Druckschrift 
Epitomata seu reparationes totius philosophiae naturalis Aristotelis
Einzelbild herunterladen
 

Septimi libri phyitcorumnon pͥncipiantur proxime a formis ſubſtātialibꝰ ſed a qualſtatibꝰ actiuiset paſſiuis. ſic em̄ ignis agit in aquam per caloremQūo oſtenditur minor. ſcꝫ ꝙ in alteratione ip̄ius ſenſusVſimul ſunt alterans ⁊ alteratuꝫ Sol̓o ſic qꝛ ſenſus pa-tiuntur recipiendo formas ſuoꝝ obiectorum per corpus. id eſt per organacorporalia. ergo ſenſus alterantur. quia recipiunt aliquā qualitatē ſenſibi-lem. vnde ẜm quecūqꝫ ſenſibilia alterantur inanimata ẜm eadē etiam alterantur animata ſed non ꝯuertitur. quia aīata alterantur ꝑfectiue. Quiaomnis forma ineſt ẜm tale eſſe quale ꝑmittit ſubiectum in quo eſt. et cumſenſus ſunt ꝑtes aīe ⁊ organa ſenſuum ſtꝭ animata nō poſſunt eis ineē forme ille niſi ẜm eſſe ſpūale et ẜm hoc non inſunt his que ſunt inaīata. ⁊ ideonon alterantur inaīata ẜm om̄ia illa ẜm que alterantur aīata. qꝛ alteratōeſenſuum non alterant̉ inaīata. Quia non habent potentias ſenſuum in qͥ-bus ille forme eſſe ſpūale recipiant qn̄ generant̉ in ipſis ⁊ ſic nihil impeditꝙ lateat alteratio inanimatorū. eo ꝙ non accidit eorum alteratio ẜm vir-tutes ſenſibiles Si igit̉ omnes qualitates paſſibiles ſtꝭ ſenſibiles et tm̄ ꝑeas fit alteratio tunc manifeſtum eſt ꝙ alterans ⁊ alteratuꝫ ſunt ſimul. ⁊nō eſt medium inter ea.PQūo ph̓us probat hoc qd̓ dictuꝫ eſt. ꝙ in actione ſen-QVCE ſibili alterans ⁊ alteratum ſunt ſimul Sol̓o inductiue. Et pͥmo in viſu in quo minus apparet verum. Quia ibi aer eſt con-tiguus oculo. ⁊ aeri eſt contiguum corpus coloratum. quod immutat viſum. et ſuperficies illius corporis terminatur ad lumē quod abſtrahit co-lorem ponēs eum in medio viſus quod eſt aer et ſic ibi ſunt ſimul alterāset alteratum. In auditu ⁊ olfactu etiam ſic eſt. Quia inter verberans qd̓primū facit ſonū et aerem nihil mediat. Et inter aerem et concauum au-ris non eſt medium. In olfactū ſimiliter. qꝛ aer immutatus odore pertin-git ad inſtrumentum olfactus collocatū in anteriori ꝑte cerebri. ergo in-ter mouens primū. id eſt proximū ⁊ motum nihil eſt medium. et eodē modo ſimul ſunt inſtrumentum guſtus et ſapor immutās guſtuꝫ. De tactuex ip̄o nomine manifeſtuꝫ eſt. Et iſta īmediatio agentis et patientis ẜmvnā ſimilitudinē eſt in his que ſunt animata. ⁊ in his que ſunt inaīata.Ph̓us dicit in de ſenſu et ſenſato circa finē ꝙ viſus a ſuo obiecto Timmutatur in inſtāti. ergo non videtur primo immutari mediuꝫSolutio eſt duplex prioritas. ſcꝫ tempus et nature. licet in vno inſtantitꝑis fiat iſta īmutatio. tamen non in vno inſtanti nature. Quia ſic cauſaprecedit effectum. et ergo prius intelligitur immutari mediuꝫ qͣꝫ ſenſus recipiens formā per medium. Decimoquinto qūo probat ph̓s in motu augmēQIIIVIAIL Iacōis ꝙ mouens ⁊motum ſunt ſimul-Sol̓oſic. qꝛ augmentatio fit per apponem nutrimenti eo ꝙ augens eſt nutrimēmentū qd̓ addit̉. ⁊ auctū illud cui fit additio. ergo manifeſtum eſt ꝙ interea nō eſt mediū. et eodē mō ē in decremēto. qꝛ dīnutio fit ablatōne eiꝰ qd̓additū eſt. et inter illa nō p̄t eſſe mediū. ergo vl̓r mouens ſil̓ eſt cum moto.