SermoVIII
memoriā. Et hoc quantū ad primū ¶ Dixi ſecūdo ſubiungit tēporis determinationē. cum dicit.in diebus iuuentutis. quia ſcribitur Tren̄. iij. Bonum eſt viro cū portauerit ingū ab adoleſcentiaReuera bonū ē vt in puericia incipiamus ſeruiredomino deo ꝓpter ſex vtilitates inde ꝓuenientes.D ¶ Prīo ꝓpter bonitatis imp̄ſſionē. Scd̓o ꝓpt̓iocūde vite poſſeſſionē. Tercio ꝓpt̓ ſeruitij acceptationē: Quarto ꝓpt̓ ſpei certificationē. Quintoꝓpt̓ pene purgatorij minutionē. Sexto ꝓpt̓ p̄mifuturi augmētationē. ¶ Dixi pͥmo bonū ē ſeruiredn̄o deo a iuuētute ꝓpt̓ bonitatis imp̄ſſionē. quiaꝓfundius bonitas impͥmit̉ iuuenibꝰ. Ariſt. iij. deaīa. Aīa pueri ē tanqͣꝫ tabula raſa in qͣ nihil eſt depictū ſꝫ apta depingi. Et qͥcqͥd pͥmo depingit̉ ī eadifficulter delet̉. Uel habet ſe ſicut ꝑgamenū bn̄p̄paratū in qͦ nihil eſt ſcriptū. ⁊ qͥcqͥd p̄ ſcribit̉ ī eovix delet̉. ⁊ ſi delet̉ manēt q̄dā veſtigia. Et ſic ē deiuuenibꝰ qͥcqͥd eis pͥmitꝰ imprimit̉ ſiue bonū ſiuemalū ad hͦ inclinant̉ qꝛ ducunt in ꝯſuetudinē. Dicit em̄ ph̓s .i. rethorice. Conſuetū qͣſi innatū ē. Nāpuer hꝫ ſe ſicut virgula q̄ facilit̓ pōt flecti ad dexterā vel ſiniſtrā. ⁊ qͦ flectitur illuc creſcit. ſꝫ ſi fueritmagna arbor ſi curuat̉ faciliꝰ frangit̉ qͣꝫ ꝙ ad rectitud inē ducat̉. Iō Holgot ſuꝑ li. Sap̄. Oē pctm̄incurabiliꝰ ē in ſene qͣꝫ in iuuene. ⁊ hͦ ꝓpt̓ conſuetudinē antiquā. ſcribit em̄ Ariſt. vij. ethico. Faciliꝰeſt trāmutare naturā qͣꝫ cōſuetudinē. Et hoc ē qd̓dicit Salemon ꝓuer. xxij. Adoleſcēs iuxta viamſuā gradit̉ cū ſenuerit nō recedet ab ea. Cui cōſonat Seneca. Octā ſenū p̄dicant̉ in qͦd. pctā v̓o iuuenū in qͣle. Iō Eccl̓i. vij. d̓r. Filij tibi ſunt erudiillos a puericia. nō expecta ſeniū poſtqͣꝫ ī cōſuetudinē duxerint malā. qꝛ ſcribit̉ Hiere. xiij. Sicutethiops nō pōt mutare pellē ſuā ⁊ pardus varietates ſuas. ſic ⁊ vos non poteſtis bn̄facere cū didiceritis malū. Idcirco bouū eſt viro cū portaueritiugū dn̄i ab adoleſcētia ſua. Scd̓o ꝓpt̓ iocunde vite poſſeſſionē. nā d̓t Seneca. Tā iocūda forma viuendi ē eligenda qͣꝫ v̓tutis ꝯſuetudo. Nam nihilmeliꝰ et iocūdius in hac vita qͣꝫ v̓tuoſe viuere. nātal̓ ſecure viuit. ſecure morit̉ qͥ ſe in iuuētute virtutibꝰ exercitauit. Prouer. xv. Secura mens qͣſi iuge cōuiuiū. Hoc pꝫ qꝛ ſi oculis mentis videt ſurſum quē grauiter nō offendit. ⁊ ſi offendit tn̄ penituit ⁊ hꝫ ſpem de remiſſione. iuxta illud. j. Ioh̓. j.Si cōfiteamur pctā nr̄a fidel̓ ⁊ iuſtꝰ eſt dn̄s vt remittat. Si videt deorſū videt infernū ad quē nulus virtuoſus deſcendit ſiue penitēs. Si retro videt tp̄s p̄teritū qd̓ ī ſeruitute dei expendit. Si videt ante tūc cognoſcit tp̄s futuꝝ ⁊ videt bonā intentionē qd̓ expende̓ in honorē dei intendit qͣꝫdiuviuit. Si ad ſiniſtrā cognoſcit demones qͥbus reſiſtit pugnādo qͥ nunqͣꝫ poteſtatē ſuꝑ eū habebūtSi ad dexterā cognoſcit angelos qͥbus ſeruit. ⁊ inſpirationibꝰ cōſentit. Illa oīa cōferūt gaudia. IōIſido. inquit de ſum. bo. Si vis nunqͣꝫ eſſe triſtisbn̄ viue .i. virtuoſe. Ecōtra qui malicioſe ⁊ iniqueviuunt nunqͣꝫ vere delectant̉ ⁊ letant̉. De qͦ augꝰ.Iuſſiſti dn̄e et ita eſt ꝙ oīs inordinatus animꝰ eſtſibijpſi pena. ſcꝫ in remorſum ꝯſciētie. Un̄ Eccl̓i.
ue velit ſiue nolit eū cōſcientia redarguit. quia timida nequicia dat teſtimoniū ꝯdēnationi. Sap̄.xvij. Semꝑ em̄ p̄occupat peſſima redarguēte cōſcientia. Unde boetiꝰ de ꝯſol̓. ph̓ie. Sicut ꝓbitaspijs eſt ſolaciū. ita improbis neqͥcia ip̄a ē ſupplicium. ⁊ ſic neqͥcioſi nunqͣꝫ pū̄t vere gaudē. quia dicit Seneca. Nunqͣꝫ naſcit̉ vera leticia niſi ex puraꝯſciētia. quā hn̄t virtuoſi portantes iugū dn̄i a iuuentute. ¶ Tercio ꝓpter ſeruitij acceptationē. qͥagratiꝰ ē deo ſeruitiū iuuenū qͣꝫ ſenū. quia optimūdeo offerūt. videlicet florē iuuentutis. ſenes autēfeces ſenectutꝭ. Ideo ſcribit̉. Malach̓. j. Naledictus hō qͥ habet in grege ſuo maſculū. id ē forte.⁊ offert debile dn̄o. nā optima ſunt deo offerēda.Qūeri. xviij. Oīa q̄ offeretis optima ⁊ electa erūtcuncta. Sed illi qͥ expectāt ſeniū tales cōſumpſcunt eoꝝ fortitudinē ⁊ iuuentutē in ſeruitio dyboli ⁊ mundi. ⁊ cū ceſſabūt in ſenectute ab aliquibus pctīs q̄ ꝑpetrare nō pn̄t volunt deo ſeruire.De qͥbus augꝰ. in li. de pnīa. Si vis agē penitentiam qn̄ peccare iā nō potes tunc pctā te dimiſer̄t⁊ nō tu illa. qͥd tunc habebis p̄mij. q. d. nihil. quianō neceſſitatē ſꝫ arbitrij libertatē reſpicit deꝰ. Siccum hō aptus eſſet ad peccandū ⁊ poſſet ⁊ habētoccaſionē. ſcꝫ diuitias. pulcritudinē. iuuentutē. etdimittit ea ꝓpter deum. hoc ē valde deo acceptū.Nā ſibi ſubtrahe̓ delectabilia carnis cū opportunitatē habet ꝑficiendi hoc eſt quaſi ſpnale martyrium coram deo. Un̄ Eccl̓i .xxxj. Beatus vir quipotuit tranſgredi ⁊ nō eſt trāſgreſſus face̓ mala etnō fecit. quis eſt hic ⁊ laudabimus eū. Talis em̄fuit beatus nicolaus qui in iuuētute cepit deo ſeruire. quod beneplacitū eſt ei. Hoc dn̄s deus inſinuat Nath̓. xix. Sinite paruulos venire ad me.⁊ nolite ꝓhibe ipſos. taliū em̄ eſt regnū celorum.Nam eoꝝ oratio ⁊ laus eſt deo valde accepta. Luce. xix. cum pueri clamabāt in templo et phariſeiindignabant̉ reſpondit ieſus. Si hi tacebunt lapides clamabūt. ⁊ Math̓. xxj. dixit. Nunqͥd legiſtꝭex ore infantium ⁊ lactentium perfeciſti laudem.X ¶ Sꝫ ꝙ oratio puerorū ⁊ iuuenū eſt deo accepta ſiue ꝓ viuis ſiue ꝓ morruis patet in tali exemplo. Quidā ep̄s deuotus habens domiciliū ꝓpecimiteriū vidit in ſomnis iuuenē piſcanteꝫ hamoaureo ⁊ linea argentea. ⁊ exinde trahebat vnā mulierem. Et ep̄us euigilans cogitabat qͥd hoc deſignaret. ⁊ trāſiuit ad feneſtrā verſus cimiterium. ⁊vidit iuuenē euntē in cimiterio ſuꝑ quodā ſepulchro orantē. ⁊ queſiuit ab eo ep̄s quid faceret. Reſp̄ondit iuuenis. ꝓ anima matris mee oro paternoſter ⁊ miſere̓. Intellexit vir ſctūs ꝙ anima matris eſſet liberata a purgatorio p̄cibus illius iuuenis. ⁊ dixit. pater ē hamus aureus. ⁊ miſerere eſtlinea argentea. ¶ Quarto ꝓpter ſpei certificationem. quia certior eſt de ſalute qͣꝫ ꝙ ad ſenectutemexpectaret. quia dicit auguſtinꝰ de doctrina xp̄iana. Non pōt male mori qui bene vixerit. econtravero dicit. Uix bene morit̉ qui male vixerit. naminqͥt Ariſto. iij. ethic̄. Qualis eſt vnuſqͥſqꝫ talis videtur eiꝰ eſſe finis. nā ſicut frondes arboris quo ꝓmaxima parte declinantur illic arbor deciſus corruit ſiue ad dextrā ſiue ad ſiniſtrā. ſic etiā ē de ho-