Reparationesde paſſionatis alijs paſſionibus iraſcibilis ⁊ concupiſcibilis omnes enimſic paſſionati decipiunt̉ ⁊ tāto faciliꝰ ⁊ magis qͣꝫto plus fuerint in paſſionibus detenti. Et hoc declarat etiam de febricitantibus.F Quare ex hmōi paſſione cauſat̉ talis deceptio. SoluQVtio ph̓i hec eſt qꝛ anīa non iudicat id qd̓ pͥncipale eſt ſcꝫrem ip̄am ⁊ id quo fiunt fantaſmata ẜm eandeꝫ potentiā ſed ẜm diuerſasqꝛ pͥmū iudicat rōne. ⁊ ſecūdū iudicat ſenſu cōmuni vel eſtimatōne qualidiceret cauſa quare deceptio nos latet ē quia virtus ſuperior iudicat con-trariū eius quod iudicat inferior.¶ Querit̉. quot et quibus exemplis declarat hoc ph̓s Sol̓o duobusPrimū eſt ꝙ ſol videt̉ a virtute viſiua bipedalis quātitatis. Sed virtusſuperior dicit ꝯtrariū ponendo ſolem maiorē tota terra. Secūdū exemplūeſt ꝙ ꝑmutatōne digitoꝝ ſeu cācellatōne vnū tactu iudicat̉ duo ⁊ tn̄ nondicimꝰ hoc ſic apparens duo eſſe duo. Imo viſus qui eſt dignior potentiatactu contradicit.¶ Querit̉. vtrū phātaſtica apparitio ſeu deceptio accidat etiā in ſomno ſic̄in vigilia accidit. Sol̓o ph̓i ꝙ ſic. Imo magis accidit in ſomno hoc. ꝓ-bat. Nam in die qn̄ oꝑant̉ ſenſus exteriores ⁊ ex ꝯſequēti intelligentia q̄ finaliter ab illis mouet̉ repelluntur ⁊ exterminant̉ debiles motus phantaſ-matū quēadmodū iuxta magnū ignē cōſumit̉ minor ⁊ parue delectatōneset triſticie circa magnas. In nocte em̄ qn̄ frigiditas claudit organa ſenſuūtunc vacant ſenſus ab exteriori tumultū paſſionū que fiunt ab exterioribꝰobiectis ꝓpter ligamētū ſomni quo ab exterioribꝰ membris fit reciproca-tio caliditatis ⁊ reflexio ſpirituū ad interiora ⁊ referūtur vigores ſenſuūad pͥmū ſenſitiuū qd̓ eſt cor tunc em̄ interiores motus phantaſmatū fiuntmanifeſti ⁊ hoc ſe data ꝑturbatōne q̄ eſt ex euaporatōne nutrimenti.Quō ph̓s on̄dit diuerſitatē motuū phantaſmatum.QIIIVI Sol̓o dicit ꝙ ſicut fiunt modice circulatōnes in flu-mine. ſic motus phantaſmatū in ſomno fiunt. Stante em̄ flumine circuli fiunt magni ⁊ vna circulatio ab alia naſcitur ⁊ omnes refluunt vniformiterad ſuū principium. In flumine aūt cito fluente res iniecte faciunt quidamcirculatōnem ſed frangitur cito ꝓpter motum aque. Sic ſimiliter opinandum eſt de motu phantaſmatū continue ī ſomno ad ip̄m primū ſenſitiuuꝫqualis ab eo ad phantaſiam vel imaginatiuā ꝓceſſit ⁊ ſepe corrumpituret diſſoluitur in aliam imaginem ꝓpter fluxum humidi ⁊ ſpecialiter vaporantis quo defertur forma phantaſmatisQuare dormientes poſt multū cibum. Et ſimiliterQVI LLpueri ⁊ tenerem complexionem habentes non hn̄t ſom-nia. Solutio ph̓i hoc eſt propter multū motum euaporatōis aſcendentis a nutrimento per caliditatem alterato probat quia ſicut in humido vehementer moto nullum apparet idolum. quādo aūt non ita vehementermouetur ⁊ tamen cito mouetur tunc apparet idolum ſed diſtortum. Sivero aqua quieſcat apparent in ea idola pura ⁊ manifeſta.
Druckschrift
Epitomata seu reparationes totius philosophiae naturalis Aristotelis
Entstehung
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten