Druckschrift 
Opuscula
Entstehung
Köln 24. XII. 1486
Seite
Vr
Einzelbild herunterladen
 

in generali

V.

dendi moduꝫ ſpeciali ſuo modo debꝫintelligi et exponi. Cū eī ip̄a ſub vnaſpecie multiplicem tegat intellectum:expoſitor debꝫ abſcondita producerein lucem. ⁊ illā obductam manifeſtareper aliam ſcripturam magis patentē.ſicut ſi exponerē illud psͣ. Apprehende arma ⁊ ſcutū ⁊cͣ. et velim explicareque ſunt arma diuina: dicam ꝙ eiꝰ veritas ⁊ bona voluntas: et ꝙ ita ſit ꝓbatur per ſcripturam apertam. Namſcribitur alibi. Scuto bone volūtatistue. Et iteruꝫ Scuto circundabit teveritas eius. ad qd̓ non poteſt qͥs defacili pertingere. niſi per aſſue factionem lectionis. textum ⁊ litterā bibliecōmendet memorie. alioquin in expoſitione ſcripturaꝝ nunqͣꝫ poterit eſſepotens. Unde ſicut qui dedignaturprima addiſcere elementa. ex quibꝰ dictio integratur: nūqꝫ poteſt cognoſce̓nec dictionū ſignificatū. nec rectaꝫ legē conſtructionum. Sic qui litteramſacre ſcripture ſpernit: ad ſpiritualeseius intelligentias nūqͣꝫ aſſurget. Attendat aūt expoſitor ꝙ nō vbiqꝫ reqͥrenda eſt allegoria. nec omnia ſunt myſtice exponenda. Propter quod notādū eſt ꝙ ſcriptura quattuor habꝫ partes. Una in qua ẜm litteram agit demundanis. naturis. et per illas ſignificat reparationem noſtraꝫ. ſicut apparet in deſcriptione formatiōis mundiAlia eſt in qua agit de actibus ⁊ proceſſibus illius populi iſraelitici: ⁊ perillos ſignificat reparationem generishumani. Tertia eſt in qua nudis verbis ſignificat et exprimit ea que pertinent ad noſtram ſalutem quantuꝫ adfidem vel mores. Quarta eſt in quaprenunciat noſtre ſalutis myſteriumpartim nudis verbis: partim enigmaticis ⁊ obſcuris. Et propterea ſcriptura in his locis varijs non eſt vniformiter exponēda. Debet autē expo

ſitor dirigi in expoſitione ſacre ſcripture ẜm triplicem regulam: que trahi poteſt de verbis beati Auguſt. inli. de doct. chriſtiana. Prima eſt hec.vbicunqꝫ in hac ſcriptura: prima verborum ſignificatio ſignificat res creationis: ſiue ſingulares actus humaneconuerſationis: ibidem res ſignificate per verba. primo ſignificantur: deinde noſtre reparationis myſteria.Ubi vero prima ſignificatio verborum exprimit fidem ſiue charitatem.ibi nulla eſt allegoria querenda. Secunda regula eſt iſta: vbi verba huiꝰſcripture ſignificant res creatiōis autconuerſatiōis populi iſraelitici: ibi qͦrat ex alio ſcripture loco quicquid q̄libet res ſignificat: et deinde ſignificationem ſuam eliciat per verba nudeſignificantia fidei veritatem vel morum etiam honeſtatem. vtpote ſi dicatur: oues pariūt gemellos fetus: oſtēdat ꝙ oues ſignificant ibi homines: ⁊geminus fetus geminaꝫ charitatem.Tertia regula eſt iſta. quando aliqua ſcriptura habet aliquem intellectum litteralem et ſpiritualem: debetdiſcutere expoſitor: vtrum illa attributio conueniat hiſtorico: an ſpirituali ſignificato. Si forte vtriqꝫ competit. tūc litteraliter et ſpiritualiter debet affirmari. Si vero alteroⁱ modotantum. tunc ſpiritualiter ſolum debꝫintelligi. ſicut ſabbatum legis eſſe perpetuum: ſacerdotium eternuꝫ: poſſeſſio terre eterna: et pactum circūciſio­ Anis eſſe eternum. que omnia ad ſpirivtuale ſignificatum referēda ſunt. Adhoc autem ꝙ per ſacrarū ſcripturarūſiluam quis ſecure incedēdo et exponendo incedat: oportet vt prius nouerit ipſius ſacre ſcripture veritatē perverba explicita. videlꝫ vt attēdat qūoſcriptura deſcribat initiū progreſſuꝫ.⁊ ꝯſummatione duplicis corporis qͣſi