Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
102r
Einzelbild herunterladen
 

i02TractatusUlcerumIII

rione lacertoꝝ. alia aūt ſunt que cōponunt̉ vlcere abus ſumit̉ indicatio alia qͣꝫ ſit illa que ſumit̉ ab eſſe vſcerꝭvnde vlcus eſt. illa tn̄ indicatio eſt cōtraria indicatiōivlceris ſicut eſt in vlcere ſordido: in quo rōne ſorditiei indicat̉ veniēs debeat fieri abſterſio ſicut eſt etiā in vlcere in quo eſt mala cōplexio calida: in quo rōne caliditatisindicat̉ debeat fieri infrigidatio. ſimili eſt in alijsmultis ſequunt̉ vlcera indicāt aliud debere in curatique fieri qͣꝫ indicet ſolū vlcus. iſta ſic componunt̉ cumvlcere modū indicatōis curatiue ſumitur ab eis Gal̓indicat dicit: Et indiget qn̄qꝫ diſpoſitionibus alijs ⁊cͣ. Sed aduertēdū eſt circa iſta iſtoꝝ ſic cōponuntur vlcere diuerſum indicāt: tn̄ ꝯtrariū ei qd̓ indicatvlcus: quedā ſunt quoꝝ curatio ſimul pōt fieri curatione vlceris: tūc idē medicamen habēs diuerſas virtutescurat vtrūqꝫ: ſicut vlcus habēs malā cōpl̓onē calidā medicamē frīdū ſiccū cōfert male cōpl̓oni vlceri. Quedam que priꝰ oꝫ oīno remoueri medicaminibꝰ ꝓprijs:deinde vlcus curare: ſicut ſi ad vlcus ſit fluxus humorummaloꝝ pͥus oꝫ illos abſcindere eūonē: alia. deinde vl̓cus euare exēpla oīm iſtoꝝ apparebunt inferiꝰ. Hisergo p̄intellectis facile eſt intelligere qd̓ Aui. dicit. queetiā in toto capl̓o intēdit qͣꝫtū ad pl̓imā partē corꝑis. Dic̄ergo. Scias ⁊cͣ. Et cum hoc indigēt vlcera in dominātiori quidē diſpōnū exiccatiōe. Iſtud verbū pōt dupl̓r exponi. vno referatur ad vlcera cōtuſiua de ꝗbus fecit ſermonē. tunc erit ſenſus iſta vlcera contuſiua licet indigeant mollificari humectari: tn̄ iſta qͣꝫtum ad maiorempartē diſpoſitionē indigent exiccatione. ſolum iſtaindigēt humectari in pͥncipio tm̄ recedat caro contuſa mitiget̉ dolor. poſtqͣꝫ autē receſſit caro cōtuſa ſemperindigent adminiſtratiōe exiccantium vſqꝫ ad finē conſolidatiōis. etiā in iſtis eſt veꝝ vlcera indigēt exiccatione. Uel pōt exponi vt refertur ad ſequētia. tunc erit ſenſus vlcera ẜm pl̓imas diſpōnes etiā cōponuntur cuꝫeis exceptis paucis indigēt exiccatiōe: exiccatiōe adhuc indigēt alijs diſpōnibꝰ intentionibꝰ curatiuis: ſicutmūdificatiōe: abſterſiōe alioꝝ cōſequētibꝰ vlcera p̄terip̄a vlcera. indigēt etiā alijs diſpōnibus curatiuis queſumūtur ab his que cōſequūtur vlcera diſpōnes curatiue ſunt p̄ter ip̄a vlcera .i. ſunt alia ab eis indicāt vlceravnde vlcera ſunt: ſicut indigemus in vulneribus aliquādo remouere malā cōplexionē: aliqn̄ malā carnē: ſil̓iaquibus poſtea apꝑebit. iſte modus exponēdi eſt etiā verus: qꝛ vt in pluribꝰ vlceribus ꝗbus cōponuntur aliediſpōnes dato ratione illaꝝ diſpōnum indicaret aliudadminiſtrari debere qͣꝫ indicet vlcus: tn̄ indiget adhuc illa adminiſtrant̉ ſint deſiccatiue virtutis indicantvlcus inqͣꝫtū vlcus eſt: ſicut apꝑet ſatis cōſiderādo diſpoſitiōes ſingulas cōponunt̉ de qͥbus faciet mētionē: quiain pluribus etiā illaꝝ cōpetit medicamē exiccās. Sedaliquis dicet quō dic et Aui. vlcera indigēt qn̄qꝫ diſpoſitionibꝰ alijs ſicut mūdificatiōe abſterſione: īmo ſemꝑhec indigent .ſ. abſterſione: qꝛ in vlcere rōne ſaniei ſemꝑindigēt vt medicamen ſit abſtergēs. Et dicendū eſt dupliciter. vnoº dixit qn̄qꝫ referēdo hoc ad intentionēmunē habet̉ in vlcere. vn̄ vlcus ſolū quedā ſolutio cōtinuitatis eſt: loquēdo ſolū de intētione que ſumit̉ ſolū abvlcere. vnde ſolutio ꝯtinuitatis q̄dā ſpālis eſt: qꝛ hoc indicat̉ debeat fieri abſterſio: qꝛ ſolutio ꝯtinuitatisvt ſolutio cōtinnitatis eſt hoc ſemꝑ indicat. Sed indicat iſtud qn̄qꝫ: puta qn̄ ipſa ꝯiungit̉ ſanies ratiōe cuiꝰindiget fieri abſterſio: ſicut dictū eſt. Un̄ licet vlcus ratione qua differta vulneree ſemꝑ indigeat abſterſiōe: rōnetn̄ qua ſolutio ꝯtinuitatis q̄dā eſt non ſemꝑ hoc indicat Uel dr̄ aliter hic loꝗtur Auiē̄. de abſterſione quacūqꝫ: qꝛ non loqͥtur de abſterſiōe ꝯuenit in vlcere rōnehumiditatis groſſe neceſſario in vlcere generat̉. Sed

loꝗtur hic de abſterſiōe ꝯuenit in vlcere qn̄ cum ip̄oiūgitur ſordes groſſa non neceſſario in vulnere generatur: ſed ꝓpter aliqd̓ accidēs malū adueniens vlceri qd̓ꝯſtituit ip̄m vlcus humidū. vn̄ licet abſterſio ꝯueniat ī genere om̄i vlceri: tn̄ hoc abſterſione non ſemꝑ indigetvlcus ſicut exiccatione: ſed hoc indiget pͥncipiū cum ē vlcus ſordidum. Deinde cum dicit: Et qͣꝫto plus eſt vlcus maius et ꝓfundius indiget exiccatiōe vehemētiore etvt aggregent̉ labia eiꝰ vehemētiori perſcrutatione: et fortaſſe eſt tibi neceſſariūſuere ea. Et cōſidera ex diſpoſitionibusneceſſitatis ad perſcrutandū ī illo et eisſil̓ibus illud qd̓ diximꝰ in capl̓o vulner In ꝑte iſta oſtēſo in quodā gn̓ali qualis indicatio ſumatur ab vlcere vn̄ vlcus eſt: qualis indicatio ī genere ſumatur ab his cōponūtur cum vlcere indicāt diuerſūab eo qd̓ indicat vlcus. Ponit canones gn̓ales curatiōisvt diuerſificatur rōne diuerſoꝝ ꝯtrariatur in vlceribusa ꝗbus ſumitur diuerſa indicatio curatiua. Et diuidituriſta pars in duas. pͥmo ponit canonē gn̄alē in quo oſtēditur gnͣaliter modus curatiōis vlceꝝ vt habēt cancrenas īmēbris abſqꝫ alia malitia ſpeciali .ſ. vlcera habent ꝓfūditatē in mēbro: in hoc oſtēditur modus curatiōis vlcerum que habēt moleſtiā rōne quātitatis eoꝝ. ſcd̓o traditcanones gn̄ales in ꝗbus oſtēditur modus curatiōis vlcerum rōne eoꝝ que pn̄t cōponi vlcere que ꝓhibent ſanationē vlcerꝭ. ſcd̓a ibi: Si eſt poſſibile vt ꝓhibeas ⁊cͣ.Prima in duas. pͥmo facit qd̓ dictū eſt. qꝛ curatio iſtoꝝvlceꝝ depēdet ex ligature cōueniēti: oſtēdit ꝑꝑ quascauſas vlcera indigēt ligatur a diuerſo ligature penes illas cauſas. ibi: Et ſcias vlcera indigent ligaturis. Prima in duas. pͥmo ponit modū illū in gn̓ali curationis taliū vlceꝝ: in quo oſtēdit qualia medicamina ſuntcōueniētia eisᶠ qͣꝫtū ad virtutē eoꝝ. ſcd̓o oſtēdit qualia ſūteis cōueniētia qͣꝫtū ad modū ſubſtātie eoꝝ qn̄ debet approximari talibus vlceribꝰ. ibi. Et ſcias vlcera fortaſſe ⁊cͣ. Dicit ergo pͥmo. Et qͣꝫto vlcus ⁊cͣ. indiget exiccatione vehemētiori. ꝓpterea. qꝛ qͣꝫto vlcus ꝓfundiꝰmaius ē: tāto plus humiditas ibi ſuꝑflue aggregaturne cuiꝰ indiget maiori exiccatiōe vt aggregentur labiaeiꝰ veniēti ꝑſcrutatiōe .i. īdigēt vt ꝑtes ꝯducātur adinuicem maiori ingenio. Et qꝛ ſit ꝓfundū vlcus oꝫ ſidebeat ꝑfecte fieri ſanatio ſiue vnitio vt fiat vnitio ꝑtiumvſqꝫ ad ꝓfundū. hoc aūt fieri pōt niſi aliquo bn̄ aggregāte labia adinuicē: vt ligatione que bene vniat:aliqn̄ oꝫ facere: vt ip̄e ſubdit etiā ſil̓i qn̄ vlcus eſt magnū ꝑtes abinuicē diſtāt magis: ꝓpter qd̓ eſt difficiliusea cōducere ſil̓. vn̄ indigēt vniēti ꝑſcrutatione ad hoc vtadinuicē bene vniātur. qꝛ ad hoc ſufficit ſolū modꝰligature aliqn̄. ſubdit. Ei fortaſſe eſt tibi nccͣium fuereea: ad hoc vt labia aggregētur adīuicē ꝑmaneāt aggregata. Sꝫ tu dices ꝗd ē hoc qd̓ ponit Aui. hic: qꝛ vr̄ ponerecurā iſtoꝝ ac ſi eſſent vulnera ſimplicia. vnitio labioꝝet ſutura cōpetit vulneri ſimplici a quo eſt facta deꝑditio carnis neqꝫ facta eſt generatio ſaniei in vlcere: autfacta eſt deꝑditio partis etiā gn̓atio ſaniei. Dicēdū eſtad hoc id qd̓ dicit hic Aui. eſt cōmune ad vulnera vlcera. Nam oſtēdit in cōmuni ſolū modū curationisuenit vlceri rōne qua magnū eſt ꝓfundū ī mēbro abſqꝫalio malitie ſpāli. Nūc aūt exquo ꝓfūdū magnūeſt iudicatur niſi medicina exiccans ſit vehemētiusexiccans. ſit pl̓is illa aggregatio labioꝝ maiori īgenio qͣꝫ ſi eēt magnū ꝓfundū. ꝓpterea in vlceribꝰſimplicibꝰ ꝗbꝰ ē alia intētio hoc ſimpl̓r obſeruamus