Druckschrift 
Quarta pars (1492) cum suis additio[n]ibus. dequam replicis tractans super toto corpore biblie
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Epiſtola Pauli

patīam:ᵇ ſupportātes inuicēᵉ ⁊ donātes vobiſmetipſis ſi qͥs adu̓ſus aliquē hꝫq̄relā: ſic̄ ⁊ dn̄s dōauit vob̓ita ⁊ vosᵉ Suꝑ oīa āt heccaritatē habete:ᵗ qd̓ ē vinculū ꝑfectōis ⁊ pax xp̄i exultetʰ ī cordibꝰ vr̄is: in qͣ ⁊vocati eſtis in vno corꝑe:et gͣti eſtote.ª Uerbū xp̄ihabiter in vobis abūdaniī oī ſapīaᵉ docētes ⁊ ꝯmonētes voſmetip̄os in pſalmis hymnis ⁊ cāticꝭ ſpiritalibꝰ in gr̄a cantātes ī cordibꝰ vr̄is deo. Om̄e qd̓cunqꝫ facitꝭ in ꝟbo aūt in oꝑeoīa ī noīe dn̄i nr̄i ieſu xp̄ifaciteᵗ gr̄as agētes d̓o ⁊ pr̄iꝑ ip̄m Ol̓ieres ſb̓dite eſtote virꝭˣ ſic̄ oportet in dn̄o.

Uiri diligite vxores vrās⁊ nolite amari eē ad illasFilij obedite ꝑ oīaᵉ ꝑntibꝰhͦ enī placitū ē in dn̄o. Patres nolite ad indigͣtioneꝫꝓuocareᵉ filios vrōsʳ vt nōpuſillo aīo fiātʰ Serui obedite ꝑ oīaᵇ dn̄is carnalibꝰ.nō ad oculū ſeruientesˣ qͣihoībꝰ placentesⁱ ſed in ſimplicitate cordis timentesdominū. Quodcunqꝫ facitis ex animo operamini:ſicut domino ⁊ nō hominibus: ſcientes ꝙ a dominō accipietꝭ retri butōnemhereditatis. Dn̄o chriſtoſeruite. Qui enī iniuriaꝫfacitʳ recipiet id quod iniq̄geſſit. Et non eſt ꝑſonarūacceptio apud deum.

a Patientiā. bn̄ ſe hn̄do in aduerſis. b Supportātes inuicē in infirmitatibꝰ ⁊ oneribꝰ impoſitis. e Etdonātes vobiſmetip̄is. offenſas remittēdo qd̓ ē ncc̄itatis ⁊ īiurias qd̓ ē ꝑfectōis ⁊ ſuꝑerogatōis. iō ſudit̉. Sicut ⁊ dn̄s dōauit vobis ⁊cͣ. d Suꝑ oīa āt hͨ ca. hēte.q̄ eſt maior alijs ꝟtutibꝰ. i. Coꝝ. xiij. c. Maior aūt hoꝝ caritas.e Qd̓ ē vinc. ꝑfectōnis. qꝛ ſic̄ ꝟtutes politice ꝯnectūt̉ in prudentia: ſic infuſe ī caritate. f Et pax. hi.ꝯſir induc̄ ad ꝟtutesin ꝯꝑatiōe ad deū. Etprīo qͦ ad ꝑfectiōꝫ codis di. Et pax xp̄i. i.data ⁊ ꝯmēdata a d̓o.Exultet. effectiueIn cordibꝰ vr̄is.cauſando ibi exultationē .i. extra ſaltatōꝫſpūs vr̄i in deū: ſicutd̓r Io. iiij. Fiet in ecfons aq̄ ſaliētis .i. ſalire faciētꝭ ī vitā et̓nIn qua. ſcꝫ pacek Uocati eſtꝭ ī vnocorꝑe eccl̓ie ſub capite chriſto.l Et grati eſtote. detanto beneficio. ſcd̓oquo ad ꝑfectōem orꝭdicēs. m Uerbūxp̄i ha. in vo. abū. itaꝙ non ſit ſolū in corde firmiſ retinēdo ſꝫ et in ore ꝑ doctrinā alijs cōicādo. iō ſubdit̉. n In oī ſapīa. ad ſalutē neceſſariā. o Docētes. ſic ēt in ore vr̄o deū laudādorio ſubdit̉. p Cōmouētes voſ. in pſal. ⁊c. ī. vosmutuo ad diuīas laudes excitādo. q Canticꝭ ſpūalibus: ita ꝙ nō ſit tm̄ laus oris ſed etiā ſpūs ⁊ cordis.In gra. i. ꝯſideratōe bn̄ficioꝝ dei. Tertio induc̄ adꝑfectionē oris di. Om̄e qd̓cūqꝫ facitꝭ. ſeqͥt̉. s Oīain noīe dn̄i .i. oīa facite ad honorē diuini noīs. bonitasenī oꝑis depēdet ex rectitudīe intētionis. t Gr̄asagētes deo ⁊ pr̄i ꝑª ip̄m. or ſic̄ dona dei nobis ꝓueniūtꝑ xp̄m mediatorē noſtꝝ. ſic o xp̄m orones nr̄e ⁊ oꝑationes ſunt exaudibiles v Mulieres. Poſtqͣꝫ apl̓s īformnauit de moribꝰ general̓r coloſſen̄: hoc idē fac̄ qͣꝫtū adaliqͦs ſtatꝰ ſpāl̓r. Irca qd̓ prīo pōit eoꝝ informationemſcd̓o ſuā ꝯmēdatōeꝫ: ibi. Orationi. Prīa diuidit̉ in tresꝑtes ẜm tres ſtatꝰ qͦs tāgit. ſcd̓a: ibi. Filij. tertia: ibi Serui. Primꝰ ſtatꝰ eſt ꝯiugatoꝝ. Airca qd̓ prīo di. vMullieres ſubdite eſtotē viris. debēt enī ꝑ eos regi. tum qꝛfemīa eſt mas occaſionatꝰ. tū qꝛ ratio magꝭ viget in viris qͣꝫ in mulieribꝰ: vt diffuſius dictū fuit Ephe. v.x Fic̄ oꝑtꝫ in dn̄o .i. in licitꝭ ⁊ honeſtꝭ tm̄. ſcd̓o inſtruitviros di. y Uiri diligite vxores vrās. qꝛ vir ⁊ vxor ſivna caro: quilibet aūt natural̓r diligit ſuā carneꝫ.Et nolite amari eſſe ad illas. teactādo eas vt ācillasſed magꝭ vt ſocias: ꝓpt̓ hͦ gua d̓ latere viri fuit formatavt cogͦſceret̉ ſocia n̄ ancilla. ſic̄ pleniꝰ dc̄m fuit Aph̓. v.Filij. Hec ē ſcd̓a ꝑs in qͣ inſtruit prēs ⁊ filios dicēsFilij obedite ꝑ omīa. licita ⁊ honeſta.b Parentibꝰ veſtrꝭ. a qͥbus filij hn̄t eſſe nutrimentūet documentum.

c Hoc enī bn̄pla. e do. qͥ dedit p̄ceptū de honore pentū. Exo. xx. ſcd̓o informat prēs. d. d Prēs no. ad inagna .i. impatīaꝫ. e Filios vrōs ꝓuocare .i. irronabil̓rexcitare: ⁊ ſubdit̉ rō cū d̓r. f Ut ni puſillo aīo fiant .i.vt nō ꝑ duriciā vrām fracti a vobis fugiāt. ⁊ ſic carentesdiſciplina peiores fig Serui. Hec (ant.eſt tertia ꝑs ī qͣ docetdn̄os ⁊ ẜuos. prīo ſeruos. ſcd̓o dn̄os in prīcipio ſeq̄ntꝭ. ca. Eircaprimū dic̄. g Serui obe. ꝑ oīa licita ethoneſta. h Dn̄iscarnalibꝰ .i. ī his queꝑtinēt ad corpꝰ ī hisaūt q̄ ꝑtinēt ad aīaꝫẜuꝰ nō ē ſubditꝰ dn̄o:ſꝫ deo ⁊ eccl̓ie mīſtij.i Hoc ad oculū ẜuiētes .i. tm̄ bn̄ in pn̄tiak Quaſi hō (dn̄oꝝ.minibꝰ placē. illi enīqͥ ſic ẜuiūt: place̓ hoībus tm̄ querunt.l Sꝫ in ſim. cordis.i. ſine plica ſimulatōnis ⁊ doloſitatis.m Cimen. dn̄m. etnō homines tantuꝫ.n Qd̓cūqꝫ facitꝭ exanīo oꝑamī .i. voluno Sic dn̄o ⁊ (tarte.nō hoībꝰ .ſ. principaliter ſꝫ ſecundario etprincipaliter deo. debent eniꝫ ſerui cogitare ꝙ d̓s illorūſeruitutē ordinauit ad illoꝝ ſalutē ꝑ meritū ſue hūiliatiōis. ⁊ ſic fuiūt deo principal̓r ⁊ hoī ſcd̓ario ꝓpt̓ impletionē diuīe ordinatōis. iō ſubdit̉. p Sciētes ꝙ a do.ac retri. here .ſ. et̓ne reſpt̓u cuiꝰ in nullo p̄iudicat ꝯditioẜuitutis hūane. Un̄ dic̄ Ambr. In dn̄o bona ẜuitꝰ: ⁊ bona libertas eqͣ lance appēdunt̉. q Qui eī iniuriā faſiue fuꝰ ſit dn̄m defraudādo ſiue dn̄s ẜuū angariando.r Recipiet viniq̄ geſſit. ꝑ debitā penā īfligēdā a deos Et non eſt ꝑſo. acceptio apd̓ deū. pro (et ſubdit̉ rō.maioritate homīs vel eius minoritate parcendo.In ca. iij. vbi d̓r in poſtilla. Et auaricia que eſt idolotum ſeruitus.AdditioCd̓m gloſaꝫ. Auaricia par vitiū eſt idolatrie: qꝛſ tebus ꝓ deo ẜuit. ⁊ qꝛ radix ē oīm maloꝝ. naꝫ ſic̄idolatria a deo nitit̉ auferre gloriā ne ſolꝰ deitatis nomē hēat. ita auarꝰ in rebꝰ a deo factis ſe extenditvt ſolꝰ vſurpet q̄ d̓s oībꝰ fec̄. vtraqꝫ gͦ ſunt deo inimicaqꝛ negāt deo q̄ ſunt eius.In eo. c. vbi d̓r in poſtilla. Et pax xp̄i .i. data ⁊ cōmēdata a chriſto.Additio.Oc quod d̓r. Et pax xp̄i. exponit̉ in glo. i. quamxp̄us habuit in ſe: et haberi p̄cipit vl̓ quā interbdeum et hominē fecit.In eodem capl̓o vbi dicit̉ in poſtilla: Nolite ad indignationē. impatientiā filios veſtros prouocare.Additio.Uſillanimitas vitiū eſt ſpāle: ꝓut opponit̉ map gnanimitati. vtꝫ ī. iiij. ethicoꝝ. nā ſic̄ ꝑ p̄ſumptonem aliqͥs excedit ꝓportionē ſue potentie duntit̉ ad maiora qͣꝫ debet: ſeu poſſit: ſic ꝑ puſillanimitateꝫ