Capitulū Unicum.
articulus diffinitōes factas a papa vel ꝯcilijs: ſuꝑq̄ſtionibus motꝭ de fide. Et ſic papa pōt facere nouos articulos: qꝛ pōt declarare aliꝗd eſſe firmitercredēdū: ⁊ oppoſitū eſſe hereticū: quod priꝰ an̄ declarationē non erat neceſſariū illud credere: magqͣꝫ oppoſitū: vt illud. Tres ꝑſonas diuinas eſſe eq̄les ⁊ alia multa q̄ habētur ī. c. canones: di. xv. q̄ ꝑꝰillam determinationē factā a concilijs vel papa: n̄licuit credere contrariū ſine p̄iudicio ſalutis vt pͥus. Et ſic ſumit̉ in decretali. Cū chriſtus. extra dehereticis. Ubi dicit Alanus: ꝙ an̄ illā diffinitioneꝫde qua loꝗtur illa decretalis: cū xp̄s: ꝯtrariū dicere licebat: cū non eēt prohibitū. Poſt declaratōemion licet. Iſta hiꝰ credere explicite nō eſt neceſniſi prelatis qui legē ſcire debēt: non ꝑfunctorie ſed ſcrutabiliter. xxxviij. di. Qēs. īplicite autēcredere: eſt credere generaliter quod credit ⁊ teneteccleſia: q̄ fides ſufficit in hiꝰ ſubtilitatibꝰ fidei: duꝫmodo ſpāliter in contrariū non ſētiat̉. Largiſſimeaūt ſumēdo articulū fidei: ſecundū ꝙ ꝯprehenditoēm ſentētiā verā circa fidē: ſiue ſit diffinita ſiue n̄in hac larga acceptōe articuli: ſic licet dubitare deeo quod non ē diffinitum an̄ determinationē. hecArchidiaconus..§. xVI.De decretalibuſ epiſtolis. Quid ſit decretalis hēs ſupra pͥmo. §. Ꝙ auteꝫhabeāt decretales epiſtole eādem auctoritatē: ſicut⁊ decreta ⁊ canones: on̄ditur aꝑte: di. xix. c. i. vbi inſine dicit̉. Oſtendimus nullā eē differentiā īter illa decreta q̄ in corꝑe canonū habētur: apoſtolice ſedis preſulū ⁊ ea q̄ pre multitudine vix per ſingulavoluminū corpora reperiūtur: cū oīuꝫ predeceſſorum ſuoꝝ decretalia conſtituta atqꝫ decretales epiſtolas quas beatiſſimi pape diuerſis tp̄ibus ab vrbe roma dederūt: veuerabiliter fore ſuſcipiēdas: ⁊cuſtodiendas eximios preſules leonē .ſ. mādaſſe ⁊gelaſiū probauimus. Nicolaus papa. Et ī ſequēti.c. di. e. dicit agathon. ſic oēs apoſtolice ſāctōes accipiēde ſūt: tāqͣꝫ ipſiꝰ diuina voce petri firmate. EtAug. etiā dicit in. ij. li. de doctri. xp̄iana: ꝙ inter canonicas ſcripturas ille ſint: quas apoſtolica ſedeshabere ⁊ ab ea meruerint epiſtolas acciꝑe di. e. incanonicis. Et nota ẜm Archidi. in roſa. di. xix. ī pͥncipio: ꝙ nemo ligat̉ cōſtitutōe: an̄qͣꝫ ad eū perueīatvt. xxxvi. q. ij. Si aūt. d. propoſuiſti vbi no. Hu. ꝙꝑuenire ītelligitur: ſiue ꝑ publicationē ibi factā ſiue ꝑ famāˡ vbicūqꝫ alibi ſit publicata. Naꝫ decretales q̄dam ad qͣſdā prouīcias miſſe ſūt: ⁊ tn̄ obtinētetiā ibi quo nō ꝑuenerūt niſi per famā: ⁊ ibi etiamiudicādū eſt ẜm eas ſi certū eſt iudici ꝙ ſūt decretales. Si vero dubitat̉. An ſint decretales vel nō qd̓eſt facti ⁊ ei ꝗ eas inducit īcūbit probatio: ẜm hug.Sed vin. dicebat ꝙ ſi allegat̉ decretalis contrarialuri poſitiuo ſtatī eſt abijcienda niſi cōſonet cōſuetudini q̄ illo loco abrogat ius cōe. C. cōia. p̄. venditor. ⁊ tc̄ ē admittēda d̓cretal̓: n̄ qꝛ d̓cretalis ſꝫ qꝛ ſauet ꝯſuetudī: nec obſtat hūic dicto: ī auc̄. vt nul. iu.
§. ex hoc non. C. de preci. iꝑa. oſ. l. quotiens. Nā intelligi dꝫ qn̄ cōſtabat Reſcriptū eſſe īꝑatoriuꝫ hicaūt agimus vbi n̄ conſtat de decretali per bulla vl̓alio modo. Si aūt non eſt ꝯͣ ius: ſꝫ p̄ter ius hꝫ locūdecretalis: extra de fide inſtru. paſtoralis. Qn̄ aūtfit ꝯͣ p̄ter dicta. xxviij. q. i. §. Ex his in fi. vn̄ ſi ledatius alicuius vel ī totū vel in ꝑtem recurritur ad iuris cōditorē. Si aūt talis decretalis ꝯſonat iuri ſtatī admitti dꝫ. Sed licet ꝯſonet cōſuetudini: non tn̄admittit̉ niſi ⁊ cōſuetudo admittatur: extra de reiudi. cū cā. Itē ſi talis decretalis allegata eſt ꝯͣ iusſtatī eſt abijcienda: ſed eſt ad papā recurrendū ⁊ ſidicit ſe conſtituiſſe abrogat conſuetudinē. Ius enīeditū ꝯͣ conſuetudinē ei abrogat. ff. de ſepul. vio. l.iij. §. damus. Sed hoc intellige ẜꝫ hoc quod hēturextra li. vi. de conſti. licet romanꝰ. Et hec vera ſunꝯͣ decretales: que allegātur ſcd̓m vin. ꝗ ita notat īpre. decre. paſtoral̓. Ita tn̄ notat Io. ⁊ goſ. ꝙ ſi aliqͣdecretalis ꝯͣ īus īueniat̉ nō ſtatī reijcitur: ſed ſuꝑior conſulat: vt ibi dicit. Tu dicas ꝙ conſtitutio ante inſinuationē neminē aſtringit cum decretū nōliget ignorātes. ff. de decre. ab or: fa. l. vl. Non eniꝫcōtēpſit diſciplinā ꝗ ignorauit militē. ff. loc. ſi ignorans. vn̄ iudex pōt merito dubitare: vt dicit p̄dicta decretalis paſtoralis eo ꝙ conſtitutio q̄ allegat̉non ē publice īſinuata: extra de poſtu. pre. c. i. in auten. vt fac. no. conſti. coll̓. v. ⁊ in pre. Si āt propoſuiſti quod tn̄ intelligo cum determinatōe eius ſecundum hu. quod ſupradixi. Pōt dici ꝙ conſtitutionon ligat niſi a tp̄e ſcīe: vt pꝫ in eo quod legit̉ ⁊ no. īpͥn. c. propoſuiſti. iuxta fi. ⁊. xij. q. ij. de laicis. v̓. dr̄ dehoc. Sed ſecūdū can̄. decre. ligat ignorātes: vt probatur li. vi. de preben. dudū. §. Nos igit̉. vbi ⁊ ꝗd ē⁊. c. ſi beneficia ⁊. c. quodā ad idē extra eo. li. d̓ elec.Sed eo tp̄e vn̄ ſane ītellige quod dictū ī ead ē glo.ibi. Sed ſi dubiū adde: dic clarius eē hoc ꝙ decretat̉ epl̓a: aut diffinit: aut īꝑat: aut prohibet: aut p̄catur: aut īdulget. Qn̄ diffinit hꝫ locū quod ſupra dictū ē. Qn̄ īperat neceſſitatē īfert ⁊ ꝯtra reſiſtentemꝓcedit̉ ſecūdū ordinē ꝗ habet̉. xxiij. q. iij. de illicita.i. q. vlt. c. penul. Qn̄ vero prohibitionē cōtinet neceſſitatē infert: vt. xxxij. q. vi. Nō mechaberis ẜmIoh .ſ. tn̄ nō ꝓpͥo cōteptū. Sil̓r depoſitione meret̉lxxiiij. di. honoratus. In vtroqꝫ tn̄ caſu deponiturſi vel contumacia arguat̉ vel per illicitū fuerit qd̓prohibet: vt. xij. di. In pluribus. c. p̄ſumit̉. Qn̄ p̄cat̉non eſt coactio iuſtū tn̄ eſt vt obediat̉. lxxxv. di. Archidiaconū. xxviij. q. i. ſic enim. Quādo īdulget nullo modo trahitur ad ꝯſequētiā: ẜm Io. f. Et hoc videas quod dr̄. xi. q. iij. ꝗ cōmunicauerit ⁊. iiij. di. §.leges ⁊ ibi videas..§. XVII.De reſcriptis vidēduꝫeſt. Quid ſit reſcriptū. Quis reſcriptū ꝯdere poſſitSuꝑ quibus rebꝰ reſcripta interptent̉. Si ſupereis dubitare contingat. Que vis ac ptās ipſorum.Quāto tp̄e duret eoruꝫ auctoritas. Que reſcriptaſint generafia. Que ſpālia. Que iuriſditōeꝫ ꝯferūt