MateriaPrima

multis ẜm vnam intentōem. Tercio dato ꝙ vtrūqꝫvniuocū eſſet. ⁊ vtrūqꝫ aliquaꝫ naturam ſignificaretpoſſet qͥdem dici ꝙ ꝯmunis natura mali opponeret̉ipſi cōi nature boni. nō tn̄ oporteret ꝙ qd̓libet malūopponeretur cuilibet bono. ſicut vitiū in ꝯmuni opponitur virtuti in ꝯmuni. non tn̄ quodlibet vitiumcuilibet virtuti. intemperātia em̄ nō opponitur liberalitati. ¶ Ad. v. dd̓m. ꝙ in hoc ꝙ malū eſt in bononō fallit̓ regula dyalecticoꝝ ẜm rei veritatem. qꝛ malum nō eſt in bono ſibi oppoſito. vt dictū eſt. ſꝫ fallitẜm quādam apparentiā prout malū abſolutē dictūet bonū vident̉ oppoſitōem habere ¶ Ad. vi. dd̓m ꝙmalū cum nō ſit in ſubiecto ſicut accūs naturale. nōcauſat̉ ex ſubiecto. ſicut nec pͥuatio eſt pona. nec iterūhabet exteriꝰ cauſam ꝑ ſe. ſed ꝑ accn̄s tm̄. vt patebitcū de cauſa mali queret̉. ¶ Ad. vij. dd̓m. ꝙ malū noneſt ſicut in ſubiecto in bono qd̓ diminuit vl̓ corrūpitſꝫ potiꝰ ī bono ẜm ꝙ ens ī pona d̓r bonū ¶ Ad. viij. ꝙqͣꝫuis actus ẜm ſe ſit bonū. nō tn̄ ſequitur ꝙ potētiaẜm ſe ſit malum. ſed pͥuatio que opponitur actui. potentia vero ex hoc ipſo ꝙ habet ordinē ad actū hꝫ rōnem boni. vt dictū eſt. ¶ Ad. ix. dd̓m. ꝙ in illa ratiōemultiplex defectus eſt. pͥmo em̄ licet finis ſit ẜm ſe bonū. nō tn̄ ſolus finis eſt bonū. ſed etiā ea que ordinātur ad finē ex ipſo ordine habent rōnem boni. vt dictum eſt. Secūdo qꝛ licet aliqͥs finis ſit idem cū forma. nō tn̄ ſequitur ꝙ om̄is finis ſit forma. nam in qͥbuſdā etiā ipſa oꝑatio vel vſus eſt finis. vt d̓r pͥmoethico. et iterū cū factum ſit quodāmodo finis facientis. diſpoſitio ad formā eſt finis in artibꝰ que materiam preparāt. et ipſa materia ẜm ꝙ eſt facta ab arte diuina hac rōne eſt bonū et finis ꝓut ad ipſaꝫ terminat̉ actio creantis. ¶ Ad. x. dd̓m. ꝙ rō illa ꝓceditde accn̄tibꝰ que ꝯſequūtur naturā ſubiecti. ſicut calorꝯſequit̉ naturā ignis. Aliter tn̄ ē de accn̄te qd̓ eſt receſſus a natura. ſicut egritudo. nō em̄ ſeqͥtur ſi egritudoeſt accn̄s aīalis. ꝙ quāto aīal fuerit fortius. tanto ſitmagis egrū. ſed ꝙ tanto ſit minus egrū. ⁊ eadē rō eſtde quolibet malo. Poteſt tn̄ dici ꝙ qͣꝫto aliqͥd magiseſt in potentia ⁊ magis aptu ad bonū. tanto peius ſitip̄m pͥuari bono. bonū aūt qd̓ eſt ſubiectuꝫ mali eſtpotentia. et ſic aliquo mō quāto magis eſt bonū qd̓eſt ſubiectū mali. tanto magis eſt malū. ¶ Ad. xi. dicendū. ꝙ ſubiectū ꝯſeruat accn̄s qd̓ natural̓r ei ineſtſic autem malū nō eſt in bono tanqͣꝫ vl̓iter in omnibono. ⁊ tn̄ malum nō poſſet eſſe ſi totaliter bonumdeſtrueret̉. ¶ Ad. xij. dd̓m. ꝙ ſicut d̓t Augꝰ. in enchi.ꝙ ſentētia ꝓphetica ē ꝯtra eos qͥ dicūt bonū inqͣꝫtūē bonū eē malū. nō aūt eſt ꝯtra eos qͥ dicūt id qd̓ eſtẜm aliqͥd bonū ẜm aliud eſſe malū. ¶ Ad. xiij. dd̓mꝙ malū nō d̓r eſſe in bono quaſi aliquid poſitiue dictum. ſed ſicut pͥuatio. ¶ Ad. xiiij. dd̓m. ꝙ nō ſolū idqd̓ eſt ꝑfectū hꝫ rōnem boni. ſed etiā id qd̓ eſt in potentia ad ꝑfectōem. ⁊ in tali bono eſt malū ¶ Ad. xv

dd̓m. ꝙ id qd̓ eſt ſubiectū pͥuationi licet nō ſit appetibile. ex eo ꝙ eſt ſub priuatōne. eſt tn̄ appetibile ex eoꝙ eſt in potentia ad ꝑfectiōem. ⁊ ẜm hanc rōnem eſtbonū. ¶ Ad. xvi. dd̓m. ꝙ maluꝫ nocet bono ꝯpoſitoex potentia ⁊ actu inqͣꝫtum aufert ei ſuā ꝑfectionem.nocet etiā ipſi bono qd̓ eſt in potentia. nō qͣſi aliqͥdeius auferens. ſed inqͣꝫtū eſt ipſa ablatio vel pͥuatioperfectionis cui opponitur¶ Utrū bonū ſit cauſa maliErcio querit. vtruꝫbonū ſit cauſa mali. ¶ Et videt̉ ꝙ nō. dici. i.tur em̄ Math. vij. non p̄t arbor bona fructus malos facere. fructus aūt d̓r effectus cauſe. ergo bonumnō poteſt eſſe cā mali. ¶ Pͣ. Effectus hꝫ ſimilitudinē.in ſua cauſa. qꝛ omne agens agit ſibi ſil̓e. ſed ſil̓itudomali nō pexiſtit in bono. gͦ bonū nō eſt cā mali ¶ Pͣ. 3Ea que ſunt cauſatoꝝ ſub̓aliter pexiſtūt in cauſis. ſiergo malū cauſat̉ ex bono. malū ſub̓aliter pexiſtit inbono. qd̓ eſt impoſſibile ¶ Pͣ. Unū oppoſitū nō eſt ꝓcauſa alterius. ſed malū opponit̉ bono. gͦ bonū noneſt cauſa mali. ¶ Pͣ. Dyo. dt. iiij. ca. de diui. no. ꝙ ma.lum nō eſt ex bono. et ſi ex bono eſt nō eſt malumSed dice. ꝙ bonū inqͣꝫtū ē deficiens eſt cā mali¶ Sed ꝯtra. omis defectus hꝫ rōnem mali. ſi gͦ bonū eſt cā mali inqͣꝫtum deficiens. ſequit̉ ꝙ bonū eſt cāmali inqͣꝫtum p̄habet in ſe aliqd̓ malum. ⁊ tunc redibit queſtio de illo malo. aut gͦ ꝓcedet̉ in infinitū. autoportebit reducere in aliqd̓ primū malū qd̓ ſit cauſamali. aut oportebit dicere ꝙ bonū inqͣꝫtuꝫ hmōi eſtcauſa mali. ¶ Sed dicebat ꝙ ille defectus qͥ p̄exiſtitin bono ẜm ꝙ eſt cā mali nō eſt malū in actu. ſed defectibilitas ſiue potentia ad defectū. ¶ Sed contra.ph̓us d̓t. ij. phyſi. ꝙ cauſe ẜm potentia ꝯparant̉ effectibꝰ ẜm potentia. et cauſe ẜm actum ꝯparant̉ effectibus ẜm actū. ex hoc ergo ꝙ eſt aliquid potens deficere nō eſt cā defectus in actu. qd̓ eſt malū in actu. ¶ Pͣ. 8Poſita cauſa ſufficienti ponit̉ effectus. qꝛ de rationecauſe eſt ꝙ faciat debere eſſe effectū. ſed nō quādocūqꝫeſt defectibilitas in aliqua creatura inuenit in ea malum in actu. ſit gͦ aliqͥd defectibile nondū deficiens ininſtanti qd̓ eſt a in b. aut deficiet actu. aut ergo aliqͥdaduenit in b. qd̓ nō erat in a. aut nihil. Si nihil nōdeficiet in b. ſicut nō deficiebat in. a. Si autē aliqͥdadditū eſt. aut eſt bonū aūt malū. Si malū erit abire in infinitū ſicut pͥus. ſi bonū. ergo bonū inqͣꝫtumhmōi eſt cā mali. Et ſic ſequitur ꝙ magis bonuꝫ ſitcauſa magis mali. et ſummum bonum cauſa ſummi mali. non ergo bonum inqͣꝫtum eſt deficiens eſtcā mali. ¶ Pͣ. Omne bonū inqͣꝫtum eſt creatū eſt potens deficere. ſi gͦ bonū inqͣꝫtum eſt potens deficere eſtcauſa mali. ſequitur ꝙ bonum inqͣꝫtum eſt creatumſit cauſa mali. ſed ſemper bonum creatum manet creatum. ergo ſemper erit cauſa mali. qd̓ eſt incōuenies

Ad i-

Ad 5Idē tho.pͥª ꝑte. q̄48. ar. 3.ad terciūˡAd 6

Ad i3

Ad jr

Ad io

Ad 9

Ad ij

Ad 8

Ad li

Ad