CapitulumPreceptumQuintum

Secūdum

qn̄ mai̓orem penā illi infert aut inferre appetit quā ille d̓meruit. Tercio ſi tantam quātam demeruit ſednō ſꝫm ordinem iuſticie. vt qꝛ vultpunire aliquē per ſe ipſum cuius ſuperior nō eſt aut ſꝫm pretermiſſiōꝫalterius ad debitum ordineꝫ iuſticierequiſiti. Quarto ſi iuſtam pena etſꝫm ordinem iuſte infert non tamenbona intencione. aut non ꝓpter bonum et debitum finem. Debet em̄intentio punientis eſſe bona ip̄iuspuniti. aut deſeruatio iuſticie conmunis aut dei honor. ita et peccāscorrigit ſe vel alij ꝑ eius exempluꝫet dei honor fiat. vnde ſemꝑ peccat qui ex odio vel racore in maluꝫalterius vindictam appetit. aut vtpuniens. dicat̉ ſtrenuus aut bonusiuſticiarius. aut ꝓpter lucrum. autꝓpter ſacīari vindicta. aūt ꝓpter aliū malū finem. Quinto ira fit peccatum ꝓpter modum indebitum ideſt non bene modificatum. etiā ſi p̄fata caueāt̉ ſaltē q̄dā vtpote ſi quiſnimis ardēter iraſcit̉ īteriꝰ vel ſi nimis exteriꝰ maīfeſtat ſigna ire. Iraigitur ſꝫm tho. qn̄do ſꝫm quatuor modoſ primos vel aliquo eoꝝ homo infert aūt vult īferre talē vindictā alteri. eſt de ſuo genere peccatū mortale. qꝛ contrariat̉ iuſtitie et caritati. Pōt tamē cōtingere ꝙ talis illatio iniuſte vidicte et etiā volicio īferendi. et etiā ira ad hoc inclināsſolū eſſet peccatū veniale vt cū quisappetit ſe vindicare in aliquo modico. qd̓ quaſi nichil eſt reputandum.ita ꝙ illud ita modicū ſit ꝙ ſi actuinferret̉. nō eſſet mortale vtiſi quispaꝝ trahat alienum pueꝝ ꝑ crinesvel aliquod huiuſmodi faciat vel etiaꝫ manet veniale peccatum ꝓpter

in fectionem acttus vt cū motus ireſubito oritur in aīmo p̄uenit iudicium ratōnis vt in antedictis declaratum eſt Qn̄ autem quis quīto mōiraſcit̉ appetēs vīdictaꝫ. vt ſi quisnimis ardenter iraſcit̉ interius velnimis exteriꝰ manifeſtat ſigna ire.ſic ire ſꝫm ſe non habet ex ſuo genere ratōeꝫ peccati mortalis. pōt tam̄cōtingere ꝙ fit peccatum mortaleputa ſi exvehemencia ire aliquis excidat adilectōe d̓i et ꝓxī hec ſētēcialiter tho. Dicit quidā alius doctor.ſi ꝯſideret̉ īordīacio ire ex ꝑte modi iraſcēdi puta ꝙuis iſta vindictaiuſte ⁊ d̓bite appareat qn̄ tn̄ multūinordinatus eſt motus ire et nimisvehemens interius et exterius tūccredo ſi procedat ex habitu vicioſoſcꝫ ex ſuꝑbia vel inuidia vel ex iraetiam inhabituata voluntate vbihabitus eſt et principia ex quibꝰ talis modus procedit ſunt mortalia.Credo etiam ꝙ illa inordinatio ireſit peccatū mortale. Racio eſt quiarefert̉ in eundem finem vicij vndeprocedit. vel ſi nō procedat ex habitu vicioſo. ſed ex hoc graue ſcandalum cōcitat̉ Puta qꝛ ille cōtra quēiraſcit̉ modo inordinato. vel alijaudientes vel videntes ad peccatamortalia impellunt̉. per hoc ꝙ motus hmōi ire tā inordinatus eſt quialias ad dicta peccata nō mouerentur peccatū mortale credo in dictomodo committi. Si tn̄ talis motusinordinatus nō procederet ex habitu vicioſo nec graue ſcandalum generaret ſed ex naturali cōplexioneiraſcentis proueniret qui forte multum eſſet colericus et debilis vel infirmus. et alias nimis colera infectus poſſet eſſe peccatum veniale