Prologus

¶ Incipit ꝓlogꝰ in iohepphetam.Anctus Iohelapud hebreospꝰ Gſee ponit̉.Et ſic̄ ibi ſb̓ nomīe ep̄hraī ad decē tribusꝯfert̉ vaticiniū q̄ vl̓ ſamaria vl̓ iſrl̓ ſepe mēorant̉ᵉ ſic⁊ in hūc ꝓph̓aꝫ om̄e qd̓ d̓rad tribū iuda ⁊ ad irl̓ꝫ ꝑtīere credēdū ē. ⁊ nullā oīnoiſrl̓is .i. decē t̓buū ī hoc fieri mētiōꝫ. Tꝑa qͦꝫ qͥbꝰ proph̓auit eadēdēmꝰ acciꝑe qͦīoſee legimꝰᵈ ī diebꝰ ozie.ioathaꝫ ⁊ achaꝫᵉ ⁊ ezechieᶠregū iuda ⁊ ī diebꝰ hieroboāᵇ filij ioās regꝭ iſrl̓ porroᵏ fctm̄ eēˡ ẜmonē dn̄iʰ admeritūⁿ eiꝰ refert̉ᵇ cui fitᵖ n̄ad ꝯditiōꝫ eiꝰ q̄ fieri d̓r. vtalibi legimꝰʳ Dn̄s factꝰ eſtmͥ ī ſalutē. Auditꝰ eī ī ſcri-

pturꝭ ſctīs nō ē iſte. qͥ ad aures ſonat. ſꝫ qͥ ī corde ꝑcipitur iuxta illd̓ qd̓ dn̄s īoqͥt̉Qui hꝫ aures audiēdi audiat.ˣ Qd̓ aūt d̓r hebraicehyeꝫimi. grece enechziaſtilatine ſonat. auribꝰ ꝑcipite ꝓprie n̄ aure. ſꝫ corde ꝑcipit̉.) qͥ ſenes ſt̓ª ⁊ celeſteſaudiūt ſpūal̓r. qͥ āt hītāt int̓ra appellant̉qꝫ t̓reniᵇ aurbꝰ ꝑcipiūt. Ubicūqꝫ ātduo ꝟba iūcta ponūt̉ᵍ nōad ſimplicē tm̄ ꝟboꝝ ſonūᵉſꝫ ad recōditā qͦꝫ dictoꝝ ītelligētiā ꝑtīere ītelligēdūēᶠ In geneſi lamech loqͥt̉ad vxores ſuas āda ⁊ ſellaAudite ꝟba mea vxores lamech auribꝰ ꝑcipite ẜmones meos. qꝛ viꝝ occidi invulnꝰ meū ⁊ iuuenē in liuorem meuꝫ ⁊ eſaias. Audite celi ⁊ auribꝰ ꝑcipe terra

tio peccatoꝝ ad gl̓am dei cedet ⁊ electoꝝ qui cū eo regnabunt in ſecula ſeculoꝝ Amen.In ca. xiiij. vbi dicit̉in poſtilla. Et reddemus vitulos.Additio.Uedam gloſa hebraica ſuꝑ iſtud verbū. Reddeqrū nr̄oꝝ in loco vituloꝝ. magis enī placetpnīa deo in qͣ reqͥrit̉ꝯfeſſio labioꝝ qͣꝫ ſacrificia. vnde de caproemiſſario ꝑ quē expabant̉ pciā totiꝰ populi vt hr̄ Leuit̓. xvi.c. nihil accedebat adaltare niſi ſola ꝯfeſſiodicit̉ enī ibi ſic. Cōfiteatur ſuꝑ eū oīa peccata filioꝝ iſrael.In eo. c. vbi dicit̉in poſtilla. Preuaricatores vero corrueret in eis.Additio.Reuaricatoreſdicūtur ꝓut īgloſa corruerein vijs dn̄i eo modoqͦ dicit̉. Luc. ca. ij. Ecce hͦ poſitꝰ ē in ruinā.Incipit expoſitioprimi ꝓlogi ẜm britonem in iohelem prophetam.Anctus IoIhel ⁊c̄. Iſtexlogus qͣttuorhꝫ ꝑtes. In qͣrū prīaordo iſti ꝓph̓e ad alios on̄dit̉ cū d̓r. Sanctus iohel ⁊cͣ. In ſcd̓a demonſtrat̉ad qͦs ꝓphetia eiꝰ dirigit̉ ibi. Et ſicut ibi ſub noīe ep̄hraim ⁊c̓. Tertio tp̄s ꝓph̓ationis eius ſubiūgit̉ ibi. Temꝑaqͦꝫ. Quarto expoſitiōes quorūdā ꝟboꝝ in ꝓphetia ꝯtentorū exprimūtur ibi. Porro factū eſſe ſermonē dn̄i. vbiduo facit. primo enī exponit ꝯtenta in titulo ibiꝰ. Porrofactū eſſe ⁊c̓. ſcd̓o expouit ꝯtenta in exordio ibi. Audituſaūt ⁊c̄. His viſis lr̄e inſiſtamꝰ. Ordo iſtiꝰ ꝓph̓e apd̓ hebreos ⁊ apd̓. lxx. hr̄. sͣ. in principio primi ꝓlogi ſuꝑ oſee.b Et ſicut ibi .i. oſee primo. vide notulā vſus finem expoſitiōis ſcd̓i ꝓlogi ſuꝑ oſee de regulis .ſ. ſub qͥbꝰ ſignificationibꝰ noīm ad qͣs tribꝰ ꝑ ꝓph̓as ẜmo dn̄i dirigatur.c Sic ⁊ in hūc ꝓph̓am ⁊c̄. ⁊ nullā oīno iſraelis .i. deceꝫtribuū in hͦ fieri mentionē. vn̄i ⁊ in ſequēti ꝓlogo dicituriohel fatuel filius deſcribit terrā duaꝝ tribuū. vbi aliodicūt. xij. nō duaꝝ. ⁊ exponūt qd̓ ſupra poſitū ē .ſ. Nullaꝫoīno ⁊c̓. ſupple ad corrigendū. qꝛ qn̄qꝫ de eis fit mentioteducēdo mala eoꝝ in exemplū vt caueāt due tribꝰ. de hͦnoīo contēdere. ſed credo hiero. qͥ ait nullā oīno. x. tribuum hic fieri mentionē. ſupple principal̓r. vt qͥdā voluntd In diebꝰ ozie qui alio noīe dicit̉ azarias. De qͦ legit̉iiij. Reg xv. ioathan. iiij. Reg. xv.e Et ezechie. iiij. Reg. xviij. xix. ⁊. xx. f Regum iudaid ē duarū rribuū. g Et in diebꝰ hieroboā. iiij. Reg.xiiij. iſſe nō eſt hieroboā filiꝰ nabath. de qͦ. iij. Reg. xij. ſꝫfuit filius ioās regis iſrl̓. de quo. iiij. Reg. xiiij.h Fi. ij ioas. iſte iōas nō fuit ille qui fuit rex iuda quē

ioīadā ſacerdos interfecta athalia inſtituit in regnum.de qͦ. iiij. Reg. xi. xij. xiij. ſed fuit rex iſrl̓ filius ioachaꝫ regis iſrl̓. de qͦ. iiij. Reg. xiij. DDe his qͣttuor regibꝰ iuda legitur in. ij. Paral̓. xxvi. ⁊ .xxvij. ⁊. xxviij. ⁊. xxix. ⁊. xxx. ⁊. xxxi.ponit ꝟba que ponunt̉ in titulo. Sicenim intitulat̉ iohel.Uerbū dn̄i qd̓ factūeſt ad iohel ⁊c̄. ⁊ hieronimus exponit ſici Porro .i. ſꝫ l̓ certoSermonem dn̄i.id eſt verbum dei ideſt filium.k Factum eſſe qͦ adeffectum ꝓphētie ī ꝓpheta.m Ad meritū eiusrefertur .i. dei verbūdicitur ita factum eſſe ꝓpter meritū vel ꝓpter preꝑationem.n Fius .i. propheteiohelis.o Cui fit .i. meruitvt iſta reuelatio ei fieret ſaltem preparādo ſe.p Non ad conditionem .i. proprietatē.Eius id eſt verbidei. id eſt filij.x Qui fieri diciturid eſt verbum domini quod factum ē adiohel. q. d. non intelligitur per hoc ꝙ dicitur in titulo Iohelisꝙ filius dei factus ēy aliqua conditio vl̓ꝓprietas notetur ineſſe ip̄i verbo. ſed dicitur factus perinſpirationem in propheta. s Dominus factus eſtmihi in ſalutem .i. dominus fecit me in ſalutem.t Auditus autem ⁊c̄. Hic exponit cōtenta in exordiovbi dicitur. Audite hec ſenes auribus ꝑcipite ⁊cͣ.v Dominus loquitur. Batth̓. xiij. Qui habꝫ aures ⁊cͣ.x Quod autem dicitur enechizaſti grece. latine ſonatauribus percipite proprie id eſt ꝑfecte.Non aure ſed corde ꝑcipitur. In antiquis biblijsſcribitur ſic. Et dicit̉ hebraice hieꝫimi. grece enechziaſtilatine ſonat auribꝰ ꝓcipite Hieronimꝰ in originali. qd̓autem nos interpretati ſumus auribꝰ percipite ⁊ apudgrecos ⁊ apud hebreos vnum verbum eſt. qd̓ ꝓprie corde non aure percipitur.ſus hominis. ⁊ etas ſenectutis. vita immaculata. ⁊ hocQui ſenes ſunt. moribuſ. Sapien. iiij. Cam ſunt ſenꝑtinet ad actiuam.a Et celes. conuerſatione. hoc ꝑtinet ad coītemplatiuam. Philip̄. iij. Cōuerſatio noſtra in celis eſt.b Auribus tantum corporalibus perciplunt.c Duo verba. ſcilicet audite ⁊ auribus percipite.Non ad ſimplicem. id eſt exteriorem.?Sed ad reconditam. id eſt interiorem.In Beneſi quarto.Et Eaias .i. a.