ ſic uideant̉ad ſuſceptionem ſuꝑfluitatem diſpoſite tn̄ ex aliaꝑte natura minuit iuncturas deſuꝑ muſculis ⁊ ligamentis miro modo ꝯteſtis ad eas roborandasvnde difficulter fit tranſitus materie intra iuncturam ⁊ ſic paulatine deſtillat ⁊ ſic ꝯueniēter guttadici poteſt non ſic eſt defluxū ad alia membra artetica igitur ⁊ gutta proprie ſunt noīa ſinonima.Ciragra ē proprie dolor in iuncturis manuū cū cubitis vel cum digitis ⁊ dicitur ciragra a ciros qd̓eſt manus ⁊ gradior ris quaſi ſuꝑgradiens manꝰſicut ciromantia dicitur ars docens diſpoſitioneshominū ꝑ venas ⁊ lineas ⁊ figuras manuū. Siatica dicitur proprie dolor circa ancham maximecū a iunctura īcipit anche ⁊ deſcendit ad coſſam⁊ aliquādo uſqꝫ ad genu vel calchaneum extēditur. In ancha aūt tria conſiderantur .ſ. primo ſuperior pars oſſis coſſe ⁊ vocatur vertebrū ⁊ os rotundum a vertendo. qꝛ vertitur in gradiēdo ī cōcauitate oſſis ſuperioris ſibi contigui ⁊ illa concauitas qd̓ ē ſcd̓um in ancha ꝯſideratū dicitur piſſisvel ſia eſt tertio ligamentū ligans vertebruꝫ cumpiſcide vel ſia vnde fit iunctura. Sunt ēt muſculicircūuoluentes dictā iuncturā ⁊ hoc totū appellatur ancha dolor igitur factus in muſculis ſuperioribus huius iuncture ⁊ nō in oſſibus dictis neqꝫin ligamēto vt quidam dixerūt cū ſit natura creatum inſenſibile ꝑꝑ fines colligendos prima primidicitur dolor ſciaticus ꝑꝑ ꝯcauitatē dicte iuncture que dicta eſt ſia. Siatica igitur eſt dolor ſiamtenens ad modum dictum podagra aūt eſt dolorin articulis pedum ⁊ calcaneis vnde dicitur pōdagra quaſi dolor pedum ſuꝑgradiens. Secūdo notādum quod. d. A. circa hanc ꝑtem enumerandocauſas horū dolorū ſolum enumerauit cauſas induplici genere cārum .ſ. in genere cauſe efficiētis⁊ materialis per ſe vel reductiue nullam faciensmentionem de cauſa formali uel finali ⁊ hoc noͣnter fecit quia ſecūdum ueritatem harum duarūcauſarum tantum ſumitur uaria indicatio de ingenio curatiuo nam finis egritudinis ſemper eſtidem ut leſio operationis ⁊ ideo ſemper vna manet intentio que eſt reductio ad operationem naturalem hec aūt reductio inducitur multipliciteruariando intentiones ſecundū uarietatem cāruꝫ
Druckschrift
Expositiones in Avicennae tractatum de urinis et Fen XXII tertii Canonis. P. 2
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten