De ſtatu monachoꝝ
XL
et niſi a p̄latꝭ eoꝝ petita pēſiovel ſubuētio aſſignet̉ eiſdē. cōſpirātes in illos eiſqꝫ proditionē vl̓ alia grauia imponēteseos capi ⁊ incarcerari. ipſorūqꝫ monaſteria cōburi procurant. ⁊ interdū monaſteriorūipſoꝝ bona ī totū vel ī parteꝫnō modicā occupare p̄ſumūt.¶ Nos eoꝝ ī hac parte reprobis auſibus obuiare volēteshoc edicto ꝑpetuo prohibemus. ne monachi aut regulares canoniciᵉ admīſtrationemaliquā nō hn̄tesᵍ ad curiaſᶜ pͥncipū abſqꝫ ſpāliº p̄latoꝝ ſuoꝝlicētia ſe ꝯferre p̄ſumāt ꝙ ſi vtſuis p̄latꝭ aut monaſterijs dānum aliqd̓ inferant ad dictascurias ſe ꝯferre p̄ſumpſerint.excōis ſnīaꝫ eos incurrere volumꝰ ipſoᵉ facto. p̄latꝭ eoꝝ diſtricte nihilominꝰ īiūgētes. vtipſos a p̄dictaꝝ curiarū acceſſu ⁊ alijs qͥbuſlibꝫ vagatiōibꝰ
⁊ diſcurſu diligēter cōpeſcereac ſuꝑ hoc nō ꝑentes eiſdē ſeuere corrigere n̄ omittant.Prefate quoqꝫ ſnīe mōchoſinfraᵉ ſepta monaſteriorū ſinelicētia abbatū ſuoꝝ armaᵏ tenentesⁱ decernimꝰ ſubiacere.Ad hecˣ p̄deceſſoꝝ nr̄oꝝ veſtigijs inherētesⁿ ꝑpetuo prohibemus edicto. ne monachiſinguli ī ſingulis ſibi cōmiſſisadmīſtratiōibꝰ vel prioratibꝰhabitare p̄ſumāt. ſed ſi prouētus pͥoratuuꝫ ſeu admīſtrationū hmōi duobꝰº forte n̄ ſuppetant ijdē prioratꝰ ſeu admīſtratiōes. niſi ꝑ abbates ad ſuſtentationē duoꝝ ſufficiēteſ reddātur. locꝭ alijs vicinioribꝰ ad eorū monaſteria ꝑtinētibꝰ vel ipſoꝝ monaſterioꝝ officijsᵏ autinter ſe inuicēª ꝓut erit cōmodius cū ꝯſilio ⁊ aſſenſuⁱ abbatū ꝑ locoꝝ ipſoꝝ ordinariosvniant̉. ¶ Monachis locoꝝ
monachos non nigros.b ¶ Non habentes. illos enī qn̄qꝫ pro ipſaruꝫ adminiſtrationum cauſis illuc ire oportet. quas proſequi poſſunt licet nonperpetui. de iudi. cum deputati.c ¶ Curias principū. de of. or. qͣnto. Inter xij. abuſiōes clauſtri enumerat iſtam.Hu. de folleto. li. ij.de anime clauſtro ſicdicens. Duodecimſunt abuſiones clauſtri quibus tota religionis maſſa corrūpitur. p̄latus negligens. diſcipulus inobediēs. iuuēis ocious. ſenex obſtinatꝰ.monachus curialis.monachus cauſidicus. habitꝰ p̄cioſus.cibus exquiſitus. rumor in clauſtro. lis īcapitulo. diſſolutio īchoro. irreuerentiacirca altare. Et hecſingula ibi pulcre ꝓſequit̉. ⁊ dicit ibi adꝓpoſitū ꝙ cum dicitur monachus curialis. ex adiūcto deſigͣtur aliquid leuitatisOrdo enī clauſtri etordo curie diuerſuseſt. ibi dextra tua repletur muneribꝰ. h̓lauas manuſ tuas inter innocentes. Ibipauperū violent̓ resauferunt̉. hic a paupere ſponte offeruntur. Ibi laudat̉ peccator ī deſiderijs anime ſue. hic bn̄ ſit iuſto. ⁊ poſt pauca ſubmittit. ꝙ monachus curialis ꝓ ſeculariprincipe alpium frigora ⁊ italicoſ calores libent̓ patitur. quiꝓ mgr̄o ſpūali multo minora forſan inuitus pateret̉. ⁊ huicꝯcor. xlvij. di. oēs ⁊ exquo circa. iſta vagam̄. ad religioſoꝝ refrigeriū ſcire debes. ꝙ Cyprianus libꝝ fecit de. xij. abuſionibus ſeculi. dicens ꝙ ſunt he. Sapiens ſine oꝑibus. Senex ſine religione. Adoleſcēs ſine obediētia. Diues ſine elemoſynaFemina ſine pudicitia. Dn̄s ſine virtute. Chriſtianꝰ ꝯtentioſus. Pauper ſuperbus. Rex iniquus. Epiſcopus negligensPlebs ſine diſciplina. Populus ſine lege. dicens ꝙ ſic ſuffocatur iuſticia. ⁊ ibi ſingula ordinate ſequitur.o ¶ Speciali. general̓ ergo puta ꝙ poſſint ſe qͦ voluerint abſentare non ſufficit.e ¶ Ipſo facto. ad hanc excōicationē ꝯtrahendā duo vident̉neceſſaria .ſ. ꝙ intrauerint curiaꝫ. ⁊ ꝙ cauſe dānificādi monaſterium vel prelatum. licentiā ꝟo habere vel nō habere nonputo ponderandū cum hic non repetat̉. hinc eſt ꝙ ⁊ de licentia p̄lati intrans curiam ſi ad hoc intrat ligatꝰ eſt. Ex ſolo igitur exitu clauſtri ob hāc cauſam non ligat̉. ſi. ne cle. vel mo.c. iij. ⁊ vl. Item exquo intrauit ob hāc cauſam licet damnumnon intulerit. iure quia nō potuit. ſiue qꝛ penituit ligatus eſt.fi. de homi. ꝓ humani. li. vi. ⁊ qd̓ ibi no. non ob. ff. de fur. vulgaris. §. qͥ furti. quia licet is qui domū intrauit animo furādiadhuc non teneat̉ furti. tenet̉ tamē iniuriarū vel de vi. ſi vimintulit vt ibi. ſic ⁊ iſte licet de dāno non teneat̉ qd̓ nondū intulit. tamen intrando ꝯſummauit delictū quo ad hanc penam.f ¶ Monachos. non repetit regulares canonicos.s ¶ Infri. ꝓ int̓. ⁊ patꝫ ꝑ hͦ ꝙ exͣ tenentē pena non includit.
h ¶ Arma. in cōmuni ſignificatiōe comp̄hendunt̉ tela ſed dicunt̉ arma ſtricte qͥbꝰ defendimur. tela qͥbꝰ impugͣmꝰ. inſti.de pu. iu. §. item lex cornelia. de homici. ſi ꝑfodiēs ſed vt ibino. armoꝝ appellatio etiā fuſtes ⁊ lapides comp̄hendit̉ ⁊ oēqd̓ arcu ⁊ manu mittit̉ vt p̄. §. item lex cornelia. ⁊. ff. de ꝟ. ſi.armoꝝ appellatio. n̄puto tamen auctorēſic latiſſime ītellexiſſe. Io. an.i ¶ Tenentes. veniēſde foris ad clauſtrūcum armis non animo tenendi nec tenetex dilatione ligari n̄videtur. vt verbumcum effectu ⁊cͣ. d̓ cleri. non re. ralatū cuꝫꝯcordan.k ¶ Ad hec. vij. parſet expone .i. pret̓ velvltra hoc.l ¶ Noſtroꝝ .i. alexādri ⁊ honorij. e. ti. c.ij. de cap̄. mo. c. pe. ⁊vlti.m ¶ Inherētes. cōcor. de iur. calū. c. i.de re iudi. cum olimde torne. c. i. Io. an.n ¶ Monachi ſimpliciter loquit̉. vn̄ d̓omnibuſ intelligiturIo. an.o ¶ Duobus .ſ. pͥoriet ſocio. ⁊ ꝑ hoc quopatet non eſſe neceſſe ꝙ prior habeat duos ſocios. licet qͥdaꝫꝯͣ ꝑ decre. vl. d̓ cap̄.mo. ad quam rn̄de vt ibi ſcripſi ſuper verbo monachos.p ¶ Officijs. ⁊ elemoſynarie ſacriſtie cellerarie vel ſimilibus¶ ¶ Inuicem. quia .ſ. duo tali loco quoꝝ neut̓ ſufficit ad pͥorem ⁊ ſoctum vnientur.r ¶ Aſſenſu. ſi hoc non addidiſſet ſufficiebat ꝯſiliū querere. d̓arbi. cum olim. ⁊ licet hic requiratur ꝯſenſus abbatiſ. nihilominus neceſſarium puto conſenſuꝫ capituli eccleſie cathedralis. sͣ. e. comptl̓. de rebus eccle. non alienan. l. vna.g ¶ Ordinarios. approbat quod noͣ. Inno. ⁊ ab. de exceſ. p̄lato. ſicut. vbi tenent ꝙ abbates eccleſias etiam pleno iure ſibi ſubiectas vnire non poſſunt. ⁊ facit quod dixi. sͣ. e. compi.de rebus eccle. non alienan. ſi vna. de rerū permuta. c. vno.Querit Archidia. de preben. cū ſingula. li. vi. an abbates poſſint hoc preſcribere. all̓. ꝙ ſic. de exceſ. prela. accedētibus. allegat ad contrariū. c. d. ꝯͣ morem. xciij. di. illud. ſed ꝙ poſſiniſaltem circa prioratus ſimplices māuales non habentes curam. ſicut poſſent vnire grangias. vel maneria. ff. del. i. ꝙ inrerum. §. vlti. ff. del. ij. gaius. §. i. ff. de ꝟ. fig. l. locus ad hancalle. facit quod no. de preben. tue. ſatis videtur ꝑ ea que no.de p̄ſcrip. auditis. ⁊ que ſcripſi in predi. decre. accedentibꝰcum iſtud ſit dignitas ⁊ iuriſditiōis non ordinis quod ꝓſcripſi poſſit tamen cum titulo. niſi p̄ſcriptio ſit talis cuius initijnon ſit memoria. de preſcrip. c. i. li. vi.t ¶ Ad clauſtrū. ſepius dixi ⁊ ſcripſi de cap̄. mo. ca. ſi que cōcor. huic ꝙ iura que tractant de monachis ne ſoli maneant incapellis. de clauſtralibus intelliguntur. quod patet hic ⁊ ibiSi ergo monachus eſt perpetuus inſtitutus ad curam populi ⁊ ſic nil habet cōmune cum monaſterio. xvi. q. i. ne pro cuiꝰlibet. ſocium non tenet. ⁊ ſic ſeruatur defacto nec occurrit rō