Alphabetum
xVIII
ita ꝙ ſi etiā actu inferatur. nō eſſet pct̄m mortale. puta ſi aliqͦs parū trahat aliquē pueꝝ percapillos vel aliquid hmōi. Alio mō poteſt eēmotus inordīatus ire. qͣꝫtuꝫ ad modū iraſcendi. vtpota ſi nimis ardēter iraſcat̉ interius. vl̓ſi nimis exterius maīfeſtet ſigna ire. Et ſic iraẜm ſe non habet in ſuo genere rōem mortalispeccati. pōt tn̄ ꝯtingere ꝙ ſit pcm̄ mortale. puta ſi ex vehemētia ire aliqͥs excidat a dilectōedei ⁊ ꝓximi. Ad obiectionē igit̉ dicendū. ꝙex illa autoritate nō habet̉. ꝙ om̄is ira ſit peccatu mortale. ſed ꝙ ſtulū ꝑ iracundiā ſpūaliter occidunt̉. inqͣꝫtū .ſ. non refrenā do ꝑ rōemmotuꝫ ire dilabunt̉ in aliqua pct̄a mortalia.puta in blaſphemiā dei. vel iniuriam ꝓximi.¶ Tercio ira ꝓprio ſubiecto ſubtrahit̉ ⁊ deſtruit tria. prīo ſubtrahit honeſtateꝫ corꝑalisdiſpoſitōis. ſcd̓o impedit poteſtatē naturailsrōis. tercio minuit qͣntitatē vitalis duratōisPrimū patet. qꝛ quātūcumqꝫ ꝑſona ſit pulcra mutat tn̄ ꝑ iram. Nā vertit oculos. facieꝫmanꝰ et pedes. rubet in facie vel palleſcit. ſpumat in ore manus tremulat. lingua ceſpitat. ⁊totꝰ hō alienat̉. De illo loquit̉ ſeneca. ij. ⁊. iijde ira dicens. nihil eque ꝓfuit iratū. ſicut intueri deformitatem rei. Nam in ea facies turbat. ora pulcerrima fedat. curuos vultus extrāquilliſſimis reddit. Et ſequit̉ qualē putascuiꝰ imago tā fetida eſt. Ideo dic̄ qͥdā ꝙ iratis ꝓfuit inſpicere ſpeculū vt imago reꝑcuſſaon̄deret hōi ſuā deformitatē. Hec ille. Secūdo impedit ptātem naturalis rōis. Iuxta illd̓cathonis. Ira impedit aīmuꝫ. ne poſſit cernere verū. Et ideo dyabolus facit ſicut aſtutuspiſcator. qͦ qn̄ faciliter vult deciꝑe piſces. turbat aquā ⁊ tūc eſt ſecurꝰ. ꝙ piſces nō pn̄t cernere rethe. ⁊ ꝑiculum ꝓpoſitū Eodē mō dyabolus facit immittēdo in quācūqꝫ ꝯgregationeꝫ ire turbatōeꝫ ⁊ rixe ꝑ aliquā iracūdaꝫ ꝑſonam. vt poſſit eas liberiꝰ capere ꝑ peccata. etad placitū mactare. Tercio ira minuit quātitatē vitalis duxatōis Animalia em̄ exceſſiuecolerica ſumt nat̉ alit̓ breuis vite ẜm ph̓m ſic̄maxīe apparet in canibꝰ. Et hͦ eſt etiā ꝙ d̓r eccleſi. xxx. Zelus ⁊ iracundia minuūt dies ⁊ an̄tp̄us ſenectā adducēt. Et ideo antiqͥ dixerūtirā eē breuē inſaniaꝫ. ⁊ ideo maxīe eſt cauēdacum ſit peior dyabolo. Nam legio demonuꝫpoteſt eſſe in vno hoīe. duo aūt iracundi nonpn̄t eſſe ſimul in vna domo ¶ Sed queritur
an ira ſit maximū pctm̄ et grauiſſimū. Et videt̉ ꝙ ſic ẜm criẜ. Nihil eſt turpius viſu furētis. gͦ ⁊c̄. Rn̄det tho. vbi ſupra. ꝙ ſic̄ etiamprius dictū eſt. Inordinatio ire ẜm duo attēditur .ſ. ſcd̓m indebitū appetibile. et ſcd̓m indebitum modū iraſcendi. qͣꝫtum igitur ad appetibile qd̓ iratus appetit. videt̉ ira eſſe minimum peccatoꝝ apꝑent em̄ malū pene alicuiꝰſub ratōe boni qd̓ eſt vindicta. et iō ex partemali qd̓ appetit cōuenit peccaū ire cum illispeccatis que appetūt malū ꝓximi. puta cuꝫ inuidia et odio. ſed odiū appetit abſolute malūalicuiꝰ inqͣꝫtū huiꝰ. inuidus aūt apꝑent malūalteriꝰ. ꝓpter appetitū ꝓprie glorie. ſed iratusappetit malū alterius ſub ratione iuſte vindicte. Exquo patet ꝙ odiū eſt grauiꝰ qͣꝫ inuidiaet inuidia qͣꝫ ira. qꝛ peius eſt appetere malumſub ratione mali. qͣꝫ ſub ratione boni. et peiuſeſt appetere malū ſub ratione boni exteriorisqd̓ eſt honor vel gloria. qͣꝫ ſub ratiōe rectitudinis iuſticie. ſꝫ ex ꝑte boni ſub cuiꝰ ratōe appetit iratꝰ malū cōuenit ire cū peccato concupiſcentie. qd̓ tendit in aliquod bonū. ⁊ qͣꝫtuꝫad hoc etiā abſolutē loquendo pcm̄ ire videtur eſſe minꝰ qͣꝫ concupiſcentie. quanto meliꝰeſt bonū iuſticie qd̓ appetit iratꝰ. qͣꝫ bonū delectabile vel vule. qd̓ appetit cōcupiſcens. vn̄ph̓us dicit in. vij. ethi. ꝙ incontinens ꝯcupiſcentie eſt turpior qͣꝫ inꝯtinēs ire. ſꝫ qͣꝫtū ad inordinatōem qͥ eſt ẜm modū iraſcendi. ira habet quādā excellentiā et velocitatē ſui motꝰ ſecundū illd̓ ꝓuer. xxvij. Ira nō habet miẜicordiā nec erupens furor. et impetū cōcitati ſpiritꝰ ferre qͦs poterit. Et de tali turpitudine dicit etiā Criẜ. in auctoritate priori. ſcꝫ qͣꝫtū adgeſtus exteriores. qͦ ꝓueniunt ex impetu ire.Tercia parſ in qua tractatur qualiter xp̄s tute ac prudenter declinauit de furioſis iudeis. vt eoꝝ iram mitigaret.Fecit em̄ xp̄s ſe inuiſibilē. et ꝑ mediū eorumibat. Dern̄. dic̄. ꝙ ſub rupe ſaxuꝫ ei ceſſit ſic̄nix in his ꝟbis de rupꝭ ꝟtice xp̄s deſcendēset ſub rupe latens. ſaxū ſubterfugit ad tactuꝫveſtis ip̄iꝰ. et ſicut cera reſoluta quendā ſitueffecit tante capacitatis in quo lineamēta veſtis imp̄ſſa adhuc reſeruant. ¶ Moralitereſt notandum ꝙ quantomaior eſt reſiſtentiamedij tanto maior eſt motus et violentia. iiijph̓coꝝ. Sicut videmus arbor magna ml̓tuꝫ