Secundus
5 3
ſcriptaª ſentētia recitatur: habeturperinde ac ſi ſimul eēt ab omnibꝰrecitata. ¶ Oportetᵇ tamē vt is ꝗrecitat non vtatur verbis ſingularis numeri: ſed pluralis: vt dicat.Nos tales iudices vel arbitri pronunciamus ſeu ſtatuimusᶜ in huncmodū. Licet ſecus in electioneſeruetur in qua vt cenſeatur euidētius vnica ⁊ communis eſt ab vnovice omnium: ſiue per cōpromiſſum ſiue per ſcrutinium procedat̉electionis pronunciatio per verbaſingularisᵉ numeri facienda.T Dem.¶ Pōit tres caſus nullitatis ſententie: ⁊ a primo vnum caſum excipit. hoc dicit Ioan. an.
T ſi ſentētia diffinitiua poſtquam ſcripta fuerit: debeat aiudice non ab alio deſcripti recitatione ꝓferriʳ alias nec nomen ſententie mereatur habere: nec ab eaſit appellare neceſſeᵍ: epiſcopotamen quem propter dignitatis prerogatiuam ampliori cōuenitᵖ honore fulgere: ſententiam ab eo ferendam licebit ad inſtar illuſtriuꝫⁱperſonarum per alium recitare.¶ Sententia quam ſcriptaꝫ edia iudice litigatoribus nō recitari:vel quā ab ipſo ſtandoˡ: non ſedēdoᵐ proferri contingit nullius eſtpenitus momentiⁿ.Rubrica. De appellationibus.T Nno. iiij. in ꝯcilio lugdunē ſi.
¶¶ Scripta. quod dic vt. jͣ. c. proximo.y ¶ Oportet. neceſſitateꝫ importat. alias enī ſi per verba ſingularis nuberet locū ille. §. Itē ſi plures. quod veruꝫ intelligasmeri ꝓnunniſi college qui toſſent: cōmiſiſſent illi vices ſuas non ſoluꝫ inrecitādo: ſed etiamnim ille verbis ſingularis numeri vteretur. Interditamen verbum oportꝫ:honeſtatem deſignat. xxy. q. i. c. i. vbi de hoc.c ¶ Statuimꝰ. ꝑ hoc .n.verbum ſtatuo bene ꝓfertur diffinitiua ſnīa. sͣev̓bo. ſi. in his.d ¶ Electione de hoc dicvt. sͣ. dixi. d̓ elec. ſic̄ cuꝫeo. li. Sꝫ quid dices: cōpromiſſum fuit ī tres vtdeberent eligere: ꝗ ſecedentes in partem poſtearedierunt dicentes ꝙ cōcordauerunt ⁊ commiſerunt vni electionem ⁊ ꝓnunciationeꝫ illiꝰ d̓ quoconcordauerunt: qui eligit titium. Alij duo reſiſtunt dicentes ꝙ nō d̓illo: ſed de ſeio fuerat cōcordatum: q̄ritur: an debeat illis duobus credi.Et Hoſti. qui dicit hācqueſtionem fuiſſe de facto in eccleſia Lugdun̄. plene eam tractauit. sͣ. deproba. tertio. ⁊ dixit ibi ſe inter cardinales obtinuiſſe credendum eſſe illisduobus: tum quia magis credendum eſt duobus quam vni: ⁊ quia duobus creditur donec ꝯͣrium probetur: ⁊ vt fraus euitetur: alias qui pronunciaret ſemper poſſet ius ſuum ſubtrahere illi in quem communiter concordaſſent: ⁊ qꝛ facultas probationū non eſt anguſtanda. sͣ. vt lite non cōteſtata quoniam. ⁊ quia impoſſibile eſt alio modo probari: in quo caſu etiāinterdum heretico creditur. C. de here. quoniam multi. in fine. ⁊ conſpiratori. sͣ. de teſti. c..c. vltimo. Item cum d̓ conſcientia alicuius queritur:liter probari non poteſt: de homi. ſignificaſti. veit ipſa decre. tertio. ⁊ ſic dixit intelligendaꝫdecretres vel duo deponant: ⁊ de conſenſibusium videbatur ſcilicet ꝙ credēdum eſſet terum deputato: argumen. ff. ſi meſ. fal. mo.di. l. i. ſeterea. nec videtur credendum duobus: cumvideanionijs fingulares. iij. q. ix. pura. de elec. cum dilecti. de accu. cum dilecti Item videntur illi teſtificari d̓ proprio facto: ⁊ ſicnone teſti. l. omnibus. iiij. q. iij. §. Item in crimīaliteer. Item nulluseus. ſed negari nō poteſt quin iſti duo poſſint ꝓbare ſaltem diſſenſum tertij ſcilicet ꝙ ipſe tertius pronunciās non cōſenſerat in illuꝝ: nec de illofuerat ordinatum: conſilium tamen eſt tutuꝫ adhas fraudes euitandas: ꝙ ipſi cōpromiſſarij habeant tabellionem: ⁊ ſcribi faciant pulum inffrumentum quomodo deliberant: ⁊ ordinent detali eligendo: ⁊ cōtio: vt eligat ⁊ pronunciet. aut ipſi ideꝫſcribant ⁊ ſigillanantura ⁊ ſigillum obuient ꝯͣrium aſſerēti. queſtione. vij. ſaluberiin .xxvij. queſtione .i. omnes femine. C. de n̄numeratainia aucͣ. contra qui propriam. Querebat etiam ibi Hoſtien̄. an ipſi compromiſſarij: ex quo d̓liberaſſent ⁊ conſenſiſſent in aliquēpoſſent mutare voluntatem. Et dixit ꝙ nō: quia vicem capituli tales obde talis conſenſusabat ſaltem vim ſcrutinij publicati. ſupra d̓.iiublicatoularis: nota ad queſtionem que fuit de facto. Epiſcopus comſſarius ad eligendum abbatem ratione dignitatis ſic locutus eſt inli. Nos talis epiſcopus Bononien̄. compromiſſarius ⁊cͣ. opponebatur ꝙ non valebat electio: quia facta per verba pluralis numeri: nonfiltſi.nocere hic quia vere eſt vnica ⁊ communis ex quo ſit per vnumſec habet locum hec decre. vt per te vides. Quid dices in collationibus habebit ne in illis locū hec decre. vt ſi ad plures ſpectat collatio: neceſſe ſit eam fleri ab vno: ⁊ per verba ſingularis numeri; non credo: dicoenim vt dixi. sͣ. de elec. ſicut cum. ⁊ vbi non habet locum decre. quia propter. non habebit hec locum ſed in collationibus non habet locum d̓cre.quia propter ergo nec iſta: ad idem infra. de preben. cum in illis ⁊ quodelec. c.A caſum exceptum cui dat ſimile. Secunda ponit regulam bimembrēAſi ſententia. Sunt due ꝑtes. Prima ponit dictum regulare etSecunda ibi: Sententia. Ioan. an. poteſt aliter ſummari ẜm zenꝫ. Sententia in ſcriptis per iudicem ⁊ non per alium ⁊ ſedendo regulariter debꝫneri. hoc dicit Do. Nota ꝙ ſecus de interlocutoria. ſed huic contra. sͣ. deproba. quoniam contra falſam. Solutio. interlocutoria bene debet redigi in ſcriptis vt ibi: ſed non eſt neceſſe ꝙ proferatur vel recitetur de ſcripto: poterit ergo iudex interloui: ⁊ poſtea interlocutoriam illam tabellioſediget in ſcriptis: nec eſt etiam de neceſſitate ꝙ redigatur in ſcriptis: ſed
alias non creditur iudici: niſi id pateat per ſcripta actorum: vt ibi.f ¶ Proferri. quid ſi iudex nouiter excecatus eſt vel neſcit legere cū tales iudicare poſſint. ff. d̓ iudi. cecus. vbi d̓ hoc. C. d̓ iudi. l. certi. Solutio vel d̓leget cauſediffinitionem alteri: vel faciat per aliū legi petitionem ⁊ allegationes partium:⁊ per ſeipſum ab alio inſtructus proferat verba diffinitionis cauſe .ſ. condemnovel abſoluo vt faciunt poteſtates italie quod tamē. Hoſtien̄.nō approbat in ſūma. eo. tit. §.qualiter. Iudices tamē d̓bēt eēlitterati ⁊ habere peritiam canonum. sͣ. de ꝯſan. ⁊ affi. c. i.g ¶ Neceſſe. ij. q. i. in pͥmis. infi. ⁊. l. ſtatutis. C. d̓ ſen. ex peri.re. l. i. ij. ⁊. iij. ff. de arbi. l. nondiſtinguemꝰ. §. ꝙ ſi. sͣ. eo. ti. c.i. nec ꝯfirmaret̉ talis ſnīa ꝑ apnec ob. ff. rē ra. hab. l. iij. §. falſus. quod dic vt no. sͣ. c. i.h ¶ Conuenit. sͣ. de of. dele. ſane. ij. sͣ. e. ti. c. ij. jͣ. de here. ingſitores: ⁊. c. vlti. jͣ. d̓ priui. c. vl̓timo. jͣ. de ſen. ex. qꝛ ꝑiculoſumcum ſimilibus.i ¶ Illuſtriuꝫ. C. de ſen. ex peri.reci. l. ij. ⁊ in aucͣ. de illuſtri. ⁊ ꝙſuꝑ eos ſunt. §. ſancimuſ igiturcol. v. habes ergo caſuꝫ in quoiudex nō recitat ꝑ ſe ſnīaꝫ. Sūt⁊ caſus in ꝗbus valet ſnīa ſineſcripto: vt cū breues ſunt cauſe⁊ maxime viliū perſonaꝝ. Et breuis poterit dici duoꝝ aureoꝝ. ff. d̓ do. l. i. ⁊. l.p̓ce. in fi. Inſpiciat̉ aūt qͣlitas ꝑſonaꝝ ⁊ relinquat̉ iudicis arbitrio. ff. de iure delib. l. i. sͣ. de of. deleg. d̓ cauſis. vel inſpiciat̉ cōſuetudo loci vel fori. xi. di. ꝯſuetudinis. Item cū ep̄s de cauſa ciuili iudicat inter clericos ſuos. xi. q. i. ſi quis cū clerico. ⁊ hoc habes. C. de ſen. ex. peri. re. aucͣ. niſi. Itē in caſu .ſ. cū preſes depoſitoofficio cōuenit̉ vt reddat admīſtrationē: ī aucͣ. vt iudices ſine quoquo ſuffra. §.neceſſitatem. Item cū papa per ſe ꝓnunciat: valet enim ſnīa licet nō tulerit eamin ſcriptis ipſe enim ſolutus eſt legibus. C. de legi. digna vox. ⁊ qꝛ eiꝰ preſentiaoēm ſupplet ſolēnitatem. C. de teſta. l. oīum. Item ẜm quoſdam valet ſentētialata in cauſa matrimoniali ſine ſcripto per decre. sͣ. d̓ teſti. albericus. ⁊ hoc videtur ibi tenere Ber. Io. Goffre. Inno. ſed Hoſti. intelligit ꝙ ibi bene fuerit ſententia lata inſcriptis. ſed nō publicis. ⁊ hoc teneas per clemen. d̓ ver. ſi. ſepe. circa fi. de hoc in ſpe. de ſententi. prola. §. iuxta. ver. nō valet. vel dic diſtirduꝫan iudex ꝓcedat ex offōa in figura iudicij: vt pͥmo caſu teneat ſnīa ſine ſcripturain ſecundo nō: vel an ꝓcedat ī figura iudicij vtraqꝫ parte preſente: an altera cōtumaciter abſente: vt in primo valeat: in ſecundo non. Et hoc dixit veriſſimumallegat. sͣ. vt lite non conteſta. c. i. ⁊. c. quoniam. Itē ẜꝫ Io. ⁊ Lau. qui hoc not..ij. q. i. in primis. in fi. de conſenſu partium poteſt ſententia ferri ſine ſcripto: ſedBer. ⁊ Hoſti. cōtra: vt. sͣ. d̓ offi. d̓leg. d̓ cauſis. fatetur tn̄ ibi Hoſti. ꝙ partesbene poſſent iudiciario ordini renunciare: ita ꝙ nec locus eſſet libello: nec ꝓlatōni ſententie: ⁊ d̓ plano inquireretur veritas ⁊ mādata ſua daret: vel aliter: vt ſibi videretur ordinaret. ff. d̓ offi. procon. nec quicquam. §. d̓ plano: ⁊. C. d̓ tēpo.ap. l. fi. ſed ꝙ iudicādo ⁊ pronunciādo omittatur ſcriptura: dicit fieri non poſſe.Et dāt doctores conſilium: ꝙ iudex in ipſa ſnīa dicat in his ſcriptis. C. d̓ teſtamentis. aucͣ. hoc iure. C. de fi. inſtru. ꝯͣctus. Et dicunt quidā aliter lataꝫ ſnīamnō valere. C. de ſenten. experi. re. l. ij. ⁊ vltima. quod non eſt verum: ſufficit enīin ſcriptis ferat̉: vt hic: ar. C. d̓ teſta. l. cum antiquitas. §. fi.k ¶ Edi. non cures ſi aperta ſit vel clauſa: ⁊ habes hoc. C. de ſen. ex peri. re. l. i.ar. cōtra. jͣ. ti. ꝓxi. appellatio ibi ſoluitur. Io. an.l ¶ Stādo. in caſibus in quibus ꝓceditur ſimpliciter ⁊ de plano ſine ſtrepitu etīgura iudicij. dic vt in clemen. de v̓bo. ſig. ſepe. circa finem glo. Io. an̄.m ¶ Sedendo. ſedere d̓bent enim iudices non ſolum cum diffinitiue pronūciātſꝫ etiam cum res que agitur plenam cognitionem d̓ſiderat. ff. quis ordo ī bonorum poſſeſſione ſeruetur. l. i. §. dies. in aucͣ. vt ab illuſtri. ⁊ qui ſuper eos ſūt. §.ſancimus igitur. colla. v. in aucͣ. d̓ iudi. §. ſedebunt. colla. vi. xxiij. q. i. paratꝰ ibiſedes me iudicare ⁊cͣ. iij. q. iij. ver. a precedente. Quid ſi ſedebat in alta turri vl̓palatio: ⁊ partes erant inferius. Dic ꝙ valet ſententia: potuit enim tuitioneꝫ ſibi loci prouidere ſi forte timebat: argumen. sͣ. d̓ ſpon. cum locuꝫ. d̓ elec. bone. i.ff. d̓ acqui. poſ. l. ꝙ meo. §. ſi venditorem: ⁊ arg. C. vbi ſena. vel cla. l. iij. an̄ medium. ad hoc. sͣ. eo. li. d̓ offi. d̓lega. c. ſtatuimus: ⁊. jͣ. d̓ here. c. vl. ⁊ idem poſſumus dicere d̓ eo qui ſuper equum ſedendo tulit ſententiam ſcilicet ꝙ ſententia valeat: licet enim non videatur ſedere: videatur tamen quaſi ſedere. ff. d̓ ẜuitu. ruſticoruꝫ predioruꝫ. l. qui ſella. d̓ homi. dilectus. ⁊. c. ſignificaſti. Alij contra. C.d̓ ſententia ⁊ īterlocutoria. prolatam. ij. queſine. vi. §. diffinitiua. ī principio.talis enim non videtur ſedere ſꝫ baiulari. C. d̓ offi. eius cui māda. ē iuriſdi. l. honorati. Et no. qd̓ dicitur d̓ ſedendo: intelligunt doctores ꝙ iudex ī ſede ſua ſedere d̓beat ⁊ non ſtare: vnde quid ſi in culo doleret ꝙ ſedere non poſſet. Iteꝫ quicſi in ipſa ſede nec ſederet nec ſtaret ſꝫ iaceret: ſatis forte fuit d̓ mente iuris ꝙ ſedere intelligatur: ſi ſit in ſede ſua d̓ plano iudicando quocūqꝫ modo ibi moret̉: tn̄primum tene quia minime ſunt mutanda: que interpretationem certam ſemperhabuerunt. ff. de legi. l. minime. Io. an.n ¶ Momenti. ita ꝙ nec eſt appellare neceſſe. sͣ. proximo reſponſo.