Druckschrift 
Epitomata seu reparationes totius philosophiae naturalis Aristotelis
Einzelbild herunterladen
 

Septimi libri phyſicorumcordis quod neceſſario requirit euētationem. Et expiratio reducitur adextractionē vel pulſionem Et vniuerſaliter omnes modi motuū qui ſuntper modum emiſſionis reducuntur ad extractōeꝫ. et illi qui ſunt ꝑ modūreceptōis reducunt̉ ad attractōem. Tuſſio etiam et ſternutatio ad extractionem reducuntur quia ſunt per modū extruſionis Et tractus nutri-mēti eſt per modū attractionis. Speculatio etiā qꝛ ſit intus ſuſcipiendoreducit̉ ad attractiōem. Et radiatio q̄ greco noīe vocat̉ karkeſis q̄ ap-pellat̉ motus factus ꝑ inſtrumētum textoris qd̓ vocatur radiū. reduciturad pulſidnem ⁊ tractōem qꝛ fit ꝑ modum extruſionis. ⁊ ꝑ vnū tale inſtru-mētum trahitur. et iteꝝ ꝑ alium pellit̉. Sphataſis eſt motus ſpate ſiuegladij ſiue vibratio gladij ⁊ reducitur ad pulſionemvtrū oīs motus localis ē per modū ꝯgregationis vl ſe-Mgregationis Solutio ph̓i ſic. cuius rō eſt ẜm dn̄m Albertū. Quia om̄is motus localis eſt vel ad mouentem vel a mouente. Sꝫeſt ad mouentem tunc eſt motus per modū attractionis ſiue ꝯgregatiōisſi eſt a mnduente tunc eſt motus ꝑ modum extractionis ſiue ſegregationis.Et ſic omnes motus reducunt̉ ad duos motus tractionis. quia illi duoreducuntur ad vnū motum in cōmuni ſcꝫ attractōem cōiter dictam. ergoomnis motus reducit̉ ad vnū modū motus. Et hec fuit forte cauſa ꝙ antiqui ponebant duo principia mouentia. ſcꝫ litem que mouet per modumſegregationis. et amicitiam que mouet per modum ꝯgregationis.FQūo ph̓us in textu docet reducere quatuor motus vioQVL lentos ad duos. ſcꝫ ꝑulſionē et tractionē Sol̓o ſic. qꝛvertigo componitur ex pulſu ⁊ tractu. eſt aūt motus ꝟtiginis ſicut rote ſemicirculus qui eſt ex ꝑte mouentis attrahit̉. ⁊ ideo habet ſil̓itudinē cumtractu et ꝑficitur tractu Semicirculus qui diſtat a trahente expellit̉. et iōhabet ſimilitudinē cū pulſu ⁊ ꝑficitur pulſu. Iectio vero eſt motus ꝑ ac-cidens fundatus in alijs. quia hoc ꝙ vehitur mouetur ad motū alterius.Et ſic manifeſtū eſt ex iam dictis ſi pellens et trahens ſimul ſunt cum eoquod pellit̉ ⁊ inter ea non eſt mediū tunc etiam inter id quod circūduciturꝟtigine ⁊ circūducens non eſt medium plenū vel vacuum et ergo vniuer-ſaliter mouens ſimul eſt cū moto in motibꝰ violentis.☞ Queritur. quot rōnibꝰ ph̓us oſtendit ꝙ in pulſione ⁊ tractione mo-uens et moiū ſunt ſimul. Solutio duabꝰ. Prima ſumitur ex definitio-nibꝰ eorū. qꝛ pulſio eſt motus aut a ſeip̄o aut ab alio ad aliud eo ꝙ ꝑficit̉iuxta dcā duabꝰ ſpēbꝰ ſiue motibꝰ īpulſionis ⁊ expulſionis. ſꝫ nihil moueralterū a ſe quod non eſt ei ꝯiunctum in pͥncipio. Tractus etiam perficiturduobꝰ motibꝰ. Quia vel fit ab alio ad ip̄m trahens aut ab ip̄o trahēte adaliud. ergo in oībꝰ verū eſt ꝙ mouens ſimul eſt cum motū. Secūda ratioſumitur ex noībꝰ. quia ꝑulſio apud grecos vocatur diaſis. id ē diſgregatioſed tractio eſt ſyneſis. id eſt ꝯgregatio vel vnio. ſed non poteſt aliquid cō-gregare vel diſgregare. niſi aſſit ei quod cōgregatur vel diſgregatur☞ Arguit̉. In pulſione pellens ⁊ pulſum non ſunt ſimul. Probatur qꝛlapis proiectus non eſt ſimul cū manu proiciēte Solutio ph̓i in effectuqui cauillationem illam remanet eſt ꝙ duplex eſt mouens in proiectione