Druckschrift 
Commentaria in quattuor libros nove logice se[cundu]m processus burse laurentiane Coloniensis
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Tractatus

mus eēt eī et in his. ſil̓iter aūt oſtēdetur et ſivniuerſale ponatur priuatiuum.Hic phūs ꝓbat iſtū modū eē inutilem ex indefinitoon̄dēs īdefinitā plures habere cauſas ꝟitatꝭ qͣꝫ vl̓is hēatex hoc on̄dens nichil ſeqͥ ex īdefinita ſiue ꝑticulari negatiua minore. ſicut nec ex vl̓i negatīa mīore. dicēs pͥmocū dicit̉ alicui eoꝝ q̄ ſtꝭ accepta ſub mīore extremitatenō īeſt mediū ſicut cū dicit̉ ꝙ alicui eoꝝ que ſtꝭ acceptaſub c. nō īē. b. hͦ eſt indefinitū Quia nec vl̓i ſigno nec ꝑticulari determīatur ⁊ iō duobꝰ moīs ꝟificat̉ ſi dicaturb. alicui. cnō īeē: ē em̄ hͦ verū ſi nulli c in ē b. ⁊ eſt iterumverum ſi nō oī. c. ineſt. b. Tūc ſic ſūptis t̓mīs in qͥbꝰ. b.nulli inſit ē in mīore ꝓpōe .i. mīore exn̄te vl̓i negatia nihil ſeqͥt̉ vt on̄ſuꝫ eſt ſuꝑ ergo etꝭ maiore exiſtēte vl̓i affirmatīa vl̓ negatīa ⁊ mīore exiſtēte ꝑticulari vl̓ indefinita negatīa nihil ſeqͥtur. ꝯūa ptꝫ Quia qͥtqͥd nō ſeqͥt̉ adan̄s alicuiꝰ bone ꝯn̄ etiam nō ſeqͥtur ad ꝯn̄s eiuſd̓ gͦ ſinihil ſeqͥtur ad vl̓eꝫ negatīaꝫ nihil ſeq̄tur ad ꝑticularemnegatīaꝫ qꝛ ꝑticularis negatīa ſeqͥt̉ ad vl̓eꝫ negatiuamſicut ꝯn̄s ad an̄s ⁊ ꝑ cōſequens minore exiſtente particulari negatiua nihil ſequitur quod fuit probandum.Neqꝫ ſi ambo interualla ꝑticularia ſint p̄dicatīe vl̓ p̄uatīe aut hoc quidem p̄dicatiueillud vero p̄uatīe dicit̉ ⁊ hoc qͥdem indefinitum illud vero definitum vel ambo indefinita nullo modo erit ſyllogiſmus. termī verocoēs oīm̄ aīal albū hō coēs uulli al̓ albū lap̄Hic phūs ponit aliam regulā ꝑ quam excludit aliasꝯiugatōes inutiles dicens ſi ambo int̓ualla hͦ eſt ambeꝓpōes in figurā ⁊ modū īt̓ueniētes dicūt̉ cē ꝑticularesſiue ſiut. eſt ꝯiugatō īutilis in omni figura. qꝛ ex vtraqꝫꝑticulari non fit ſyllogiſmꝰ ſiue ſint ambe affirmatiueſiue ſint ambe negatiue ſiue vna affirmatiua ⁊ alia negatiua quocunqꝫ modo. Adhuc etiam ſi vna ꝓpōnumſit indefinita et alia definita particularis. aut ambo interualla ſint indefinita id eſt ambe propoſitiones ſintindefinite quantitatis nullo iſtorum modorum fit ſyllogiſmus Termini autem omnium iſtarum coniugationum inutilium in quibus oſtenditur omni ⁊ nulli ineſſe. ſunt animal album homo in his ſequitur animalvniuerſaliter ad hominem vt ſi quiddam album eſt alet aliquis homo eſt albus ſtat iſta concluſio vniuerſal̓affirmatiua omnis homo eſt animal Termini ī qͥbnulli ſunt iſti. animal album lapis ſic arguendo. aliqͥdalbum eſt animal ⁊ aliquis lapis eſt albus ſtat iſta vniuerſalis negatiua ꝙ nullus lapis eſt animal. et ſic ineiſdem terminis contingit omni et nulli ineſſe ſi ambepremiſſe ſunt particulares negatiue. vel vna negatiuaet alia affirmatiuaManifeſtum igitur ex his que dicta ſūtquoniam ſi ſit ſyllogiſmus in iſta figura ꝑticularis. neceſſe eſt terminos ſe ſic habere vt

diximus aliter ſe habentibus nullo modofit Palam autem eſt quoniam qui in hacfigura ſunt omnes ſyllogiſmi perfecti ſuntomnes .n. perficiuntur per ea que in principio ſumuntur. Et omnia problemata oſtenduntur per hanc figuram. nam nulli. omni et alicui. et nō alicui in eſſe. Uoco autēhanc figuram primamHic phūs in calce textus tria concludit ex predictis. primum eſt. ꝙ ſi debet fieri ſyllogiſmus particularis id eſt concludens concluſionem particularem neceſſe eſt ꝙ termini ſic ſe habeant vt dictū eſt. aliter āt ſehabentibus terminis nullo modo fit ſyllogiſmus Secundun eſt ꝙ omnes qui in hac figura ſunt poſiti ſuntperfecti nullius extra ſe indigentes ad perfectionem. eoꝙ perficiuntur immediate per dici de omni vel per dicide nullo ⁊ ideo etiam in prima figura oportet ſempermaiorem eſſe vniuerſalem quia diſcurſus ſyllogiſticusincipit a maiore. ratio autem ſyllogiſans non decurritniſi ab vniuerſali ad particulare. Tertium quod concludit phūs eſt ꝙ manifeſtum eſt etiam ꝙ omnia ꝓblemata per hanc oſtenduntur figuram. oſtenditur enimomni ineſſe in primo mō. ⁊ nulli in 2º. ⁊ alicui ī eē in 3º etalicui non in quarto id eſt vniuerſalem affirmatiuamconcludit in barbara vniuerſalem negatiuam ī celarētparticularem affirmatinam in darij et̄ particularemnegatiuam in ferio. huiuſmodi autem voco primam figuram que in maiori propoſitione ſb̓ijcit mediuꝫ. ⁊ inminore predicat ipſum nec poteſt eſſe figura que in maiori predicet mediuꝫ ⁊ in minore ſb̓ijtiat ipſum quia cūmedium in iſta figura ſic inter extrema oportet ꝙ medium ſit ſb̓ maiori extremo acceptum ⁊ minus extremuꝫſit acceptum ſub medio ⁊ quia maiorem oportet eſſevniuerſalem. eſſent omnes propoſitiones falſe ſi predicaretur medium in maiore ſicut hic. omne animal ēhomo. ⁊ ſi ſb̓iceretur in minori. iterum erunt vniuerſales et falſe et ſic non concluderetur vera concluſio etvniuerſalis quod eſſet incōueniēs ī ꝑfectiſſima figuraQueſtio Vtꝝ in pͥma figuraquadriformiter perfecta poteſtſequi vtilis concluſio maiori ꝑticulari et miore negatiuaEt videt̉ pͥmo cōtra ſuppoſitū ꝙ nō eſt ꝑfecta quadriformiter. quia ſunt plures modi iſtius figure ſicut baralipton celantes dabitis ⁊ cetera vt patet per. p. higitur non eſt tantum quadriformiter perfectaSecundo barbara non eſt modus prime figure gͣnon ſunt quatuor. probatur. quia ẜᵐ diſpōnem barbara ſequitur omni et nulli ineſſe in eadem diſpoſitioneet complexione. probatur. quia ſequitur omni in histermīs. om̄e aīatū eſt animal. ōe ſenſibile ē animatum