debebit. Idem.Reſumitur ignorantia vbi ſciētia nō ꝓbaturocupletari Udem.nō debꝫ aliqͣs cū al-
terius iniuria vel iacturaN penis beni Udēgnior eſt interptatōfaciēda. Udem.Ctꝰ legitī ꝯditionē
Ad hoc eſt quod dicit lex ꝙ mgr̄atꝰ tenet̉ de ydoneitatetutoris vel curatoris quē noīauit inqͥrere. et ideo imputatur ei ſi idoneus nō eſt. C. de magiſ. ꝯue. l. penl̓. et ꝑ totū.et. l. illud. qꝛ hec regula dicit. p̄ſumit̉. Eſt autem huiꝰ virtutis hec pre ſumptio ut trāſferat onus ꝓbandi in aduerſarium. ut. s. dixi. et idem eſt in alijs caſibus qui no. vi..q. vl. actor. s. ut ec. benefi. ut noſtrum. Item nota ꝙ ignorantia tribꝰ modis ꝓbatur. vno ꝑſacramentū. ⁊ ſic ꝓbo ī veritate me ignoraſſe. de ſent̓. ex.ſi vero. ij. de excep.paſtoralis. s. e. li.de elec. ut circa. ettunc demum admittit̉ ꝓbatio hec cumeſt probabil̓. ut no.in predic. c. ꝓpoſuiſti. Scd̓o qn̄ ꝓbatur id ex quo neceſſario ſequitur me ignoraſſe. puta me tūc anniculū vel furioſum. iij. q. ix. indicas. de ſue. ab inteſ. cum dilectus. Tercio qn̄ ꝓbat̉ id exqͦ nō neceſſario ſꝫ ꝟiſil̓r ſequit̉ me ignoraſſe. puta me tūcabſentem fuiſſe. et hoc dicere voluit Io. i. q. i. ſi qui a ſimoniacis. ⁊ lꝫ in facto ꝓprio ꝓbabilis interdū ſit ignorātia. ut. xxxiiij. q. ij. in lectū. ꝓbabilior tn̄ ī alieno. ff. ꝓ ſuo..l. ul. qd̓ dic ut no. i. q. iiij. §. notandū. Et qꝛ ignorantiaiuris p̄cipue naturalis nō excuſat. qd̓ dic ut no. in p̄dic..§. notandum. de tali ignorantia nō loquit̉ hec regula cūibi par ſit pena ſcienti et ignorāti. xvi. q. i. ſi cupis. C. dein ius vocan. l. ij.ūpta eſt ex. l. ff. e. ti. l. iure¶ Ocupletari. Hec regula nature. Pone caſū. xvij.aq. vl. c. vl. s. de dona. apl̓ice. vbi non ditat̉ monaſteriuꝫcū iactura cathedralis eccīe. ff. de ꝯdi. inde. l. naturali. infi. et. l. ſe. vbi ſi pupillus accepit mutuū ⁊ locupletior inde factus ſoluit nō repetit. et emēs a pupillo ſine tutorisautoritate ſi ex ſua pecunia locupletior factus eſt pupillꝰeum poſt pubertatē agentē exceptōne repellit. C. de vſucap̄. ꝓ emptore. l. vl. ⁊ ꝯcor. xcix. di. ecce. xij. q. ij. bone rei..xi. q. iij. ſi quis vero. xiiij. q. v. deniqꝫ. xxij. q. ij. primum.in pͥn. C. de ep̄. ⁊ cle. l. ſi qͥs p̄ſpit̓. et. sͣ. de pen̄. ſuā. vbi ſūthec ꝟba. et ideo priuilegiū interp̄tamur ne alteri enorme p̄iudi cium afferat. de ꝟ. ſigni. quid ꝑ nouale. ix. q. iij.nūc vero. xxxv. q. ij. de eccleſiaſticis. de cōſue. cum olim.in fi. cū ſi. Hec regula fallit in p̄ſcriptōibus ⁊ vſucapiōibꝰut ꝑ te vides. et in except̓. nō numerate pecūie. que ſi. jͣ.debitū tp̄us nō opponit̉ locupletat̉ petēs cū aliena iactura. C. de nō nu. pecu. l. in cōtractibꝰ. Itē in expēſis factiſin re aliena. ff. de do. excep. l. paulus. ſꝫ vbi eſt aucͣtas iuris nō p̄t dici iniuria. xxiij. q. iiij. qui peccat. Qd̓ ergo hicdicit iniuria vel iactura expone vel ꝓ ⁊ ſic. lxxxvij. di. c. i..s. de fo. cōpe. dilcī. C. de ꝟ. ſig. l. pe. et ideo etiā p̄dictalex. iure nature. ff. e. ti. vn̄ hec ſūpta fuit dixit detrimentoet iniuria et cautius. Concor. ad hanc regulā. ff. de ſerui.ru. p̄di. l. imꝑatores. in fi. vbi aqua de publico flumineita demum duci ꝑmittit̉ ſi ſine alterius iniuria id fiat. adidē. ff. de ſer. vr. p̄. l. fiſtulam. C. de ẜui. l. vl. in fi. cū ſi. ex qͥbus ꝓbat̉ ꝙ etiā in meo facere nō debeo qd̓ noceat in alieno. Contrariū tn̄ ꝓbat̉. ff. de dam. infec. l. fluminum..§. ul. et. l. ꝓculus. ff. de aqua plu. ar. l. i. §. deniqꝫ. Diciſolet cū facio aliqͥd in meo exquo alij noceo aut immitto īalienum vel opus facio. et tunc non licet. ut. ff. ſi ſerui. vē..l. ſic. §. et ſi teſtatrix. et. l. ariſto. aut non immitto nec opfacio in alienū. et tūc aut iddolo facio ut noceam alteri.et tunc ꝓhibeor. aut non facio dolo ſed eo ſolo ꝓpoſito
ut mihi ꝓſim licet ꝑ id alij noceam. et tūc nō ꝓhibeor. ff.de aqua plu. ar. l. i. §. deniqꝫ. cum ſuis cōcor. et facit ad hꝰqd̓ no. xi. q. iij. ſi quis vero. de aucͣt. et vſuꝑal. c. iij. et qd̓dicit hec regula iactura. intelligas enormi. nam priuilegium bene affert iacturā licet enormē inferre nō debeat.d̓ hͦ. xxv. q. ij. ℟pta. de ꝟ. ſig. olī. ad hoc. C. de preci.¶A penis. Hec regula ſūpta eſt ex imꝑ. of. l. qͦtiēs..l. ff. e. ti. factū cuiqꝫ. §. in penalibus.Pone caſum in iudice qui ita ꝓnunciauit temere accuſaſti calūniatorē nōꝓnūciat. ij. q. iij. §.notandū. Priuatꝰa collegio doctoruꝫnō ꝑpetuo. ſed tꝑaliter priuatus intelligitur. de conſti. exliteris. Tutor remotus nō exp̄ſſo an ꝓpter doluꝫ an̄ ꝓpterculpam. remotus intelligitur ꝓpter culpam. ff. de ſuſpec.tu. l. hoc enī. §. i. concor. de pe. di. i. §. pene. s. e. li. de elc.ſtatutum. ff. de pen̄. ſi preſes. ⁊ ex hac regula et ex eo qd̓dixi. eſt ar. ꝙ in dubio p̄ſumit̉ caſſatio electōis facta nonvicio ꝑſone ſed electionis modo. et ſic addi poteſt ad decre. de elec. ſuꝑ eo. ut ibi no. ꝑ cōpoſt. nā etiā iudice ꝓnūciante vim feciſti. de pͥuata intelligit̉ ut in predic. l. ſi preſes. et. l. pe. et nota ꝙ hec benigna int̓pretatio fit īmultꝭ.Primo ꝙ ex multiplici pena expreſſa eligimꝰ mitiorem. l.di. eos. xxiiij. q. i. ſi qͥs dederit. Itē qꝛ ſi ꝟbum p̄t importare penam ꝑpetuā et tꝑalem eligimuſ tꝑalē. xxxiij. q. iiij. nōoportet. ij. ſaluo eo qd̓ habes. l. di. c. i. et. s. de conſti. ex literis. ꝑ ber. ⁊ modernos. ⁊ ꝑ accur. ff. de poſtu: puto. §..i. Item qꝛ de penis nō arguimus ad ſil̓ia. qꝛ pene nō excedunt ꝓpriū caſū. de pe. di. i. §. pene. Itē vbi eſt tale verbū. puniat̉. priuent̉. intelligimus ꝑ ſnīam nō ip̄o iure. deelec. c. quia ꝓpt̓. niſi eſſent ibi ꝟba que aliud ſaperēt. puta ip̄o iure. vel eo ipſo. s. e. li. de el̓c. qͣꝫ ſit. in fi. licꝫ ibi gar.ꝯtra. ſed primū credo ẜm guil. Itē qꝛ in dubio mitioremcāꝫ eligimꝰ. ff. de ſuſpec tu. l. hec enī. et. s. dixi. An iudexpoſſit penas moderari. no. ij. q. iij. §. notandū. in glo. queincipit. ut tercia. dicit canō. Illa digniora ſūt īmitatōc ¶ Benignior. ne q̄ ſūt excellētiora pietate. ix. di. c. vl.d. ¶ Interp̄tatio. de multiplici interp̄tatōe vide qd̓ no. xi..q. i. §. ex hijs omnibus. et de poſtu. c. i.e ¶ Facienda. rō. qꝛ odia reſtringi et fauores ꝯuenit ampliari .s. e. odia. cum ſuis concor.¶Ctus legitimi. Hec regula ſūpta ē. ex. l. ff. e. ti. l. actus legitimi. ut emancipatio acceptilatō hereditatis aditio. ſerui optio. tutoris datio. ⁊cͣ. ꝑ quā exēplificare poteſhanc regulā. Itē exemplū pone in ſnīa q̄ non debet ferriſub ꝯditōe. ij. q. vi. biduū. Itē electio vel poſtulatō nondebet fieri ſub conditōne .s. e. li. de elec. in electionibus.Itē matrimoniū nō ꝯtrahit̉ in diē. xxxij. q. ij. ſolet queri..s. de condi. ap. c. vl. Contra. xviij. di. c. ul. lxxxvi. di. tanta. x. q. iij. vnio. in fi. in qͥbꝰ excōicat̉ quis vſqꝫ ad duoſ mēſes. So. ibi ſumit̉ excōicatio ꝓ remotōne a ſacramentis.excōicatio enim debet eſſe ꝑpetua. x. q. i. qꝛ ſacerdotes.exponimus tn̄ ꝑpetuā. .i. donec penituerit. xxvij. q. i. de viduis. i. Rn̄. qꝛ ꝓ cōtumacia fert̉. facit. s. de ꝯſti. ex lr̄is.Itē cōtra .s. de elec. cum in veteri. vbi eligēdi ptās in certū tꝑus ꝯfert̉. So. electio eſt ille actus legitimꝰ q̄ non recipit diē vn̄ non poteſt canonicꝰ ſibi aliquē eligere in p̄latū vſqꝫ ad feſtū reſurrectōis. ut hic. ſed ptās eligēdi noneſt ille actus et ideo dat̉ in tꝑus ut ibi. nam et ꝓcuratōr