PrimusDe iudicijs.

4 4

uenit: nec virorum cetibus immiſceriª auctoritate litterarumᵇ ſedisapoſtolice vel legatorumᶜ ipſius:aut aliaᵍ quacunqꝫ ad iudiciuꝫ perſonaliter euocari vl̓ trahi inuitascauſa ferēdi teſtimonium: aut aliaqualibet que in iure non exprimit̉ᶠprohibemusᵍ. Sed cum neceſſariūʰ fuerit teſtimoniū earūdem iudex expenſis partis producentisˡeaſdem tabellionem aūt aliam perſonam idoneamᵏ ad eas tranſmittat: vel ſi forte talis caſus occurrerit quo iureˡ prohibente receptio teſtium alteri cōmitti nō poſſit iudeitunc proper hoc perſonaliter ad ilas accedatᵐ: aut ſi talis ſit ꝑſoneiudicantis conditio: ꝙ id ꝑ ipſumnon deceat fieri vel nō poſſitº: mittatᵖ ad eas prouiſo ꝙ caſus huiuſmodi videlꝫ vt iudex vadat perſonaliter non fingat̉q nec fraus interueniat ī hac parte. Alioquin fictorhmōi vel fraudator ipſo facto ſententiam excōmunicatiōis īcurratˣ.Ceterum femine religioſe preſertim que debent ſub clauſura morariˢ extra ſuum monaſteriū vel clauſuram non vocentur ad iudiciuꝫ.vel trahantur ex quauis cauſaᵗ perſonaliter: etiam ſi ad hoc volūtasaccederet earundemʸ. ¶ Decernimus quoqꝫ: vt ipſo iure irritū ſit ⁊inane ſi quid contra premiſſa contigerit attentari.TDem.¶ Maior. xiiij. an. ꝑ ſe ⁊ ꝑ ꝓcuratoreꝫ poteſt agere ⁊ defendere cau

ſam ſpiritualem: minor. xiiij. per ſenon agit. ſed per procuratorem vl̓per procuratorem datuꝫ auctoritate ordīarij eccleſiaſtici iudicis: ⁊ etiam delegati dati ad cauſas illas: filiuſ familias ſine pr̄is aſſenſu agicauſam ſpiritualem. h. d. IoanIannūˣ quartūdecimumʸ tueperegiſti etatis in beneficialibꝰ ⁊ alijs cauſis ſpiritualibusᶻ necnon ⁊ dependentibusᵉ ab eiſdemac ſi maior. xxv. ann. ᶻ exiſteres adagendum defendendum per te vl̓per procuratorem queꝫ ad hoc cōſtituendum decreueris admitti debebisᵍ. ¶ Si vero infra quartumdecimum annuꝫ exiſtas: per te agere aut defendere non poterisª ſuꝑipſis: ſed vel per tuum ep̄m vel ꝑofficialem eiuſdeꝫᵇ tibi curator dabitur ad litesᶜ huiuſmodiᵈ exercendas. aut tuipſe ſi maior infanteᵉ fueris cum auctoritate alteriusᶠ eorūdem procuratoreꝫ ad eas poterisdeputare Delegatus etiā apoſto.ſe. ⁊ ſubdelegatus ab eoᵍ tibi ſi nonhabeas curatoremᵖ dare valeant:vel auctoritatem conſtituendi procuratoremⁱ preſtare ad illas cauſas vel lites dumtaxat que coramipſis fuerint ventilandeᵏ. ¶ In huiuſmodiˡ quoqꝫ litibus ſiue cauſisquanquam in poteſtate patris exiſtas: nec alias abſqꝫ ipſius aſſenſuin iudicio regulariterᵐ eſſe poſſis:eius: cum d̓ his ſe intromittere nōhabeatⁿ: nequaquaꝫ requiri debe-

Immiſceri. periculoſa eſt .n. ſexuū cōmixtio. xviij. q. ij. diffinimus.h ¶ Litterarū. generaliū ītelligas: puta ꝗbus cā cōmittit̉: ſi .n. ſpāliter expreſſum eſſet in littemulier trahi poſſet: ſecus ad hoc. sͣ. c. proxi.c ¶ Legatoꝝ: vel dmulto magis: ad h̓. sͣ. de reſcrip. ſtatutū.Alia. puta ordiīvel delegata ab eo.is. volētes. ernt: ⁊ in hoc differunt religioſe: vt. jͣ. ſeclexiprimit. s. c. pri.rohibemus. no.liorem conditionemmulierum ꝙͣ mariū. adidem. sͣ. de ſen. excō. mulieres. ⁊. c. ea noſcit̉. sͣ. d̓igno. ex litteris. Interdū eſt deterior: quod dicvt no. sͣ. de pe. ⁊ remiſ.noua. quedā. ad hoc. ff.de regu. iur. l. ij. Interdum par vtriuſqꝫ cauſa⁊ de his no. in ſpecu. derocu. §. i.¶ Neceſſarium. qꝛ nōſunt alij qui veritatē ſciēant: vel non ita bene ſciunt. xiiij. q. ij. ꝙͣꝙͣ.¶ Producentis. iiij. q.iij. venturis. sͣ. eodeꝫ li.de reſcrip. ſtatutū. ⁊. C.de ieſti. quoniam. ſicutergo producens teneturexpenſas miniſtrare teſti producto: ita ⁊ tabellioni vel iudici ꝗ ad easvadit: vt hic vides.k ¶ Idoneam. preſbyterum vel alium virumtum coram quo iurent: ⁊ ibi etiam erit tabellio: ⁊ citabitur parsaduerſa vt vadat viſura eas iurare: vt. sͣ. de teſti. c. ij.l ¶ Iure prohibente. vtin criminali crinter intentata: vt in auc̄.de teſti. §. ⁊ qm̄. ⁊. §. heomnia: ⁊. C. de fide īſtrumentorue: auc̄. apud eloquentiſtm ¶ Accedat. expēſis ꝓducentis vt ſupra non enim in hoc caſu credo locum habere decre. sͣ. eodēli. de reſcrip. ſta.§. ijper.n ¶ Perſone. puta ep̄s vel ſuperior ꝓpter reuerētiā ipſiꝰ pōtificalis officij: ados iredecet: ad hoc. sͣ. de offi. or. c. i. e. li.uta rne infirmitatis: vel forte loci in quo morat̉ muliertat. tabelliorvel ꝑſonam idoneam: vt dictum eſt. sͣ.poſſet dominā viſitare faciebat eā noīari in teſtē.eſeruat abſolutionē. ergo alijs cōcedit de ſen. excō. nuꝑ.vnjcre. Nicolai quo ad ꝑſonalem cōpariatibus. §. ſed cum eas.re iuri ſuo: ad idem. sͣ. de foxcō. contingit. Multos taī cōſcribēdo. ⁊. ff. de pac. l.īapoſtolicam. Sepe etiamri vt clauſtrum exirent. ad idemars tractat de minore. Secunda de filiofamima iterum ſubdiuidit̉: qꝛ primo tractatui eſt maior quatuordecim. Secunda ibi. ſi verouatuordecim ꝗ eſt minor vel maior ſeptēnio. Do.n. emnanauit hec decre. ad declarationem eoꝝ que no. Ber.po. ex ꝑte. ⁊ de eta. ⁊alita. ex ratione. ⁊ Goſ. Inno. ⁊ Hon. ⁊ sͣ. de ꝓcu. accedens.afꝫecimū. in mare hoc intellige in muliere. xij. ⁊ ſic ītellige pre.de reſti. ſpo. ex parte ⁊ ꝓbatur. sͣ. eo. lib. de elec. indēnitatibꝰſpon.ub. cōtinebatur. Io. an.latrimoo ⁊ ſimilibus.vt dote que dependet a matrimonio: de dot. poſt di-

uor. reſti. capitulo tertio.¶ Xxv. an. ſine curatore: ſicut maior.Debebis. in matrimonio hoc erat expreſſum in predicta decreta. ex parte.Sed quia quidam dicebant id ſpeciale in crimiali matrimonio. ideo emanauithec lata conſtitutio. ſed quod idem eſſet in ſpirituali probatur per decreta. de electio. dudum .i. de regu. poſtulaſti. ⁊ hoc facit: qꝛ huius voluminis cōpilatores de tutelis ⁊curis non poſuerunt tanꝙͣ demateria nobis nō multum neceſſaria. ⁊ aduerte quia quod h̓dicitur quidam tenebant indiſtincte. Inno. dicebat ꝙ debebat dari curator ẜm qd̓ in verſicu. ſequen. de minore. xiiij. dicitur. Hoſti. autem ſuo capite⁊ quadam ſimilitudīe diſtīguebat inter maiores. xvij. an. vttunc haberet locum prima opinio: qꝛ talis prodire pōt in publicum. iij. q. vij. §. tria. ad hoc.sͣ. eo. lib. de ꝓcura. qui generaliter in fi. vel. xviij. ẜm ea q̄no. de offi. delega. cum viceſimum ⁊ minores. xvij. vt tunchabeat locum opi. Inno. ⁊ hācviam mediam dicebat tenēdaꝫargu. de offi. delega. querenti.hec no. de eta. ⁊ qualita. indecorum. ⁊ in ſumma eiuſdeꝫ titu..§. etas. ſed reprobatur hec opinio. vt hic vides. Io. an.1 ¶ Nō poteris. hoc tenet ber.de etate ⁊ qualita. ex ratione inglo. vlti.b ¶ Eiuſdem. nō enim ſufficit:immo nec requiritur patris auctoritas: non enim de patrimonialibus tractamus in quibusid locum habet. C. de bo. quelib. non oportet. ⁊. l. cum nō ſoluꝫ. ⁊ .jͣ. in fi. c. nec imperatorisvel alteriꝰ iudicis ſecularis cūſpiritualis ⁊ eccleſiaſtica ſit cauſa. xcvi. diſtin. bene quidem. sͣ.de iudi. at ſi. ⁊ de arbi. contingit. arg. ff. ad trebel. ille a quo.§. fl. ⁊. l. ſeq.c ¶ Ad lites. ad hoc. C. de cur.in li. dan. per totum. C. de cur.fu. l. fi. in prin.d ¶ Huiuſmodi .ſ. ſpiritualesquaſi de tēporalibus nō depēdentibus ſe intromittere nō debeat. ar. jͣ. ꝓxi. rn̄.niſi forte ratione perſone puta ſi clericus eſſet.e ¶ Infante .i. in ſeptēnio. sͣ. de deſpō. impuber. lr̄as. ⁊. c. acceſſit: minor .n. etasignorat ꝗd videat. C. de fal. mo. l. i. in fi. Sed dices quā cām ſpiritualē pōt tractare minori infante: matrimoniū enim vel ſponſalia ꝯtrahere nō pōt: vt in p̄dictis iuribus: beneficium eccleſiaſticū habere nō poteſt: vt no. sͣ. de prebe̓. ſuꝑ inordinata. Qualis ergo erit h̓ cā: forte diſpenſatione pape adeptus eſt beneficiūde quo agit vel defendit: vel forte repetit vel ab eo repetūtur vſure: vel dicit̉ natus de illegitimo matrimonio: de or. cog. tuam. vel his ſimilia.¶ Alterius. epiſcopi .ſ. vel officialis.g ¶ Ab eo. delegato ordinarij. nō dicit qͣſi ordinariꝰ hoc delegare nō poſſit adhoc. ff. de offi. ꝓcon. l. nec quicꝙͣ. §. vbi decreto. ⁊ ſuper hoc vide qd̓ no. sͣ. de reſti. in inte. c. pe. ⁊ qd̓ dixi. sͣ. de offi. vica. licet.h ¶ Curatorem. forte generaliter vel ſpecialiter ab ordinario datum.¶ Procuratorem. cum eſt maior ſeptēnio: vt. sͣ. ver. ꝓxi.k ¶ Uentilande. delegata enim eis cauſa ⁊ omnia delegata vident̉ ſine quibuscauſa ⁊c̄. de of. deleg. preterea.l ¶ Huiuſmodi .ſ. ſpiritualibus ⁊ dependentibus.m ¶ Regulariter. ⁊ hoc hꝫ locū etiā in maiore. C. de bo. que lib. cum oportet. l.cum non ſolum. ⁊ eſt hoc verū ſuo nomine: ſecus ſi ſit alterius ꝓcurator. sͣ. e. li.de ꝓcura. qui generaliter. ii. rn̄. ⁊. ff. de mino. cum mandato. Ideo autē dixit regulariter: qꝛ caſualiter ꝯͣ: ſicut in caſtrenſi peculio in quo etiā ꝯͣ patrem agit. ff. deiudi. nulla lis. item cū impetrat veniam etatis dūmodo ſit maior. xx. C. d̓ hisve. eta. impe. l. ij. ⁊ in momentanea poſſeſſione. C. qui legi. perſo. l. vlti. itē cunagit de thoro violato. ff. de adul. ſi maritus. §. lex iulia. ⁊ interdicto de libero homine exhibendo. ff. de lib. ho. exhi. l. iij. §. ſi mulier. item ẜm canones videtur ꝙindiſtincte cōqueratur filius de parte. sͣ. de ſpon. nō eſt. ij. q. vij. queritur vbi dehoc. ⁊. xxiij. q. iiij. ſi eccleſie. item in caſu. ff. de iudi. ſi longius. In his ⁊ ſimilibꝰminor ⁊ in poteſtate conſtitutus agit.u ¶ Habeat. habet enim locum illa regula in patrimonialibus: vt. sͣ. dixi.

f iiij