De vita ſpirituali anime
ipſam eandem cōcipimus diuerſimode etꝯſideramꝰ ẜm habitudines diſtinctas realiter ad creaturas que habitudines nō ſūtip̄e deus ſolus ſed ip̄e ⁊ creatura ſic relate⁊ ꝯſiderate a quibus diſtincti ꝯceptus abintellectu formant̉ ⁊ abſtrahunt̉ ꝑ potentiam lōge fortiorem ꝙͣ ſit eſtimatiua ouis/q̄ ex ſpeciebus lupi ſenſatis elicit inimicitiānō ſenſatā. Et ꝙͣuis ꝯceptus abſoluti nonp̄notent. tamen quia a tali multiplicatiōeꝯnotatoꝝ eliciunt̉ ⁊ abſtrahunt̉; retinentin ſuis modis rep̄ſentandi virtualit̓ illosmodos rep̄ſentatiuos rerum diuerſarumex quibus ſumpti ſunt ⁊ cauſati/ ſicut eſſētia/ vita ⁊ intellectus in deo ⁊ ſapientia etiuſticia ⁊ fortitudo ⁊cͣ. nō dicunt niſi deūex ꝑte rei penitus eundem: ꝙͣuis oꝑatio intellectus diuerſimode negociet̉ circa eū exhis q̄ videt in creaturꝭ ⁊ ex habitudinibusearū ad deum ⁊ ad inuicē. Dicit̉ vlteriusꝙ deus intuitiue viſus ſufficit cauſare tales cōceptus diſtinctos ⁊ abſolutos abſqꝫhoc ꝙ neceſſe ſit ponere in motiuitate obiectali q̄ deus eſt aliquam diſtinctiōem exꝑte eiuſdem. Si aūt in oppoſitū allegeturAugu. de ideis ꝙ alia ratiōe ꝯditus ē homo alia equus/ ⁊ ꝙ ille ratiōes ſunt in commutabiles ⁊ eterne remitto ad intellectuꝫquem dat ockam in hac materia ſuꝑ pͥmoſnīaꝝ in qua explicatiōe ſi rudis iudicet̉neſcio quid appellabit̉ ſubtilitas. ¶ Notet̉ hic ꝙ doctores etiā ſancti ſūt magis reuerenter gloſandi in multis ꝙͣ ampliandiqm̄ nō omnes ſemꝑ aduerterunt/ aut aduertere cogitauerūt ad ꝓprietatem locutionis. Improprietas autē nō ampliari debꝫſed ad ꝓprietatem reduci. alioqͥn qͥd miruſi auget̉ deceptō. ¶ Sequit̉ poſtremoQꝙ nō eſt in poteſtate libera voluntatꝭ Ecreatę; facere aliqd̓ bonū morale aut gratuitum niſi ex dignificatōe volūtaria pͥme legis. ¶ Et ſic patꝫ pͥmo ꝙ nulla pōt eē creatura rationalis impeccabilis ꝑ naturā autnaturaliter rectitudo honeſtatis. ¶ Patꝫinſuꝑ neceſſitas ponēdi gratiam eē neceſſariam ad om̄e bonū/ ſupra gratuitā largitōnem bonitatis naturalis. quā bonitatemꝯſtat nō eſſe ſtante re ip̄a/ ꝙuis non ſit bonitas niſi ꝓ quāto fluit a pͥmo bono ⁊ exemplariter eidem ꝯformat̉. Sap̄. xij. Ui
tus em̄ tua iuſticie initiū eſt. Dico igit̉ qſicut oīs actus poſitiuus habꝫ ꝯformitarenaturalem ad primū bonū ⁊ ideo bonuseſt ſaltem bonitate naturali. Ita ſi ille aciſit liber tantū habꝫ de bonitate honeſtatquantū habꝫ de ꝯformitate ad primā honeſtatem. Sed iſtam ꝯformitatem nō pōtelicere nuda natura volūtatis niſi cōmunicata ſit ſibi facultas ⁊ gratia in ꝓducendo alia ꝙͣ ſit illa ſolum reſpiciēs ſubſtantiam actus ⁊ nō ceteras circūſtantias quemadmodum ſūt circūſtātie finis ⁊ direcuonis intentiōis ⁊ ſil̓es. Ex quibus ꝯſequerter deducitur neceſſitas humiliatōnis nr̄ead deum/ ⁊ ꝙ non gloriet̉ ante eum ſtuliap̄ſumptio omīs carnis/ nec apponat vltramagnificare ſe homo ſuꝑ terra. ¶ Ex hocinſuꝑ pelagiana hereẜ ⁊ ingratitudo ſupba ꝯfuditur. Deniqꝫ ꝑſpicuū eſt quāta neceſſitate deſꝑare debeamus de viribus noſtris nec ponere carnem brachium noſtrūnec ꝯfidere in homīe ſed ꝓijcere totā ſpemnoſtram in deum ne ꝯfundamur. ſed liberemur et nutriamur et glorificemur. Innitamur igitur ſibi tāꝙͣ ſumme potetie ttglorioſiſſime maieſtati. quo ad appropritum patri. ⁊ hoc ꝑ vim iraſcibilē/ cuius obiectum eſt bonū arduū ⁊ honorificū. Innitamur ſibi tāꝙͣ prime ⁊ infallibili veritti. quo ad appropriatū filio. ⁊ hoc per virrōnalem. Innitamur ſibi tāꝙͣ bono optmo ⁊ ſuauiſſimo indefectibili/ quo ad appropriatum ſpūiſancto. ⁊ hoc ꝑ ꝯcupiſcibile. ¶ Iſtas vero innitētias operāt̉ ⁊ ſſolidāt tres ipſe virtutes theologice fi ſlꝰdes ſpes ⁊ caritas? hec tria ꝓfecto miraculoſiſſima opera cauſāt in aīabus iuſtorūdelium. ¶ Nōne miraculum ingens ē taliter inniti veritatibus incognitis ⁊ ineuidentibus; p̄ter aut ꝯtra omnē rōnem naturalem; ꝙ citius diſſentiret homo vereᶠdelis pͥmo pͥncipio/ ꝓut dicit GuilhelmPariſien̄. ꝙ alicui articulo quātūlibet ineuidēti. Hoc em̄ eſt ꝯtra ſapiētiam grecorum; ⁊ ſcandalum iudeorū; ⁊ ſeuiciam trannorū; ⁊ corruptelā viciorū originaliūPropterea bene enūciauit apl̓us ꝙ fideteſt donū dei/ ne qͥs gloriet̉ ſi credit/ aut qugloriat̉ in dn̄o gloriet̉. ¶ Ceteꝝ non mineſt in ip̄a ſpei certitudine miraculū: Nan