DE CAVSIS CIVLLIBVS PRAECEPTAſtat: & quomodo ijs uti conueniat diuidamus. Accuſatio quidem Accuſatio ꝗdeſt: ut breuiter dixerim: iniuriarum delictorumqꝫ expoſitio. Defen Defenſio ꝗdſio autem eſt delictorum & iniuriarum: quæ uel in accuſationē uelin ſuſpitionem uenerint diſſolutio. Cum utraqꝫ uero ſpecies hancuim habeat: accuſatori quidem dicendum eſt: quādoquidem im-ꝓbitatis aduerſarios criminetur: eoꝝ facinora & iniuſta & iniquaeſſe: ac ciuium multitudini pernicioſa. Cum uero ſtulticiæ crimine-tur: quod & ipſi agenti inutilia ea ſunt & turpia & iniucunda: &quæ perfici nullo pacto queant: hæ & his ſimiles aduerſus impro-hos uanoſqꝫ argumentationes ſunt. Eſt præterea & hoc accuſato-ris obſeruandum aduerſus cuiuſmodi crimina ſupplicia ſunt a le-gibus conſtituta: & circa quæ ipſi iudices mulctas definiunt: cumlex itaqꝫ pœnam definierit: hoc eſt dumtaxat accuſatori conſide-randum ut demonſtret facinus patratum eſſe. Cum iudices autemcrimen admiſſum ſciunt: crimina illa quæqꝫ aduerſariorumqꝫ de-licta augeri conuenit: ac maxime quidem demonſtrari ſponte illū& de induſtria non forte quadam: ſed debita uæhementer operainiuriam intuliſſe. Quod ſi minꝰ hoc fieri abs te potuerit: putāſqꝫpotius ab aduerſario demonſtratū iri ſe modo quodam deliquiſ-ſe: aut qd̓ hæc agere probe meditato ſibi minus proſpere ſucceſſe-rit: debes uenire apud auditores auditum intercludere. Inquies nequaqͣꝫ aduerſarios decere ut poſt geſtum negocium ſe impruden-ter errauiſſe dicant: ſed ante potius uereri qͣꝫ gerant. Deinde quodqͣꝫuis ille imprudēter geſſerit: aut ei aduerſæ ſucceſſerit: oportet ip-ſum tam ob caſus atqꝫ imprudentiam Iōge mulctari magis qͣꝫ quihorum neutrum ꝑpetraſſet. Præterea quod etiam legumlator eosqui imprudenter deliquiſſent non pene immunes: ſed iudicio ob-noxios fecit: ne omnibus errando noceant. Dicendum eſt etiā qd̓ſi talia reſpondentem admiſerint: nonnullos ſunt habituri ad iniuriam qͣꝫ promptiſſimos. Nacti nāqꝫ occaſionem quæcunqꝫ uolue-rint efficient. Si uero aberrauerint rem in fortunā reijcientes: ſup-plicio ſe liberabūt. Accuſatores igit̉ ex huiuſmodi rebus ueniæ lo-cus auferendus eſt: ſicuti antea dictum eſt: multorum malorū cau-ſæ aduerſariorum facinora per exaggerationes demōſtrāda ſunt.Species igitur accuſandi perficitur ex his partibꝰ. Defendendi aūt Defendendiſpecies tribus præceptis conſtat: Aut enim defenſori oſtendēdum ſpecieseſt: ſe nihil eorum quoꝝ accuſat̉: patrauiſſe: aut ſi cogat̉ fateri: eni-tendum eſt ut geſtum a ſe negociū & legitimū & iuſtum & hone-ſtum & publicæ utilitati uſui eſſe oſtendat. Si hoc autē oſtendereP 2
Druckschrift
ORATIONES FRANCISCI|| PHILELFI CVM QVIBVSDAM|| ALIIS EIVSDEM OPERIBVS
Entstehung
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten