Liber
ponereᵇ abſqꝫ capituli ſui cōſenſuᶜ⁊ apoſtolice ſedis licentia ſpecialiꝰnon concedendoᶜ bona ipſa iura inemphitheoſiꝫ ſeu alias alienādoˡin forma ⁊ caſibꝰᵍ a iur̄ ꝑmiſſis ſedconſtituendo vel recognoſcendoſeu profitendo ab illis ea tanquama ſuperioribus ſe tenere ſeu ab ipſis eadem aduocandoʰ prout in ꝗbuſdam partibusⁱ vulgariter dicitur auoier: vel ipſos patronos veladuocatos eccleſiarum ſeu bonorum ipſarum perpetuo aūt ad tempus nō modicuꝫᵏ ſtatuēdo. ¶ Cōtractus āt oēs etiā iuramentiˡ peneuel alterius cuiuſlibet firmitatis adiectione vallatos quos de talibusalienationibus huiuſmodi licentia⁊ conſenſu cōtigerit celebrari ⁊ ꝗcquid ex eis ſecutumᵐ fuerit; decernimus adeo viribus omnino carere: vt nec ius aliquod tribuant necpreſcribendiⁿ etiam cauſam parēt.¶ Et nihilominus prelatos qui ſecus fecerint ipſo facto ab officioᵈ etadminiſtrationeʰ: clericos etiam ꝗſcientes contra inhibitionem predictam aliquid eſſe preſumptuꝫ idſuperiori denunciareq neglexerint:a perceptione beneficiorum que ineccleſia obtinent ſic grauataʳ triennioᵍ ſtatuimus eſſe ſuſpenſos.Laici vero qui prelatos vel capitula eccleſiarum ſeu alias perſonas eccleſiaſticas ad ſubmiſſioneshuiuſmodi faciendas hactenusᵗ cōpulerunt: niſi poſt competentemʸmonitionem remiſſa ſubmiſſionequam per vim vel metum exegerant eccleſias et bona eccleſiaſticaeis ſubmiſſa taliter in ſua libertatedimittantˣ. ¶ Illi vero qui decetero prelatos vel perſonas eaſdemad talia facienda compulerint: cu
iuſcunque ſint conditionis aut ſtatus: excommunicationis ſint ſnīainnodati. ¶ Ex contractibusʸ preterea ſuper premiſſis huiuſmodilicentia et conſenſu interuenientibꝰhactenus initis: vel quos in futurum iniri contigerit: ſeu occaſioneillorum laici vltra id quod ex natura contractuum ipſorum vel adhibita in illis legeᶻ permittitur aliꝗdnon vſurpent. ¶ Qui vero ſecusˣegerint: niſi legitime moniti ab huiuſmodi vſurpatione deſtiterint: rereſtituendoꝰ etiaꝫ que taliter vſurparant eo ipſo ſnīam excommunicationis incurrant: ⁊ ex tunc ad ſuꝑponendum terram ipſorum ſi opꝰfuerit: eccleſiaſtico interdicto libereprocedatur.Rubrica De rerum permutatione.BO nifacius. viij.¶ Nō obſtantibus expectationibꝰbeneficiorum permutatio fieri pōt.Ioan art.cer in tua dioceſiʳ aliaauctoritateª apoſtolicaIbn̄ficia ꝓximoᵇ vacatura expectent? illos tamen qui ſecundum formam iurisᶜ ſua bn̄ficiaᵈ ineadem dioceſi ad tuaꝫ collationeꝫſpectantia permutare volentes libereᶠ ac ſine fraudeᵍ in manibus tuisipſa reſignātʰ: ¶Nolumus occaſion premiſſa equitatem preferentes in hac parte rigoriˡ circa faciendam permutationem bn̄ficiorū huiuſmodi: ¶ Que alias minimeᵏ reſignaſſent: vllatenus impediri.O nifacius. viij.¶ In fideicōmiſſarijs ſubſtitutionibus locum habet quartarum deductio in virectis non: ⁊ ſubſtitutiones interpretari debemus di-
preſcribi habent vt īmobilia: vt ibi ad idē. C. de ſa. ſanc. ec. iubemus. ij. §. j.a ¶ Ipſarū .ſ. eccl̓iaꝝ ⁊ ſic no. bonoꝝ eccleſiaſticoꝝ dn̄ium penes eccl̓iaꝫ eē de quodic̄ vt no. xvj. q. j. c. vlt. xij. q. j. expedit. de verbo. ſig. cauſa.tur: vel ſingulis ſingula referas.¶ Supponere: pro eodr in alienatione: ⁊ etiaꝫ preter hanc conſtitutioc ¶ Cōſenſu: iſte reꝗͥrit̉ r̄nem requirebatur ī ld ¶ Spāli. non ſufficioc caſueneralis: ⁊ hoc eſt ius nouum⁊ ſtatutū qꝛ ī talibꝰ ſſſionibus maius periculum vertitur⁊ ideo cautiꝰ ꝙͣ ī alijs alienationibus eſt agēdum. xiiij. diſ. ꝗeſcamus: de elec. vbi periculū. ff.ad carbo. l. j. qꝛ quedā ſeruituserat: ⁊ vt laici qui ſepe verabātvel vexari ꝑmittebāt eccleſiasvt eis fierēt tales ſubmiſſionesvidentes illas vlterius fieri. nōpoſſe deſiſtant a talibus: ad h̓..s. de cōceſ. prebē. deteſtanda.e ¶ Nō ꝯcedēdo: ꝗdā male ītelligentes dicūt h̓ ꝓhiberi emphitheoſim ⁊ alios contractus a iure permiſſos: ſed non eſt verum⁊ .jͣ. eſt poſita diſiunctiua ſꝫ huic intellectui contradicit: nec eſtpreſumenduꝫ ⁊c̄. sͣ. de ele. eccleſia veſtra. ij. sͣ. eo. lib. e. ti. cunexpediat. hoc ergo ſonat lr̄a. qꝛnō ꝓbibet papa bona ipſa alienari forma ⁊ caſibus alias a iure permiſſis: ſed ꝓhibet ſubmiſſiones fieri. Io. an.f¶ Alienādo: vendendo: ꝑmutando.g ¶ Caſibus: caſus habes notatos. xij. q. ij. in ſumma.h ¶ Aduocādo .i. tanꝙͣ ab aduocatis recognoſcendo.Partibus: gallicanis.k ¶ Non modicum: ad modicūergo tempus poſſunt vocari inpatronos vel defenſores: quiatūc ī modico tēpore nō eſt periculū. ff. de iudi. ſi debitori. pōtautē dici modicuꝫ tempus. jͣ. x.an. vel. ẜm guil. ⁊ gar. relinꝗt̉iudicis arbitrio ex quo hͦ nō determinatur inſpecto ſtatu eccleſie: ⁊ imminenti periculo ⁊ conditione perſonarum: vt. sͣ. d̓ offi. deleg. de cauſis. ff. de iure d̓li. l. j. in fi.Iuramenti: nō debet eſſe vicnl̓um iniquitatis. .sͣ. de iureiurun. c. i. cum ſuis cōcor.m ¶ Secutū. jͣ. de reg. iur̄. acceſſorium. cum ſuis cōcor.n ¶ Preſcribendi. C. de agri. ⁊cē: quēadmodum ī fi. li. xj. ⁊ eſthoc ſpeciale cum alias ex inutili ꝯͣctu tranſferatur dominium⁊ minus iuſtus titulus det cām preſcribendi: ⁊ de hoc no. de preſcriptio. ſi diligenti. ff. de dolo ⁊ eleganter. ⁊. C. de ſuffra. l. vna.o ¶ Officio .i. officij ſui executiōe: ⁊ dicit gar. ꝙ ⁊ a bn̄ficio eſt ſuſpenſus: de ap. paſtoralis vbi de h̓.p ¶ Adminiſtratione tēporaliū: de ſolū. quorūdam.q ¶ Denūciare: ſumptū fuit ex canone. ij. q. vij. quapropter. ī auc̄. coll̓. ij. de nonalie. aut ꝑmu. re. ec. §. ij. ꝗ incipit. iconomū. clericus ergo videns p̓latū ī hoc delīquere denūciare debet: qd̓ ſi nō fecerit punitur: vt h̓: ⁊ ſi iuraſſet non accuſare: nihilominꝰ denunciat. sͣ. de iureiur. quēadmodum. in fi. ⁊ nō obſtante ꝓmiſſiōe obedientie accuſat: de accuſa. ex parte.r ¶ Sic grauata: ad idē. sͣ. e. li. de elec. cupientes. §. ceteꝝ. ⁊. c. ſi cōpromiſſariꝰ ī fi.o ¶ Triēio: hoc referas tā adſuſpenſioneꝫ prelatoꝝ ꝙͣ clericorū.t ¶ Hactenꝰ. idē ẜm guil. ⁊ gar. ſi poſt iſtā ꝯſtitutionē īfra duos menſes a tꝑe publicationis in auc̄. vt facte no. ꝯſti. ī rubrica. in pͥn. ti. qd̓ verum puto niſi pͥus hocſciuerit ad hoc. sͣ. e. li. de preben. cū ſingula.v ¶ Competentē .ſ. trinā. xxiiij. q. iij. de illicita. de ſen. ex. ſacro niſi facti neceſſitasaliud ſuaderet. jͣ. de ſen. excō. cōſtitutionem.x ¶ Dimittāt. tolle qd̓ ē. .jͣ. excōicationis ⁊c̄. ī hͦ igr̄ caſu neceſſarla ē monitio: ſꝫ ī ſequēti non.y ¶ Et ꝯͣctibꝰ: nūꝗd dēat obẜuari ī ꝯͣctibꝰ licite factis ānectit.z ¶ Lege. vt ſi lex vel pactū fuit appoſitū in ꝯͣctu illud ẜuet̉: alias fiat qd̓ exigit natura ꝯͣctꝰ: ⁊ ſic ꝯͣctus ex ctione legē accipiūt. jͣ. de re. iur̄. ꝯͣctus cum ſuis cōcor.
Secus: vſurpando contra naturā vel pactum appoſitum.9 ¶ Reſtituendo: ⁊ ſic non ſufficit a grauaminibus abſtinere niſi vſurpaIa reſtituat. xiiij. q. vj. c. j. jͣ. de reg. iur. peccatum.teſt duidi qꝛ primo ponit thema de ꝑmutare volētibꝰ vbi ſumHec decre. eſt quotidiana ⁊ habet bonā materiam ⁊ poexpectātes qd̓ diffinit ibnolumꝰ: ⁊ ponit mo.i. equitatē ⁊ eiꝰ rō ibi: q̄alias. Do. No. ꝙ ꝗ expectat primaꝫ vacantem:primā cōſequi hꝫ: fallit h̓in caſibus quos dixi. sͣ. d̓p̄ben. qꝛ ſepe. ⁊ de cōceſ.preben. ſi ſoli. Io. an.ꝝ ¶ Dioceſi: nō excluditīmo includit ciuitateꝫ.idem. lxiij. di. ſcōrum. sͣ..e. li. de tē. or. cum nullꝰ.j. rn̄. de of. ordi. cuꝫ ep̓sad h̓. ff. de ſeruis exporpacto. cui non obſtat dereſcri. rodul. qꝛ in reſcriptis ad lites loꝗt̉ q̄ ſunodioſa: ⁊ includat̉ etiā eocleſia cathedralis ad h̓.sͣ. de v̓bo. ſig. cum clericinō ob. sͣ. de p̓ben. ꝙͣuis.i. quia ibi eſt ambitio.a ¶ Auctoritate ap. idemputo ⁊ multo fortiꝰ ſi expectat auctoritate reſeruationis legatoruꝫ vl̓ receptionis. capituli.b ¶ Proxīo: idē ⁊ multofortius puto ſi expectarent quam ducerent acceptādam. nam plus afficitprebenda ꝑ iſtā gratiā q̄ꝑ illā vt diri. sͣ. de cōceſ.preben. ſi ſoli. ad fi.c ¶ Iuris. sͣ. e. queſiturd ¶ Beneficia: h̓ large ītellige: vt minora ⁊ maiora bn̄ficia dignitatesp̄bēdas etiā cōprehēdati. q. iij. ſi ꝗs dator. sͣ. decōceſ. p̄bē. c. ij. sͣ. d̓ v̓. ſi.tua. qd̓ optīe ēt ꝓbat̉. jͣ.d̓ re. iur. c. i. vbi diri d̓ h̓.e ¶ Collationē: ꝗd ſi nonſpectāt ad collationem ſꝫad cōfirmationē tm̄. Iteꝫꝗd ſi ꝑtinent ad collationeꝫ ſui ⁊ alteriꝰ vel n̄nt illa ī diuerſis dioce. in hisq̄ſtionibꝰ primo vr̄ ꝙ nōhēat locum hͦ decre. rō qꝛꝑ ꝑmutationē non poſſumus negare qui vacentbn̄ficia: deberentur ergoexpectāti pͥmā vacaturaꝫd̓ rigore ⁊ v̓itate iuris: ſꝫeꝗtas ſcripta vult̓ ꝙ nō debeant̉: ē ergo tenēda regula niſi ī ea ꝑte qͣ vitiata reperit̉. C. de ap. p̄cipimus. ⁊ ſic nō vr̄ a lr̄a recedēdū ⁊ niſi caſus muteſregula nō vitiet̉ ad hoc facit. sͣ. de pͥbcū in illis. vbi aliud eſt dicere ad collationē: aliud ad ꝯfirmationē. ad idē. e. c. ī fi. ⁊. e. ti. c. vlt. vbi aliud eſt dicere ad collationē tuā: aliud tuā ⁊ alteriꝰ. Satis pōt dici cōtrariū. ⁊ d̓ h̓ dictum fuit: quia ſic fuit queſitū vn̄ ꝑ illa v̓ba potius factū vr̄ narrari: ꝙͣ iurꝭdiuerſitas poni. In prima igit̉ qd̓ īpedit̉ expectās: ſed ad hoc vt teneat̉ permutatio erit neceſſe ꝙ īterueniat illoꝝ ꝯſenſus qui hn̄t eligere: ad hoc de otfi. archi. ad h̓ ī fi. In ſecūdo caſu fiat ī manibus vtriuſqꝫ libera reſignativel quilibet in manibus ſui ep̄i: vel alter alteri cōmittet: quod melius vr̄ad hoc de ſen. ex. cum illorū nec video quare aliud ī caſibꝰ iſtis ꝙͣ in exyreſſo. Inſpiciamus ergo ſolū: an licite fiat permutatio vt ꝑ expectationes nonexpediatur: hoc dicat. decr. ad hoc facit finis huius capituli.f ¶ Libere: vt ſimonia vitet̉. de pac. cum pridem.¶ Fraude. pone ī terminis ꝑ decre. sͣ. e. li. de renū. c. ij .ſ. cū ꝑmutat̉ beneficiū: qd̓ ſperabat̉ ī ꝓximo vacaturū: vt precludat̉ via expectanti.b ¶ Reſignant: ⁊ ſi reſignata cōferant̉ alijs ꝙͣ permutare volentibꝰ n̄ valet collatio: vt in cle. e. ti. c. vno.i ¶ Rigori: ſic. C. de iudi. placuit. C. de furtis ⁊ ſer. cor. l. ſi ꝗs ẜuo. de h. sͣ.de tranſac. c. vlt. k ¶ Minime: iſtud facit pro eo quod. sͣ. dixi.