Diſtinctio
atqꝫ largimur dn̄o ottoniª pͥmo regi tentonicoꝝ eiuſqꝫ ſucceſſoribꝫ huius regni italie in perpe tuuꝫ ſibi facultatem eligendiᵇ ſucceſſorem atqꝫſumme ſedis apoſtolice pontificemordinandiᵉ ac ꝑ hoc archiepiſcopoſſeu ep̄os vt ipſi ab eo inueſtitura accipiant et cōſecrationē. vnde debētexceptis hijs quos imꝑator romāopontifici et archiep̄isᵇ conceſſit ⁊ vtnemo deinceps cuiuſcunqꝫ dignitatis vel religionis eligēdi ſucceſſoreꝫvel patriciū vel pontificem ſummeſedis apoſtolice aut quēcunqꝫ ep̄mordinandi habeat facultateꝫ abſqꝫconſenſu ip̄ius imꝑatoris. qd̓ tamenfiat abſqꝫ omni pecunia et vt ip̄e ſitpatriciꝰ et rex. quod a clero et populo quis eligatur epiſcopus niſi aſupradicto rege laudetur et inueſtiatur non conſecret̉. ſi qͥs cōtra hancº apoſtolicā autoritatē aliqͥd moliet̉hunc excōicationi ſubiacere decernimus ⁊ niſi reſipuerit irreuocabiliᵉexilio puniri vel vltimis ſupplicijsaffici. ¶ Item grego. Precepto prīcipuꝫ maximo remittit̉ quodabſqꝫ apl̓ica autoritate ordinatur.¶¶Alonitane ciuitatis ep̄us meac reſponſali meo neſciēte ordinatꝰ eſt ⁊ facta ē res q̄ ſubnullis anterioribꝫ principibꝫ euenitquod ego audiēs ad eundē p̄uaricatorem qui inordinate ordinatus eſtꝓtinus miſi vt omnino miſſaꝝ ſolennia celebrare nullo mō p̄ſumeret niſi prius a ſereniſſimis dominis cognoſcerē ſi hoc fieriᵍ iuſſiſſent. qd̓ eiſub excōicationis interpoſitōe mādaui qui cōtempto me atqꝫ d̓ſpectoin audatia quorundam ſcl̓arium hominū quibus denudata ſua eccleſiap̄mia multa prebere dicit̉ nunc vſqꝫmiſſas facere p̄ſumit atqꝫ ad me venire ẜm iuſſionem dominoꝝ noluitego aūt preceptioni pietatis cauſaeorumᵗ obediēs eidem maximo quime neſciēte ordinatus eſt. hoc qd̓ inordinatione ſua me vel reſponſalemmeum p̄termittere p̄ſumpſit ita excordeᵏ laxauiⁱ ac ſi me auctore fuerit ordinatꝰ. alia vero illius ꝑuerſa.ſcilicet mala corꝑalia queᵐ cognouivel quia cū pecunia eſt electus. velquia excōicatus miſſas facere p̄ſumpſit. ꝓpter deum irrequiſita p̄teritenon poſſum. et ſi ad me venire diſtulerit exercere in eo diſtrictiōeꝫ canonicam nullo modo ceſſabo. ¶ Itēex concil̓. to. In ep̄orum electione
Um longe lateqꝫ diffuſio tractu terraꝝ cōmeantium impeaut nequeant regibꝰ audientibꝰ deditur celeritas nunciorum. qͣcedentis p̄ſulis tranſitus notificariaut de ſucceſſore morientis ep̄i libera principis electio expectari. naſcitur ſepe aut noſtri ordini de relatione taliuꝫ difficultas aut regieª poteſtati dum cōſultum veſtruꝫ ꝓ ſubrogandis pontificibus ſuſtinet innumeroſa neceſſitas. vnde placuit omnibus pōtificibꝰ hiſpanieº atqꝫ gallicie vt ſaluoᵖ priuilegio vniuſcuiuſqꝫ ꝓuincie licitūª maneat deincepstoletano pontifici quoſcūqꝫ regalispoteſtas elegerit et iam dicti toletani ep̄i iudicium dignoſ eſſe probauerit in quibuſſibet ꝓuincijs in p̄cedētium ſedibus p̄ficere preſules et decedētibusᵇ epiſcopis eligere ſucceſſores. ita tamen vt quiſquis ille fuerit ordinatus poſt ordinationis ſuetempusᶜ infra triū menſium ſpaciūmetropolitani ꝓprij pn̄tiam viſurꝰaccedat. ¶º Electiones quoqꝫ ſummorum pontificū atqꝫ alioruꝫ infrap̄ſulum quondā imꝑatoribus repn̄tabunt̉. ſicut de electōne beati Ambroſij et beati Grego. legitur quibꝰexemplis ⁊ p̄miſſis autoritatibus liquido colligit̉ laicos non excludendos ab electione neqꝫ principes eēreiciendos ab ordinatione eccleſiaꝝſed ꝙ populus iubetur electioni int̓eſſe non p̄cipit̉ aduocari ad electionem faciendā ſed ad conſenſum electioni adhibendū. ſacerdotum eniꝫvt in fine ſuꝑioris capituliª ſtephani pape legitur eſt electio et fidelispopuli eſt humiliter conſentire. deſiderium ergo plebis requiritur vtclericorū electiōi concordet. tūc eniꝫin eccleſia dei rite p̄ficietur antiſtescum ppl̓us ꝑiter in eū acclamaueritquem clerus cōmuni voto elegerit.¶ Unde Celeſtinus papa ait.Plebis non eſt eligere ſed electioniconſentire.L Leri plebiſqꝫ conſenſus et deſiderium requiratur. ¶ IteꝫLeo primus. ¶ De eodem.Otaᵍ ciuium teſtimonia popopuloꝝˣ honoratoꝝⁱ arbi7 trium. electio clericoꝝ inᵗ ordinationibus ſacerdotū cōſtituant̉et infra per pacem et quietem ſacerdotes qui futuri ſunt poſtulētur teneat̉ ſubſcriptio clericoruꝫ: honoratorum teſtimonium ordinis cōuentusᵐ ⁊ plebis. ¶ⁿ Prīcipibꝫ vero
a ¶ Ac per hoc. quaſi diceret ex quo in romana eccleſia hoc ꝑmittit̉ergo etiam in minoribus. et eſt ar. ꝙ idem iuris eſt in membris quodin capite. vt. xvi. q. ij. c. i. xij. q. ij. cognouimus. et. q. i. precipimus. eti. q. iij. ſi quis epiſcopus. xxiiij. q. i. rogamus.b ¶ Conceſſit. videtur ergo ꝙ imꝑator poſſit dare priuilegium libertatis. vt extra de in inte. reſti. auditis.c ¶ Patricius. et ſicpapa dat hic gladij poteſtatem cuius tamē exercicium ipſe nō habetextra de elec. c. ſuffraganei. Iohannes.d ¶ Apoſtolicam. ſednunquid papa poſſit poteſtatem ei dare vt d̓poneret ip̄m. ſic in hereſi.et de cōſenſu cardina lium. īmo in omnibus poteſt ſe ſubijcere ei. vt. ij..vij. nos.e. ¶ Exilio. nota eccl̓iampoſſe aliquem mittere īexilium vt. iij. q. iiij. hijt ¶ Affici. cum hec priuilegia ſunt omnibus ſucceſſoribus data quarenon vtentur eis. Rn̄ſioqꝛ imperatores renunciauerūt eis. vt. jͣ. e. tibi.Item qꝛ ꝑ abuſum eaꝑdiderūt. vt. jͣ. e. §. veꝝItem quia ex ca fuer̄tea conceſſa. vn̄ ceſſantecauſa ip̄a ceſſauerunt.vt. i. q. vij. qd̓ pro remedio. nec obſtat qd̓ hic dicit̉ de ſucceſſoribus. qꝛhoc intelligendum eſt d̓illis ſucceſſoribus qui hͦimpetrare pn̄t vt. xxiij.di. in nomine.Alonitane. iuſſiſſēt. ar. ꝙ autoritasf naioris excuſat vt.xiiij. q. v. dixit. xxviij. didiacōi. xxiij. q. v. miles.ar. ꝯtra. xij. q. ij. qͥcunqꝫet. xvi. q. i. in canonibꝰ.Ao. ſo. in malo nulli eſtobediendum. nec aliqͦsexcuſatur. vt. xi. q. iij. ſidominus. b.h ¶ Sub excōicationis.ex hoc videtur ꝙ per talia verba fiat excōicatōcum ſic dicit̉ p̄cipio tibi hoc ſub pena excōicationis. et ar. ad idem. exͣde eo qui ord̓. fur. re. c. icōtra exͣ de iure pa. relatum in fi. et extra de ſagittarijs. c. vno. h. dic̄ſi talis ꝓhibitio fiat excanone non fit excōicatio ꝑ illa verba. vt. xxx.di. ꝑ torum ſecus ſi abhomine quia canon mitius agit ꝙͣ homo. xxviq. vij. allegant. et. ff. dearbi. celſus. ad hoc alijdicūt refert an diffiniēdo verba illa ꝓferanturvt tunc ꝑ ea fiat excōicatio. an conſtituend.ius vt tunc non fiat ex-
cōicatio per illa verba ſed hec veritas ē ꝙ illa verba nō habent vimmſententie ſed tantum cōminationis vt. C. cōminationes epl̓e. ꝑ totūhoc aūt ſcias ꝙ ſub cōditione poteſt quis excōicari ⁊ taliter hic intelligo latam ſententiaꝫ. vnde exiſtente conditione ligat excōicatio ⁊ nōprius et tn̄ a tali excōicatione pōt qͥs appellare. licet. h. cōtrariuꝫ ſcripſit. vt extra de ap. preterea. ij. et hoc iō qꝛ excōicatio tunc nō trahit ſecum ſuam executionenquia nec cedit nec venitdies ante exiſtentem cōditionē. vt. ff. de ver. ſi.cedere. ſed quid ſi excōicans moritur priuſꝙͣ exiſtat cōditio tunc dicoexcōicatum quando extat conditio et ita quisexcōicat̉ a mortuo. vtꝫautē conditōe exiſtenteintelligatur retro fuiſſeexcōicatus. per illud qd̓legitur. ff. qui po. ijha. potior. et. ff. deteſta. neratius. vel tantum a tꝑe ꝯditionis exiſtentis per id ꝙ eſt. ff. d̓edil̓. edic. bouē. §. ſi ſuconditione diſputatiōirelinquo. io. ego credoꝙ a die exiſtentis ꝯditōnis ꝑ decre. illam preterea. ij. b.i ¶ Obediens. hoc dicit ex hūilitate qꝛ ei precipere non poterant.k ¶ Laxaui. nota epiſcopuꝫ remittere poſſe quead ip̄m ſpectant nō quead deum. ar. xxiij. q. iiij.ſi is qui p̄latus. ſꝫ nōnque fiunt in perſona ep̄ivel alterius p̄lati in cōtemptum eccleſie fiuntet ideo in deū. vtiqꝫ ſedin p̄latum principaliter.s. di. lxv. et qui emendat. et. xxiij. q. iiij. inter.Ac ſi me. ar. ꝙ ratihabitio ſequēs facit aliquid legittimum qd̓ abinitio fuit factum illegittime. exͣ de iure pat̓.cura. xviij. q. ij. de mōachis. ix. q. ij. lugdon̄.m ¶ Cognoui. per auditū. vt. ij. q. v. quantexxij. q. v. hic videtur. nōtanquam iudex. ij. q. i. §quando.Om longe. poteſtati nihil hic tn̄ regi ſubtrahitur quia ſic̄priuſ eligebat ita et mōpoſt priuilegiū toletano conceſſum.o ¶ Atqꝫ gallicie. connumerat hic galliciamhiſpanie cum tamen ſipars eius. ita ⁊ pars cōnumeratur ſuo toti. ſicjͣ. e. ego. et. C. de excu.tu. exactores. vbi dicit̉oneribus et tutelis.p ¶ Priuilegio .i. i.ſic. ix. q. iij. ſaluo. ff.
1