Sermo
LXXIX
Hic eſt lectus de qͦ Nath̓. xxiiij. Erunt duo in lecto vno .ſ. diuinitas ⁊ humanitas. vna ſumebaturad penā .ſ. hūanitas. ⁊ alia relinq̄bat̉ libera .ſ. diuinitas. Hoc eſt lignū p̄cioſum inter oīa ligna ſiluarum vt canit eccl̓ia. in qͦ ſalus nr̄a pepēdit. vt dicitEuſebius. Tota ſalus nr̄a mētis ⁊ corꝑis pepēditin ligno crucis. Hoc eſt lignū cū qͦ fit defenſio cōtra diabolum. vt dicit Iſid̓. de ſum. bo. Si ꝓcellismūdi ⁊ diaboli inuolueris lignū aſcēde crucis etliberaberis. vt legit̉ exemplū de iudeo ſignās ſe ſigno ſctē crucis. ⁊ diabolus non p̄ualuit ꝯtra eumH ¶ Dixi ſcd̓o ſubiūgit̉ mira vtilitas nr̄e ſaluationis: ibi. vt pctīs mortui iuſticie viuamus. Aug. inli. de ſalutaribus documentis. Quid eſt pctō moriniſi oꝑa maligna in nobis dānare ⁊ hͦ miſerabile ſeculū fugere ⁊ dyabolū cū oībus pompis debellare. Nam ſicut hō mortuus nulli detrahit. neminimoleſtus exiſtit: nō inuidet: nō ſuperbit: ſꝫ ſicut inmortuo nō eſt ſenſus neqꝫ motus. ſic in eo qui eſtmortuus mūdo ⁊ pctō nō eſt interior effectus criminis nec exterior. Non tn̄ poſſumꝰ eſſe ſine pctīsde lege cōi vt motus penitus nō aſſurgāt. qꝛ dicitAmb̓. Nulla mēs nulla aīa eſt q̄ nō recipiat agreſtes motus cogitationū malarū. Iō Bern̄. ſermone. lix. ſuꝑ Can̄. Ouis in hͦ corꝑe manēs ꝓfeceris.erras ſi vicia putas emortua ⁊ nō ꝯp̄ſſa magis. velis nolis int̓ fines tuos habitat Iebuſeus. Subiugari p̄t ext̓mīari n̄ p̄t. Attn̄ de lege ſpāli ē poſſibilevt aliqͥs attingat ad ſtatū tāte ꝑfectiōis vt hēat corpus emortuū. et ab oībꝰ motibꝰ illicitis alienū. vtdicit Ioh̓es caſſianus in collatiōibꝰ patrū. coll̓. i.Subdit vt iuſticie viuamus .i. virtutibꝰ inſiſtemꝰNam. di. Hiero. Oēs virtutū ſpēs noīe iuſticie cōtinent̉. Et hͨ eſt crux ſpūalis .ſ. pctīs mori ⁊ iuſticieviuere. habens qͣtuor cornua. De qͥbus Bern̄. ſuꝑCan̄. Quatuor ſunt cornua crucis ſpūalis. ſuꝑiusobediētia. inferius hūilitas. a dextris charitas. inſiniſtris patientia. et ſic ꝑficitur crux tua. De quaNath̓ .xvj. Qui vult venire poſt me abneget ſemetip̄m ⁊ tollat crucē ſuā. Dicit glo. ſuꝑ apl̓m adGal̓. v. Congruit nr̄e deuotiōi vt dn̄i crucifixi paſſionē celebremus: reprimēdarū carnaliū voluptatū nobis crucē faciamꝰ. In hac cruce ſemꝑ pēdere dꝫ xp̄ianus vt ſit fixus clauis .i. p̄ceptis iuſticie.Nā di. Maximus in ſer. de martyribus. Uita oīsxp̄iani qͥ ẜm euāgeliū vixerit crux ē atqꝫ martyriūEt ab hac cruce ſpūali nō debemus deſcēdere ſedvſqꝫ in finē ꝑſeuerare. De qͦ Bern̄. Neminē audiamus nec carnē neqꝫ ſanguinē a cruce deſcēde̓ ſuadentē. ſꝫ ꝑſeueremꝰ quouſqꝫ deponamur. Qd̓ nobis ꝯcedat pr̄ ⁊ filius ⁊ ſpūſſanctus.¶ Sermo lxxix. ¶ Ad idem.Enedictū lignuꝫ ꝑ qd̓ſit iuſticia. ſcribit̉ Sap̄. xiiij. Pro qͦ ſciendū in v̓bis p̄miſſis duo tangunt̉. Primolignum crucis bn̄dicit̉: ibi. Bn̄dictū lignū. ſcd̓o rōbn̄dictōis reddit̉: ibi. ꝑ qd̓ fit iuſticia. I¶ Dixi pͥmo lignū crucis bn̄dicit̉ vbi dr̄. bn̄dictū lignum. ⁊merito bn̄dicit̉. Primo qꝛ in eo diabolus ſuꝑat̉ ethō de ptāte eiꝰ liberat̉. vt dicit Adamantinus ſuꝑ
bolus ſuꝑatus ē. ꝓpter qd̓ demones valde timentcrucē. vt dicit Chriẜ. Vbicūqꝫ demones ſignū crucis dn̄icū viderint fugiūt. timētes baculū qͦ plagāꝑceperūt. Iō volēs eſſe tutus a diaboli tentationeꝯſignet ſe crucis ſigno. Nā ꝑ Aug. reddit̉ rō dicēsUbi ſignū crucifixi cū fide ⁊ deuotōe p̄ceſſerit ibiinimicꝰ nō nocebit. Dico notāter cū deuotōe: naꝫfures raptores ⁊cͣ. ſe ſignāt ⁊ eis nō ꝓficit. qꝛ dicitChriẜ. Crux xp̄i nō patrocinat̉ crimini: ſꝫ deuotiocū fide ⁊ dilectōe dꝫ p̄cedere. Iuxta illud Ezech̓. ixSuꝑ quē videris ſignū thau nō nocebis. Et ſic canit eccl̓ia. Contra hͦ ſignū nullū ſtet periculū. Un̄legit̉ exēplū de dono timoris. Cū quidaꝫ vir bonꝰcū vxore ſua diu in pace ⁊ ſctītate cōmoratus eſſethoc inuidēs diabolus immiſit eis tentatōes vt ſeſuſpēderēt. ⁊ ſic pn̄tem miſeriā euaderēt. Cū vterqꝫ in hac tentatōe improba triſtis efficeret̉ ⁊ in importuna cogitatōe vt nō ſomnū caꝑent nec comedere poſſent. queſiuit alter ab altera triſticias ſuaſRn̄dit vir ꝙ hr̄et voluntatē ſe ſuſpendendi. Rn̄ditmulier ꝯſil̓e fore deſideriū ſuū. ꝯſentiētes ambo laq̄os aptāt vt ſe ſuſpēdeant. Tunc mulier dixit viro.O dn̄e ꝯſulerē vt prius biberemus de illo bono vino qd̓ habemus in cellario de vine a nr̄a qd̓ nōdūguſtauimus. ⁊ ſic potati letius ⁊ ſuauiꝰ moriemurPlacuit viro. q̄ afferēs vinū obtulit viro. qd̓ cumvellet bibere ſicut ꝯſueuerat ſignauit illud crucisſigno ⁊ bibit ⁊ dedit vxori ſue. Cū aūt bibiſſent vinū ſignatū ſctē crucis ſigno ſtatim fugit diabolus⁊ tentatio ꝙ ꝓ toto mūdo hͦ qd̓ cogitauerūt facerenoluiſſent. ſꝫ ꝯfuſi ad cōfeſſionē venerūt ⁊ penituerunt de malo ꝓpoſito. Et iō docuit btūs bn̄dictusꝯtra malas cogitatōes adhibere ſignū crucis. Cuꝫqͥdā monachus filius cuiuſdā potētis in cena ſuateneret ei lucernā cogitauit in corde ſuo di. Quiseſt hic cui ego ſeruio. ⁊ qͥs ſuꝫ ego ꝙ tali ſeruire dibeo. Clamauit ſctūs bn̄dictus. Signa cor tuū fraqd̓ cū feciſſet tentatio receſſit. ⁊ qͥd cogitauit alijsreuelauit. Nā ſignū crucis eſt flagellū qͦ abijciēdeſunt muſce moriētes a ſuauitare vngēti. Nā dicitAuguſt. ſuꝑ Ioh̓em. Signum crucis a nobis expellit exterminatorē. ſi tn̄ cor nr̄m habeat deuꝫ inhabitatorē. ¶ Scd̓o bn̄dictū eſt crucis lignuꝫ. qꝛillud meritū nr̄m auget̉. Figurat̉ Gen̄. xxij. Cuꝫabraā colligaſſꝫ yſaac ſuꝑ ſtruem lignoꝝ multiplicatio ſeminis ⁊ generis ſui ꝓmittit̉. cū dr̄. Nultilicabo ſemen tuū ſicut ſtellas celi. Et ſic ꝑ crucislignū aucta eſt multitudo fidelium. vt hr̄ Ioh̓. xij.Si granū frumēti mortuū fuerit multū fructū affert. Reuera multū: qꝛ hoībus venit ꝯſolatio. angelis v̓o gaudiorū augmētatio. De pͥmo dicit Rich̓.de ſan. vic. Sicut ꝑ diaboli tentationē in ligno ſurrexit hoīm oīs tribulatio. ſic ꝑ paſſionem xp̄i in ligno ꝯīs cōſolatio. De ſcd̓o v̓o dicit idē. In te cruxſctā angeli augmētant ſua gaudia. ¶ Tercio bn̄dictū eſt lignū ſctē crucis. qꝛ in eo oīa ſuſtētant̉. Un̄Psͣ .xxij. Uirga tua ⁊ baculus tuus .ſ. crucis ipſame ꝯſolata ſunt. Nam dicit Damaſ. in li. iiij. Cruxxp̄i eſt baculus infirmorū. datrix bonorū. auerſiooīm malorū. Hic ē baculus de qͦ. j. Reg. xvij. Dauid tulit baculū in manibus ꝯͣ philiſten: ⁊ ſic noscrucis ſignū ad ſuſtētādū ꝯͣ diabolū. De qͦ Chriẜ.N iiij