SermoCLVII
nalis caſtitas eſt q̄ in hoc mortalitatis loco ⁊ tempore ſtatū quendā īmortalitatis gl̓ie repn̄tat. namqd̓ alij ſancti habebūt in celo .ſ. vt mūdi ſint corꝑe⁊ aīa. iuxta illud Nath̓. xxij. Erūt ſicut angeli dehoc iā v̓gines obtinēt ex gr̄a in terra. Hec rōſa virginalis caſtitatis nō ſolū delectat tres ſenſus exteriores. ſꝫ totū hoīem btīficat. ẜm illud Nat. v. Btīmundo corde. qm̄ ip̄i deū videbūt. ibi ceſſabit omnis languor. capitis ⁊ mētis dolor. ⁊ ſomnus ꝑpetue requici ꝑ virginalem caſtitatē adipiſcet̉. De qͦAmb̓. in li. de virginibus. Pulcritudinē maioremqͥs pōt eſtimare v̓ginitatis decore. qꝛ amat̉ a rege.ꝓbat̉ a iudice. cōſecrat̉ a deo. ⁊ dedicat̉ a dn̄o. ꝓpt̓qd̓ comꝑat̉ precioſo theſauro abſcondito in agro.Spūaliter ꝑ regnū celoꝝ intelligit̉ biā Ratherīa.in qua deus regnauit ꝑ grām. iuxta illud Lu xvij.Regnū dei intra vos eſt. In hͦ eſt ſil̓is theſauro abſcondito. C ¶ Nota triplex eſt theſaurus. Primus v̓ginalis mūdicie. Scd̓s diuine gr̄e. Terciuſgl̓ie celeſtis patrie. qͦs oēs acqͥſiuit btā katherina.¶ Primꝰ theſaurus eſt v̓ginalis mūdicie. de quoProuer. xxj. Theſaurꝰ deſiderabilis in habitacl̓oiuſti .ſ. theſaurus caſtitatis. Et merito d̓r precioſustheſaurus. qꝛ ſcribit̉ Eccl̓i .xxvj. Oīs ponderationō es cōdigna cōtinentis aīe. Nā ſtatus v̓ginalisreſpectu vidualis ⁊ ꝯiugalis habet ſe ſicut lux ſol⁊ lux lune ⁊ lux ſtellaꝝ. ⁊ ſicut auꝝ argētū ⁊ plūbūUn̄ Aug. de bono ꝯiugali dicit. Sicut bonū eratꝙ martha ſatagebat circa frequens miniſterium. ⁊melius erat ꝙ maria magdalena ſedebat circa pedes ih̓u audiēs verbū illius. ita ⁊ bonū ſuſanne incaſtitate ꝯiugali laudamꝰ. ſꝫ bonū vidue anne magis. actn̄ bonū marie v̓gīs anteponimꝰ. cuiꝰ pediſſequa in v̓ginali caſtitate fuit btā Ratherina.Damaſ. li. iiij. collaudat hūc p̄cioſuꝫ theſauꝝ vtnalis caſtitatis dicens. Quanto angelus hominieſt ſuꝑior. tāto v̓ginitas nuptijs honorabilior. quiav̓ginalis caſtitas eſt angelica vita. De qua Chriẜ.ſuꝑ Math̓. Omnes v̓tutes ſpūales ſunt res angelice. p̄cipue tn̄ caſtitas. ꝑ hanc ſingulariter hoīesangelis ſimilant̉. de qͦ ⁊ Aug.11c1τω ſiaqꝫ vxores ducūt ſicut angeli de⁊ angelos tranſcēdūt. De qͦ Amb̓. in li. de viduis.Naior eſt victoria virginū qͣꝫ angeloꝝ. Angeli em̄ſine carne viuūt. v̓gines in carne triūphant. IdeoHiero. in ſer. de aſſumptōe. In carne p̄ter carnemviuē non eſt terrena vita ſꝫ celeſtis. Un̄ in carne angelicā gl̓iam acqͥrere maiorꝭ meriti eſt qͣꝫ hr̄e. Eſſeangelū felicitatis eſt. eſſe vero v̓ginē virtutis eſt. ⁊hoc v̓gines obtinēt ex gr̄a qd̓ angeli hn̄t ex natura. vtrūqꝫ in̄ eſſe virginē ⁊ angelū diuini munerꝭ ēofficiū ⁊ non humani. De quo Amb̓. Suꝑgredit̉v̓ginitas ꝯditionē hūane nature. ecce qͣꝫ precioſustheſaurus. ¶ Scd̓o p̄cipſitas eiꝰ notat̉ in hoc. qꝛdeus ſingularit̓ in eis delectat̉. licꝫ ſcriptū ſit Prouer. viij. Delicie mee eſſe cū filijs hoīm. Signāterv̓gines ſunt dei refectio. Can̄. x. Qui paſcit̉ interlilia .i. v̓ginalia corda. de qͦ ⁊ Aug. O qͣꝫ dulces ſūtfructus charitatꝭ ⁊ caſtitatꝭ. in eis ſingularit̓ reficitur dn̄s maieſtatis ¶ Tercio p̄cioſitas eius ꝓbat̉ex hoc. qꝛ ſpecialit̓ a d̓o diligit̉. Prouer. xxij. Qui
de ſctō Ioh̓e euāgeliſta. de qͥ Beda in omel̓. Quep̄rogatiua caſtitatis ampliori dilectiōe fecerat dignū. Et idē ſuꝑ Iu. Sic̄ xp̄s in ſumma pace natꝰeſt vt ſe pacē diligē oſtendēt. ita de v̓gine natus eſtvt ſe v̓ginitatē diligē monſtraret. Chriẜ. Plꝰ xp̄sceteris amat v̓gines. qꝛ ſponte tribuūt qd̓ eis noneſt imperatuꝫ. qꝛ v̓ginitas ita p̄cioſa eſt vt ſuaderipōt. imꝑari non pōt. nā magis eſt voti qͣꝫ precepti.quapropter dic̄ apl̓s. j. Choꝝ. vij. De virginibꝰ preceptū dn̄i non habeo. ſꝫ cōſiliū do. ¶ Quarto eiusp̄cioſitas ꝓbat̉ ex hͦ qꝛ ſpecialis aureola eis daturꝓpter ſingulare certamē. Sap̄. iiij. O qͣꝫ pulcra escaſta generatio cū charitate in ꝑpetuū coronata triumphas. Iō Hiero. dicit. In omni ſexu ⁊ graduvirginalis pudicicia obtinet pͥncipatuꝫ. Notanterdic̄ ſexu ⁊ gradu. Duo ſunt ſexus. maſculinus ⁊ femininus. In maſculino tenet pͥncipatū xp̄s. In feminino v̓go maria. Itē in omni gradu. In ꝓphetis Ioh̓es baptiſta. In p̄dicatoribꝰ noui teſtamēti paulus qͥ eſt v̓go. Un̄ p̄ponit̉ petro in ſigillo pape ⁊ depingit̉ ad dexterā ⁊ Petrus ad ſiniſtrā. Ineuāgeliſtis Ioh̓es qͥ eſt v̓go. In martiribus Stehanus ꝓthomartir. In ꝯfeſſoribus btūs Nicolaus. ergo v̓ginitas eſt p̄cioſus theſaurus. honorabilis corā deo hoībus ⁊ angelis. Un̄ Cyprianꝰ inli. de v̓gītate. Uirgītas eſt ſoror angeloꝝ. victorialibidinū. regina v̓tutuꝫ. poſſeſſio oīm bonoꝝ q̄ tenet in celo aureolā ⁊ in terra pͥncipatū. hūc precioſum theſauꝝ inuenit btā Katherina in agro corporis ⁊ mētis. quē theſauꝝ abſcōdit a furibꝰ .i. diabolo ⁊ mūdo. D ¶ Reuera hic theſaurꝰ abſcondēdus eſt ꝑ tra. ¶ Prīo ꝑ ſenſuū cohibitionē. de quoHugo. Si v̓go es cuſtodi qd̓ habes diligēter. Nāiſte theſaurus v̓ginalis ꝯtinet̉ in vaſe fragili. De qͦij. Choꝝ. iiij. Habemꝰ theſauꝝ in vaſis fictilibꝰ nōferreis ereis. ſꝫ terrenis. vt hō ſit magis ſollicitꝰ proꝯſeruatōe v̓gītatꝭ. de qͦ Aug. de vita xp̄iana. Quoſb̓limior eſt gl̓ia eo maior debet eſſe cura in cuſtodia. Et ſb̓dit. Uirgo caſta nihil debet hr̄e toruū inocul̓. nihil ꝓcax in v̓bis. nihil in actu verecundū.or. nō voātior. vt ip̄a corporꝭz0 Amūlacꝝ ſit meliaꝓbitatꝭ. De quoAmb̓. de viduitate dic̄. Cuſtodi v̓go vias tuas. vtnō delinqͣs in līgua tua. de qͦ Hiero. Sit ẜmo v̓ginis rarus ⁊ pudicꝰ. Nā v̓go q̄ q̄rit xp̄m non debeteſſe vulgaris ī foro nō in plateis. nō in voce garrula. nō greſſu publica. nō oculis raga. qꝛ dic̄ Aug.Impudicꝰ oculꝰ īpudici mētꝭ ē nuncius. ¶ Scdoiſte the ſaurꝰ eſt abſcōdendꝰ ꝑ carnis caſtigationē.iuxͣ illud. j. Choꝝ. ix. Caſtigo corpꝰ meū ⁊ in ẜuitutē redigo. nā hic ager corꝑis ī qͦ latet v̓gītas nō debet nimis humide teneri. quia dic̄ Bern̄. In delicijs periclitat̉ caſtitas. De quo Here. v. Saturauieos ⁊ mechati ſunt. Ergo ad ꝯſeruationē huiꝰ theſauri requirit̉ potus ⁊ cibi moderamē. qꝛ dic̄ Hieron̄. Vēter vino eſtuās cito ſpumat in libidinē. qꝛvinū eſt caſtitatꝭ venenū. ¶ Tercio hic theſurꝰ debet abſcondi ꝑ humiliationē. De Aug. Non ſoluꝫpredicanda eſt virginitas vt ſeruet̉. ſꝫ etiam ne infletur. eo ꝙ dicit Bern̄. Uirginitas marie non placuiſſet deo ſine humilitate. Quapropter dicit Auguſtinus de ſuperbis virginibus. Audeo dicere