De ſtatu monachoꝝ

XLI

bernaculū diſciplīe ꝯtemnit̉reſtat vt religio naufraget̉? ꝓuidendū cēſuimꝰ eſſe precipuene ꝑ ꝯtēptuꝫ hmōi in his q̄ ſechriſtoᵉ voto celebrariᶠ deſpōderūt quicqͣꝫ reꝑiat̉ incōgruūqd̓ irregularis ponat honeſtatis gloria maculā. ⁊ dīnā merito poſſit offendereᵍ maieſtatē. ¶ Hoc igit̉ ſac̓ro approbāte ꝯcilio duximꝰ ſtatuendū. vtſingula monialiū monaſteriaꝑ ordinarios exempta videlꝫque ita ſe. apo. ꝙ nulli alij ſubiecta noſcunt̉ apl̓icaⁱ. non exēpta vero ordinaria auctoritate. ac exēpta alia. ꝑ alios qͥbꝰſubſunt annis ſingulis debeantᵏ viſitari ¶ Uiſitatores āthmōi ſollicitudīs ſtudiū diligent̓ impēdātⁿ. vt monialesipſe qͦrū nōnullas dolētesᵏ au

diuimus in ſubſcriptꝭ excedereq pānis ſericisⁱ varioꝝ foderaturis ſandalitijsᶻ comatis ⁊cornutisᵗ crinibus ſcacatis etvirgatis caputiolis nō vtant̉nō choreaſ nō feſtaʸ ſeculariūꝓſequant̉. nō die noctuue pervicos ⁊ plateas incedātꝭ. autvoluptuoſaꝫ alias vitā ducātcaſqꝫ ſolertius retrahāt ab inſolentijsᵇ qͥbuſlibet ⁊ mūdi huius illecebris ac inducāt eaſdē ad impēdēdū in moſterijsſuis deuotū ⁊ debitū virtutūdn̄o famulatū. ad q̄ oīaᵍ obſeruāda moniales eaſdē n̄ obſtātibꝰ exēptiōibꝰ ⁊ priuilegijsbuſcūqꝫ. qͥbus tamem quo adalia. nolumus p̄iudiciū generari. ꝑ illos de qͥbꝰ ſupͣ dictumeſt compelliᶠ iubemus remedijs oportunis. Statuim

ſupradicta non iuuat. ⁊ tn̄ innouatio iſta defacto nō ꝓficitTttendētes. primo ponit exordiū. ſcd̓o ꝯſtitutionem.a ibi hoc igtur ſacro in qͣ primo ſtatuit ꝙ ordinarij ſingulis annis viſitent monaſteria monialiū non exempta ⁊ exempta que ſoli pape ſubſunt. reliqua exempta viſitētſuꝑiores ip̄oꝝ. Secundo ſtatuit d̓ offi.viſitantiū vbi. ibi viſitatores. Tertio p̄cipit ab batiſſas bn̄dicendas debere infraannū poſt ꝯfirmationem bn̄dici. ⁊ penaꝫimpōit ibi. ſtatuimꝰ.Quarto ibi. illas qͦꝯſtitutioneꝫ ꝓrogatad canonicas cū quadaꝫ ꝓteſtatiōe. Quīto ibi. ipſos aūt det̓minat comitiuā viſitantiū. Sexto ibi. ſiqui vero punit illosqui viſitantes predictos impediunt.b ¶ Contemnit̉ .xlvdi. ſalomon. ⁊. c. ſe.Ioh̓. chryſo. vbi nōtimetur rep̄henſor ſecurus accedit temptator ⁊ facilitas venie ⁊cͣ. de vi. ⁊ hone.cle. vt clericoꝝ. cumſuis concor.c ¶ Naufraget̉. quaſi naufragiū patiat̉.fa. d̓ pe. di. ij. pꝰ naufragium. xxiiij. q. i. non turbatur. xxiij. di. c. i. poſt prin.d ¶ Huiuſmodi. correctionis ⁊ diſcipline.e ¶ Chriſto .xxvij. q. i. que chriſto.f ¶ Celebri. dicitur a celo ⁊ ponitur pro ſancto pro ſolenni ꝓfeſtiuo pro frequētato.g ¶ Offendere. quod grauius eſt qͣꝫ offendere terrenam. d̓ here. vergentis.h ¶ Ordinarios. annis ſingulis debeant viſitari quod eſt. jͣ.i ¶ Apoſtolica. auctoritate quod ſequitur.k Alia. iſtoꝝ ergo monaſterioꝝ exemptoꝝ due ſunt ſpeciesaliqua ſunt exempta que nō recognoſcūt ſuꝑiorē niſi papamalia ſunt exempta quia ſunt ordinū exemptoꝝ. ſicut monaſteria ordinis ciſtercien̄. camaldul̓. ⁊ ſimiliū. Illa ergo non corriget ordinarius loci. ſed abbas vel prior cui ſubſunt. Si autem monaſteria monialiū ſubſunt alijs monaſterijs monialiūcum illa maior prelata clauſurā exire nō debeat. e ti. c. vno.li. vi. videtur ꝙ illud monaſteriū ſic ſubiectum poſſit ordinarius viſitare. archidia. in pre. decre. vnica tenet ꝙ illa maiorprelata per ſe viſitare non poſſit. ſed cum iuſte ſit impedita viſitabit per alium. x. q. i. epiſcopum. facit de of. or. inter. e. ti. ſiepiſcopus. li. vi. ⁊ ẜm hoc ceſſabit ibi officium ordinarij.l ¶ Annis ſingulis. an ſufficiat hoc fieri in fine primi anni ⁊ inprin. ſecūdi. vide quod ſcripſi. e. ti. in ſingulis. in prin. hec aūtviſitatio fiet ſemel tm̄ in anno. iterari tamen poterit ſi ſubſitcauſa. quod dic vt no. de of. archidia. mandamus. de cenſi.cum venerabilis. quod de non exemptis eſt indubitatū. Sedidem puto de exemptis. nec iſta littera contradicit.m ¶ Debeant. male faciunt prelati qui has viſitatiōes omittunt. cum hoc verbum ſit precepti. ⁊ neceſſitatem importet.de ap. oblate. in fi. de ſen. ex. vt fame. etſi quandoqꝫ ſapiat honeſtatem ſed illud ſpeciale de ſpon. impube. c. i.n ¶ Impendant. capitula ſuper quibus inquirunt viſitato-

res monaſterioꝝ formauit Guil. in ſpe. de inquiſitione. §. nūctractemus ꝟ. licet autem.o ¶ Moniales. abbatiſſas includit de ſymo. c. fi. de priuile.ex ore.p ¶ Dolentes. ꝯcor. sͣ. e. recolentes. in prin. de cele. miſ. dolētes. jͣ. de cenſi. ad noſtram. in prin. sͣ. e. cōpila. de ele. ī pleriſqꝫq ¶ Excedere. iungehic litteram nō vtantur. Io. an.r ¶ Sericis. īmo nechabere debent ſericam texturam. xxi. ꝙiiij. c. i. ſꝫ portare debent veſtes aptas ꝓfeſſioni ⁊ ſanctimonie. xxi. q. iiij. c. fi. xxiij. di. ſanctimonialeſet fa. sͣ. e. compil̓. devi. ⁊ hone. cle. qm̄. inprin. fulgētius ad ꝓbā. Ueſtiſ talis ſit ſacre virginis que teſtis ſit intime caſtitatis.s ¶ Sandalicijs. dehis d̓ vſupallij. c. fi.et. xciij. di. §. compagis. ⁊ ſunt calciamēta quibus vtunt̉ epiſcopi induti pontificalibus.t ¶ Et cornutis. perhanc copulam nō videt̉ ꝓhibere comasipſaꝝ vbi cornute n̄ ſunt. xxx. di. q̄cūqꝫ. ⁊. xx. q. iij. c. ij. vbi tenet hͦ Lau. cū ibi p̄cipiat clericos tōderi ⁊ n̄ moniales. apudnos cōiter tondunt̉ moniales. ⁊. c. qͦcūqꝫ. de ſecularibꝰ fer īsintelligit̉. que in ſui velamē ⁊ ſubiectionis ſignū crinibꝰ vtūtur. Refert Uegetiꝰ de re militari ꝙ cū romaniſ neruoꝝ ⁊ funiū copia defeciſſet. ⁊ n̄ poſſent ad reſiſtendū bellatoribꝰ machinas reꝑare. mulieres rōne. abſciſſis crinibꝰ eos maritistradiderūt ꝑ qͥs reꝑatis machinis aduerſarioꝝ impetū repulerūt. maluerūt enī vt ipſe dicit pudiciſſime femīe maritis cōuiuere capite deformato. qͣꝫ integris crinibꝰ hoſtibꝰ ſeruire.ſic puto plus monialibꝰ expedire deformato capite deo conuiuere. qͣꝫ crines poliēdo hūani generis hoſti ſeruire. Io. an.v ¶ Uirgatis. hec ꝓhibent̉ etiam ſecularibus clericis. sͣ. ea.compil̓. de vi. ⁊ ho. cle. qm̄. in prin. ⁊ in fi.x ¶ Choreas. vide quod dicam. jͣ. de celeb̓. miſ. c. vno. circamedium.¶ ¶ Seſta. Cyprianus de laude virginitatis ſic loquitur. Neccomputari iam potes inter puellas virgines chriſti. que ſicviuis vt poſſis adamari.z ¶ Incedant. etiam ex honeſta cauſa. debent enī manere ſubclauſura. e. ti. c. vno. li. vi.a ¶ Solertius. sͣ. e. com. de of. dele. c. vno. ibi exponitur.b ¶ Inſolētijs. sͣ. e. compi. de of. or. c. vno. ibi exponiturc ¶ Illecebris .ſ. carualibus vel illicitis delectatiōibus ſic dictis. quia illiciunt.d ¶ Oīa. ⁊ ſimilia. de ꝯſti. trāſlato. de reſcriptis int̓. ff. de le.nō pn̄t. vn̄ ſi portarēt veſtes rubeas vel virides. vel in ſimilibus h̓ nō exp̄ſſis excederent. coarcebunt ordinarij.e ¶ Alia. legis dioceſane vel iuriſditionis. q̄ plen. no. de or.dilectꝰ ꝑ hͦ tn̄ eximit illas a ꝓcuratiōe. cum illa ſit annexa viſitationi. de p̄ſcrip. cū ex officij de cenſi. cum venerabilis.f ¶ Compelli. ꝑ hͦ vide ꝙ nō poſſint exēptas deſtiruere ſac̄ qd̓