Topicoꝝ

poterimus ꝑalogizare ſi nō ſit ſciens qui reſpondet. quociens dicitur. hoc autem non inomnibus ſemꝑ poſſibile eſt. ſed qn̄ fuerīt eorum q̄ multipliciter dicuntur alia qͥdem vera. alia qͥdem falſa. Eſt autem non conueniens hic modus dialectice. quare eſt omninoverendum dialecticis huiuſmodi ad nomendiſputare. niſi quis aliter de propoſito nonpoſſit diſputare.Iſtud ē vltimū ⁊ finale capituluꝫ iſtius pͥmi In quophiloſophus ponit vtilitates trium vltimoꝝ īſtrumentoꝝ. ⁊ pͥmo pͥmi qd̓ eſt multiplicis diſtinctio. Dicensquotiens dicitur vnūqd̓qꝫ vtile ꝯſiderare ad manifeſtūhoc eſt vt maīfeſtum fiat. in quo ſenſu accipiatur ꝓpoſitum. vt opponens ⁊ reſpondens ad idem ſe referant. magis em̄ ſciet ⁊ melius qͥs reſpondentium quid. hͦ eſt id inquo ſenſu ꝓponat̉ ab opponente. qn̄ ꝑ diſtinctōneꝫ multiplicis palam factum eſt quot modis dicitur qd̓ poſitum eſt Scd̓a vtilitas eſt ad fieri vt ſcꝫ ſyll̓i opponentis fiāt ad eādem rem. hͦ eſt ad eūdeꝫ ſenſum ī quo accipit reſpondēs id eſt in diſputādo ad rem ⁊ non tm̄ ad vocem fiant. non eniꝫ ad rem fieri poteſt niſi fiat diſtinctiomultiplicꝭ. ſi em̄ ex multiplicitate obſcuꝝ ſit aliquid. tūcnon ad idem ẜm rem ⁊ ītentōnem faciūt opponens ⁊ reſpondens intentionem. Si vero ꝑ diſtinctōnem ſit manifeſtū ad qd̓ ſuā intentōnem fert reſpondens. ridiculoſus videbit̉ interrogās ſiue opponens. ſi non ad idē cuꝫreſpondente ſermonem. hoc eſt interrogationem faciat.Tertia vtilitas eſt huius inſtrumenti vt non ꝑalogizetur reſpōdens ⁊ ꝑalogizet opponens. Et huius ꝓbatio eſt. quia nos ſcientes quotiens aliquid dicitur nō ꝑalogizabimur ſꝫ ſtatim ſciemꝰ ſi non ad idem ſermoneꝫhoc eſt ratiocinationeꝫ faciat qͥ interrogat. ſiue opponaEt noſipſi opponētes mediāte iſto inſtrumento potermus ꝑalogizare reſpondentes. ⁊ hoc qn̄qꝫ in dialecticiseſt neceſſarium. ſicut qn̄ ꝓteruus eſt reſpondens. vt ꝑalogizatus qͥeſcat a ꝓteruia. ꝑalogizabimꝰ ergo rn̄tem niſſit ſciens. quotiens dicitur vnūqd̓qꝫ in oratione vel diſputatione. hoc aūt qd̓ eſt ꝑalogizare ꝓteruū. nō eſt poſſibile ī om̄ibꝰ oratōibꝰ. ſꝫ qn̄ ml̓tiplitia ſtꝭ de nūero eorumquoꝝ vnū hoc eſt ī vno ſenſu acceptum veꝝ eſt. ⁊ in aliofalſuꝫ. tūc em̄ magis patebit incōueniēs ꝯcluſuꝫ ꝯtra ꝓteruū rn̄tē Modꝰ aūt iſte qͥ ē ꝑalogizare nō eſt īcōueniens dialectice diſputatōni. ꝓpt̓ qd̓ oīno ⁊ vl̓r verēduꝫ eſtdialecticꝭ hͦº diſputare ad noꝰ ⁊ nō ad rē referēdo diſputatōeꝫ. niſi opponēti qui ſcit īdubitāt̓ ꝑ exꝑimētū ꝓt̓uie reſpōdētꝭ ꝙ nō poſſꝫ ꝓpt̓ rn̄tꝭ īportunitatē de ꝓpoſito diſputare. Sūt igit̉ tres vtilitates huiꝰ inſtrumēti qꝛ diſtīctioml̓tiplicꝭ aut ē ꝓpt̓ ꝓpoſitū in ſe acceptū. ⁊ ſic ē pͥma vtilitas. Aut ꝓpt̓ ꝓpoſitū ad aliud ꝯꝑatū ⁊ tūc l̓ eſt ꝯꝑatumad diſputatōnem ⁊ ſic eſt vtilitas ſcd̓a. Aut conꝑat̉ addiſputantem ⁊ ſic eſt tertiaDrās āt īuenire vtile ⁊ ad ſyll̓os de eod̓ ⁊diuerſo. ⁊ ad ꝯgnoſcēdū quid eſt vnūqd̓qꝫ.Qm̄ āt ad ſyll̓os de eodeꝫ ⁊ de diuerſo vtilemaīfeſtū Inueniētes āt drāꝫ ꝓpoſitoꝝ quālibet on̄dētes erimꝰ. qm̄ nō idē Ad ꝯgnoſcendū āt quid ē eo ꝙ ꝓpriā ſubn̄e cuiuſqꝫ rōneꝫ

his q̄ circa vnūqd̓qꝫ cōuenientibus differēttijs ſeꝑare ſolemus.Hic. p. on̄t vtilitateꝫ t̓tij īſtrumēti qd̓ eſt īuenire drāsDicēs ꝙ īuenire drās ē pͥº vtile ad ꝯſtruenduꝫ ſyll̓os deeodeꝫ ⁊ diuerſo. qꝛ illa int̓ q̄drā inuenitur ꝯcludunt̉ eſſediuerſa. ⁊ illa int̓ q̄ non poteſt drā inueniri ꝯcludūtur eēeadeꝫ Scd̓o vtile eſt ad ꝯgnoſcendū vnūqd̓qꝫ ꝑ definitionem. Quia ꝑ drāꝝ diuiſionuꝫ venamur definitōnem⁊ ſcientes vltimam differentiam conſtitutiuam cū gn̄eſcimꝰ quid eſt ſpecies definita. Ꝙ autem iſtud inſtrumētum ſit vtile ad ſyllogiſmos de eodem ⁊ diuerſo manifeſtum eſt ex his q̄ nunc dicuntur. Quia nos inuenientesdifferentiam ꝓpoſitoꝝ hoc eſt inter ꝓpoſita oſtendenteserimus qm̄ non idem Ꝙ autem ſit vtile hͦ inſtrumētum ad oſtendendum quid eſt ꝑ definitōem. ꝓbat̉ Quiaſolebamꝰ ſeꝑare ab oībꝰ alijs hoc eſt rem talem damusq̄ ſuis differentijs ſeꝑatur ab om̄ibꝰ alijs. Hoc autē facimus ꝯuenientibꝰ in vtriſqꝫ differentijs q̄ ſtꝭcirca vnūqd̓qꝫ definitum. Prīa vtilitas iſtaꝝ duaꝝ accipit̉ a drāinqͣꝫtuꝫ ē diuiſiua. Scd̓a āt a drā inqͣꝫtuꝫ ē conſtitutiua.Sil̓itudīs āt ſpecl̓aª vtil̓ ē ⁊ ad īductīas rōtinatōes ⁊ ad ſyll̓os ex hypoteſi. ⁊ ad definitōnū aſſigͣtōeꝫ. ad īductīas rōtinatōnes eo ꝙcirca ẜgl̓a ī ſil̓ibꝰ īductōne vl̓e aggredimur.Nō eī facile ē īducere ignorātibus ſil̓ia. Adſyll̓os ex hypoteſi eo ꝙ ꝓbabile ē. quēadmodū ī vno ſil̓iū ſe hꝫ ſic ⁊ ī reliquis. Quare adqd̓cūqꝫ eoꝝ diſputare poterimus ſi p̄confitebimur quēadmodū in his ſe hꝫ ſic in ꝓpoſito habere On̄dētes aūt illud ⁊ ꝓpoſitū ex hypoteſi oſtendentes erimus. ſi em̄ monſtrauimus ī his quō ſe habet. ſic ⁊ in ꝓpoſito ſe habere. demonſtratōem facimus Ad definitionū aūt aſſignationē eo ꝙ potentes conſpicere quid in vno quoqꝫ idem non dubitabimꝰin quid oporteat genꝰ defimiētes ponere ꝓpoſitū. Nam cōmuniuꝫ qd̓ maxime in eo ꝙquid ē p̄dicat̉ geꝰ erit. ſil̓r āt ⁊ ī multū diſtātibꝰ vtil̓ ad definitōes ſil̓itudīs ꝯſideratō. vtqm̄ id̓ trāqͥllitas ī mari. ⁊ ſerenitas ī aere. vtrūqꝫ eī qͥes. ⁊ qm̄ ī līea pūctū qd̓ ⁊ vnitas īnūero. vtrūqꝫ ei pͥncipiū Quare cōe geꝰ ī oībꝰ aſſignātes opinamur n̄ extranee definirepene āt ⁊ det̓minātes ſic ſolēt aſſigͣre Nā ⁊ vnitatē pͥncipiū nūeri dicūt eē ⁊ pūctū p̄ncipiū linee Maīfeſtū gͦ qm̄ ad cōe vtrorūqꝫ geꝰponūt Inſtrum̄ta igit̉ ꝑ q̄ ſyll̓i fiūt hec ſtꝭ. loci āt ad quos vtilia ſtꝭ p̄dicta his ſuntHic. p. poit tres vtilitates qͣrti īſtrum̄ti Prīa ē ꝙ ſil̓itudinis ꝯſideraº vꝫ ad īductōeꝫ q̄ fit ꝑ ẜgl̓aria. eo ꝙ ẜgl̓aria īvl̓is forma ſil̓ia ſtꝭ. q̄ ⁊ ſi n̄ enūeret̉ oīa. tn̄ ex pl̓ibꝰ ſil̓r ſehn̄tibꝰ ꝯcludimꝰ vl̓ Scd̓a vtilitas ē ad ſyll̓os ex hypoteſi qꝛ illi ex ſenſu ꝓcedūt vt ſi ſit ī vno ꝙ ī oībꝰ ē ſil̓e Tervtil̓ ē ad aſſigͣtōnū definitōnū. Hec autem ꝑ ordinem ſicꝓbantur Primo ꝙ ad inductiuas rationes ſit vtile in-