Druckschrift 
Decretum : Mit Kommentar von Johannes Teutonicus und Bartholomaeus Brixiensis
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Cauſa

niſiª d̓ſponſauerit rapueritvel furatus fuerit in vxoremcum ſibi fauentibus anathema ſit. Item ex concilio pariſienſi.Anathematizetur qui viduam vel filiam alterius extra voluntatem parentuꝫ rapit aut regis beneficio poUllus aut viduam ſtulaaut filiaꝫ alterius extra volūtatem parentum rapere preſumatᵗ aut regꝭ bn̄ficio eſtimet poſtulandam. qd̓ ſi fecerit ab eccl̓ie cōmunionēᵉ r̄motꝰ anathematis gladio feriatur. Hijs autoritatibuseuidēter datur intelligiᵐ ꝙ raptorin vxorem raptam ducere non valꝫſed raptor et rapta nomina ſunt viciorum et non ꝑſonaꝝ. vicia aūt cuꝫper penitētiā purgata fuerītᵉ noīaeorum abolentur. Unde in quadā omelia Grego. ait. De eodeꝫMPudᶠ om̄ipotēteꝫ qͥppe deūnon ille fallax habetur qͥ culpam mendacij per penitentiam debet. Prohibet̉ ergo p̄miſſis autoritātibus rapta copulari raptori an̄qͣ vicium rapine aboleaturdonec ille raptor et illa rapta iureappellantur. Ceterū cum illa patriepoteſtati reſtituta fuerit et raptorſue rapine penitentiā egerit. cum voluntas parentū vtriuſqꝫ in vnuꝫ cōuenerit. non ꝓhibentur ad inuicemcopulari. Unde Ihero. ait.uot ſunt legitima coniugia et ꝙvoluntate patris rapta raptori nubere poteſt.Riaᵍ legitima cōiugia in ſcripturis leguntur. Primū legittimūeſt virgo caſta ī virginitate viro data legittime. et reliqua que ſequūturin p̄dictis. Secūdum virgo caſtain ciuitate deprehenſa a viro et illiper vim copulata ſi voluerit patereius dotabit eam iſte vir quantumiudicauerit pater et dabit preciuꝫpudicicie ſue. Tercium filia predcadeprehenſa ſi non fuerit voluntasparris detrahet eam a predicto viro etᵏ tradet eaꝫ et alij dotabit eamet legittima erit ei. ſed primum hijsduobus prefertur. Itē Ambro.in apologia dauid. Tum voluntateparentum raptas in coniugium haberi permittitur.Eniqꝫ et puelle pater illius¶que vim cōcubitꝰ nulliˡ deſponſata ꝑtulit. quinqͣgīta dragmas argenteas accipiet. ipſa autemin coniugio permanebit. Itemex concilio meldenſi. Pōſt penitentiam raptori vel rapte licita coniugia concedaturI tamen necdum eas quarapuerant cum voluntate ꝑrentum ſub deſponſationis vel dotalicij noīe in coniugiuꝫ duxerintquando hec conſtitutio omnibꝫ hominibus fuerit ꝓmulgata ab eorum

coniunctōe ſeꝑentur et publice penitencie ſubijciantur. raptē autē parentibus legaliter reſtituantur. peracta vero penitentia publica. ſi etaſin cōtinentiā exegerit exᵐ vtriſqꝫ ꝑtibus placito coniugio ſocientur.non in hijs ergo regulam conſtituimus. ſꝫ vt verbis magni leonis vtamur quicquid ſit tolerabilius eſtimamus. ꝙ ſi vnus ex coniugatis obierit et eis qui penitentiā publicaꝫexegerit ſuperſtes extiterit iterare ꝯͣiugium non preſumat niſi epiſcopus aliquam conceſſerit indulgentiam et grauiorē poſſit amouere offenſam. Hac aucͣtoritate meldenẜconcilij nō permittitur raptori rapta poſt penitentiam copulari. ſedpermittitur vtriqꝫ poſt penitentiaꝫlegittimo coniugio copulari. vt rappta videlicet non raptori ſed alij pꝰpenitentiam nubat. Similiter raptor poſt penitentian̄ eaꝫ ꝙͣ rapuit ſꝫaliā permittit̉ habere vxoreꝫ cuꝫ em̄raptor et rapta penitencie ſubijci p̄cipiantur ſi vtriuſqꝫ copulam autoritasⁱ illa permitteret. fruſtra circafinem capituli diceretur. ꝙ ſi vnusex coniugatis obierit et is qui publicam penitentiam exegerit ſuꝑſtesextiterit iterare coniugium non preſumtat. eorum namqꝫ quolibet decedente qui penitentiam exegerit ſuꝑſtes remanebit non ergo hac autoritate raptor probatur in coniugiumraptam poſſe accipere. potius inuenitur in concilio apud aquiſgraniꝙ nec etiam voluntate parentum adinuicem poſſunt copulari Sicenim in prefato concilio legitur.Nec etiam voluntate parentum raptores raptas habere pn̄t cōiugesLacuit vt hij qui rapiunt feminas vel furantur aut ſeducunt eas nullatenus habeantvxores. quamuis eis poſtmodumconueniant aut eas dotauerint velnuptialiter tamen cum conſenſu parentum ſuoruꝫ ſuſceperint. Hecautoritas non preiudicat autoritati Iheronimi maxime cum illa teſtimonio diuine legis īnitatur. Legittime igitur poſt penitentiam peractaꝫ raptor poterit ſibi copulare quārapuit niſi pater pu elle illā raptoridetrahere voluerit.De conſecrationeccleſiarū et quod

canones niſi cum ſponſa alterius rapitur. vtxxvij. q. ij. ſtatutum.quis virginemd̓ſponſauerit. ar. ꝙviolentia excuſat̉ ratione iuris quod qͥs habet in te. ar. j. ea. deniqꝫxvi. q vi. placuit. contͣs xxvij. q. ij. lex illa. s.di. xcij. ſi quis epiſcopꝰcontra. Io.Vllus aut regis.qꝛ libera dn̄t ēe matrimonia. exͣd̓ ſpōſa. requiſiuit. ff. de ver.obli. ticia. et talis qui ꝑregem vxorem poſtulatdeportari debet. C. ſinup. ex reſcrip. pe. l. i. ſꝫnota ꝙ duo p̄mittit ꝙnec rapiat nec regis ⁊cͣ.vnde arguitur ꝙ iſta delicta paria ſunt ergo pari pena ſunt punienda.xv. q. iij. ſane.c. Remotus. notacaſum in quo auctoritate principis non excuſatur quis vt s. xxv. q. i.omne. s. xvi. q. i. in canonibus .s. xvi. q. vij. ſi qͥsdeinceps. ſed contra diſtinctione. xviij. ſi ep̄usmetropolitanus .s. xij.q. ij. de rebus. et. c. vobis.d Quod raptor .i.qꝫ diu tales ſunt qͦ iſtisnominibus appellenture. Nomina eorum.ar. l. diſcferrum. xxiij. q.Pudvi. vide Ivt xxxij. q. i. apud.Rlia egitima hoc.c. nititur veteris legꝭ teſtimonio quia inmoralibus vim obtineteuangelicam et ideo eiſtandum eſt. additur iſtꝭquartum. vt. xxvij. q. ij.additur.hͨ In predictis. inalia ꝑte. c. et habes eaxxx. q. v. aliter.i. Iudicauerit. id ēdebuerit iudicare ſcd̓mtaxatōnem legis moſaice. vt. jͣ. ꝓxi. c. deniqꝫ.vt tamē legitimum nonexcedat mod̓ .ſ. l. dragmas argenti. vel cū hicn̄ taxet̉ ſummā referenda eſt ad arbitrium boni viri vt conſideret̉ et̄nobilitaſ rapte et perſona raptoris ⁊ alie circūſtancie. ſic exͣ de iniu. etdā. da. c. ij.k Tradet. quando filia non conſenſit in ma-

in ſtuprum.Enique deſpōMſata. ſecus eſſetſi deſponſata eſſꝫalij. vt. xxvij. q̄ſtio. ij. ſtatutum.n Dragmas. dragma vt dicunt eſt ſiclusquid autē ſiclus ſit habes .i. q. i. iudices.Ꝙ Iautē eas quas.Ocaſus aliqui in adoleſcētia ꝯſtituti ſpōſas aliorum de futurorapuerunt. ſtatuit concilium meldenſe. ꝙ ſi an̄concilij tempus nondūcum eis matrimoniumcōfirmarūt ſeꝑentur etraptoribus publice penitentie ſuppoſitis rapte parētibus raſtituantur. acta autē penitēciaraptores pn̄t matrimonium contrahere cum alijs ita tamen ꝙ ſi contingit vxores eorum decedere non poſſunt ig erum contrahere niſi exdiſpēſatōne ep̄i. xxxiij.q ij. §. de penitentibus.h. breuiſſime ponit caſum in hunc modum. raptor acta penitēcia poteſt contrahere cum rapta et ea mortua nō ducat aliam ꝓpter enormitatem criminiso In coniugium..s. xxxiiij. q. ij. non ſatisin fi. exͣ. de fur. c. i. cōtravnde videtur ꝙ raptores in lege more puniebantur ſed in illis contͣrijs de adulterio loquitur et hic de fornicatorequi non rapit alteriusſponſam. Vtriſqꝫ. ſcilicet ratorum et raptarum. Coniugio. non inter ſe. quia vt dicunt cūilla contrahere non pōtp̄terea ſi non intelligetur de ſponſa alteriusnihil eſt quod dicitur aIheronimo. Publicam. raptori imponit̉ publicaᵇ penitentia non rapte quianon ita conſtat an̄ rapīeconſenſerit licet. g. alit̓ſentiat in ſequenti. Hiſi. ecce ar. ꝙ licetſit diſpēſatum cum aliqͦin vno matrimonio nonideo in ſequēti. vt. xxxiijq. ij. c. vl. idem in dignitate. vt. xij. di. nos conſuetudinem. idem in ordine. vt. xxxiiij. diſtīc. lectorHac autoritate.et rapta. hoc non d̓rin. c. p̄cedenti. ꝙ rapte

i