De iudeis et ſarrcenis.
ſe ſuſpēſū ¶ Cle. v. ī cō. vien̄.Geis̓ ⁊ larracenus. RuEditᵇ q̇dē ī offenſāᶜ dic ſumi nōis ⁊ opprobriuꝫfidei xp̄iane: ꝙ ī qͥbuſd̓md̓i ꝑtibꝰ prīcipibꝰ chriſtiāisſubiectꝭ: ī qͥbꝰ īterdū ſeorſuꝫᶻīterdū ꝟo ꝑmixtī cū xp̄ianishītāt ſaraceniˢ. ſacerdotes eorū zabazalaᶠ vulgarit̓ nūcupati ī tēplis ſeu meſqͦtꝭᵍ ſuis: adq̄ id̓ ſaracenī ꝯuēiūtʰ: vt ibid̓adorēt ꝑfidū machomētūⁱ diebꝰ ſingl̓is cectꝭ horis ī loco aliquo eminēti eiuſd̓ machometi nomē xp̄ianis ⁊ ſaracēis audiētibꝰ alta voce īuocant ⁊ extollūt: ac ꝟba q̄daꝫ ī illiꝰ honorē publice ꝓfitent̉. Ad locūᶠinſuꝑ vbi olī quid̓ ſepultꝰ extitit ſaracenisˡ: quē vt ſanctūſaraceni alijᵐ venerāt̉ ⁊ colūt:
magna ſaracenoꝝ earūdē ꝑtium. ⁊ ēt aliaꝝ cōfluit publiceml̓titudo: ex quibꝰ nr̄e fidei n̄modicū detrahitur. ⁊ graue īcordibꝰ fideliū ſcādalū gn̓at̉.cū āt hec diuine maieſtati diſplicentia non ſint vllatenustolerāda ſacro approbāte ꝯcilio ipſa in terris xp̄ianoꝝ diſtrictius fieri deinceps inhibemus: vniuerſis ⁊ ſingul̓ prīcipibꝰⁿ catholicis ſub quoruꝫdominio dicti ſaracent morātur: ⁊ fiūt p̄dicta ſub obteſtatione diuini iudicij obnoxiusiniūgentes qͣtenus ipſi tanqͣꝫveri catholici ⁊ xp̄iane fidei ſeduli zelatores opprobriuꝫ. qd̓tam ipſis qͣꝫ ceteris xp̄icolisper premiſſa ingeritur: debitaꝯſideratione penſantes: ip̄mvt proīde eterne beatitudinis
de hͦ ſatꝭ ſcripſi d̓ elec. cū ī cūctꝭ ī fi. Sꝫ nūqͥd ſuſpenſiōepēdēte valꝫ collatō doctoratꝰ ſcā ꝑ ſuſpēſuꝫ. ꝯſtat ꝙ iſtenō eſt caſus qͦ īprimat̉ character Itē nec dat̉ hͦ offm̄ eximp̄ſſo charactere. ſꝫ ex ptāte officij. ⁊ ē q̄daꝫ auctorizatio. ⁊ declaratio qͣ declarat illū dignuꝫ ad offm̄ doctrine ⁊dat aucͣtem vt doceat. puto igit̉ ꝙſi ſuſpēſio eat occulta. hanc aucͣtꝭdationē nō ſit neceſſe iterari. ſecusſi eſſꝫ publica. faide re iudi. ad ꝓbādū. ⁊ qd̓ ibi no. etvide qd̓ dixi d̓ hereti. ſi aduerſꝰ. etqd̓ no. ī ſpe. de inſtru. edi. §. reſtat.ꝟ. qͥd ſit tabellio.a¶ Suſpēſū. violās hāc ſuſpenſionē irregularis nōē. de ſen. ex. is qui.li. vi. ⁊ dixi de exceſ. p̄la. c. fi. declarari debuiſſet adquē tūc ſpectaretcollatio. ſic̄ factūfuit s. e. compi. d̓ſta. mo. c. i. ꝟ. abbate. Et ſciēdū ꝗaliqͥ ꝯferūt aucͣteapl̓ica. vt archid̓.bon̄. aliqͥ de cōſuetudīe aliqͥ de iurecōi ẜm hoſt. qͥ noin ſū. e. t. §. penl̓. ī pͥn. ꝙ vbi aliud n̄ apꝑet ep̄s cū capitl̓ohͦ faciet. all̓. e. ti. qꝛ. ꝟ. veꝝ. paꝝ facit ⁊ maxīe ponderaradecre. ij. e. ti. ⁊ ipſiꝰ ſuꝑſcriptiōe. puto ꝙ ī ſtudio iſto. cūex p̄uilegio apl̓ico dato ab honorio. iij. archidiaconus hͦfaciat. deuolueret̉ ad papā. d̓ ꝯceſ. p̄bē. qꝛ diuerſitatemSꝫ qꝛ ꝑ aliud pͥuilegiū apl̓icum mortuo vl̓ abn̄te archidiacono epūs ⁊ capl̓m exercent offm̄. ipſi ſuccederēt. etid̓ eſſꝫ vbi archidia. vl̓ aliꝰ ꝯferrꝫ de ꝯſuetudīe vl̓ d̓ iureqꝛ ſuꝑior ſuppleret. ē. u. c. ij. i. rn̄. Quid d̓ officiali archidiaconi. dico ꝙ ipſe ſuſpēſus ē nō archidiaconꝰ. niſi ratū habuiſſet. de ele. ſi ꝯpromiſſarius §. porro. li. vi.Edit quidē. principes chriſtiani cōpeſceredebētcſaracenos ſibi ſubiectos ab inuocatōe publicamachometi. ⁊ a ꝑegrinatione quā facere ſolentad ſepulchꝝ ipſius. Et prima pars ponit duplicē ſaracenoꝝ exceſſū. queꝫ ſcd̓a corrigi precipit. ibi cū āt.c ¶ Offenſam. q̄ diſſimulanda nō eſt. e. ti. in nonnullisd ¶ Seorſū. puta qꝛ totā vnā terram villaꝫ vel populationem tenent ſub principe xp̄iano. vl̓ hn̄t vnam extremitatē terre vl̓ parochie. ꝑmixtim. qꝛ in qͣlibet ꝑte ciuitatis cohabitant xp̄iani. quodlibet iſtoꝝ fert̉ eſſe in aragonia ⁊ diuerſis terris hi ſpanie.e ¶ Saraceni. qui debent a chriſtianis publice diſtinguiper habitum. e. ti. in nonnullis.f I zabazala. habiij a r̓uerendo viro antiqͣ dn̄o ioannetheſaurario regis francie qͥ fuit captiuꝰ eoꝝ ꝑ quadriennium. qd̓ erratū ē in vocabulo. qꝛ duo hn̄t genera ſacerdotū. Primi in ſingulari vocant̉ foqui. in plurali vocātur foqua. ⁊ iſti ſunt vxorati ⁊ manent in meſquitꝭ. Secūdi vocant̉ alhages. ⁊ iſti cōiter nō ſunt vxorati ⁊ relīquūt md̓m. ⁊ ſic diuerſi ſunt aprimis in hītu ⁊ alijs. ſic̄apud nos religioſia ſecl̓aribꝰ clericis. ⁊ iſti ſel̓ accedunt
ad ſepulchꝝ machometi. ⁊ quilibꝫ meſquita hꝫ vnuꝫ ſacerdotem de primis. ⁊ vnum miniſtꝝ qͥ vocat̉ inuetdē.qd̓ ſonat preco. qui ſupplet defectum campanaꝝ. qͣs licꝫſaraceni multum ꝯmēdent. quia tn̄ chriſtiani in eis habendis preuenerunt. nolunt eis vti. Illius p̄conis officium eſt. qꝛ horisde quibꝰ. jͣ. dicituraſcēdit turr ī meſquite quadrataꝫ.in qualibet parteſui reneſtram magnā habentem. etad illarū quālibetclamat alta voceobturatis auribꝰcū digitis. vt voxfortius reſonet īſua linguā verbahec ſonantia. nilaliud poſſe niſi deus et machomet̉eiꝰ nunciꝰ. venitead or̄oeꝫ faciēdā īr̄leuatōꝫ pcōꝝ vr̄orū et pꝰ ea ſubmittit legalip ille hala. quod eſt dicere. non eſt aliꝰ victor niſi ſolus deus. ⁊ hec ꝟba omnes milites ſaraceni portant ī ſcutis ſuis. et ad hocſubmittit. deꝰ eſtomnipotens horeautem quibus hͦfacit. de quibꝰ. jͣ. ſequit̉ ſunt quinqꝫ. Prima eſt in auroraquaꝫ vocant zalarazobh. qd̓ eſt dicere or̄o matutinalis⁊ forte hec fuit cā erroris huiꝰ ꝟbi ẜm euꝫ male recepti.cum ab illo precone ꝓfert̉. Secunda hora eſt in tertijs.Tertia in veſperis. Quarta ī completorio. que reſonatin cenam. Quintā in crepuſculo noctis. que ſua linguareſonat in tenebras. ⁊ qualibet iſtarum horarū ſaracenifaciunt certas genuflexiones ſicut de ſero nos facimusad laudem virginis.¶ Meſquitis. quod nos vocamus baſilicas vel eccleſias. ipſi vocant meſquitas. iudei ſynagogas. e. t. iudeiet. c. conſuluit.h ¶ Conueniunt. audiui ꝙ femine non conueniunt ibicum maribus. ⁊ quando intrant hoc faciunt nudis ⁊ lotis pedibus ⁊ cum certa deuotione.i¶ Machomētum. In hiſtoria eccleſiaſtica legit̉ machometum nutritum fuiſſe a quodam clerico nobili romano. qui cum tempore bonifacij pape. iiij. quedam petita impetrare non potuiſſet. apoſtatauit a fide. ⁊ nutriuit illum cum quadā columba alba que recipiebat grana de aure eius. ⁊ ſic erudita. per hoc ꝙ quando volebatmachometus. illa ponebat in publico os ad aureꝫ. ⁊ ſicdicebat ꝙ ſpirituſſanctus alloquebatur ⁊ inſtruebat illum. ⁊ iſte poſtmodum dedit legem ſaracenis. vt hec ī hiſtorijs eccleſiaſticis plenius videri poſſunt.k¶ Ad locum qui dicitur mecha.l¶ Saracenꝰ. cōmuniter habemus ꝙ fuerit machometus de quo premiſit. Io. an.m ¶ Alij. q̄ non cohabitant chriſtianis. Io. an.n ¶ Principibus. ad quos ſpectat coercere tales. cū enīnon ſint creature eccleſie. illos eccleſia non coercet. de diuor. gaudemus. Io. an̄.