De iure iurando.
XIII
qͣꝫtū ad effectū: mentē ⁊ virtute. ipſoꝝ nō eſt dubium ꝯtineri. ¶ Nos p̄miſſis ⁊ alijs rōnibus: ne quis in romanū aſſūptus principē vl̓ in poſterū aſſumēdus an iuramēta hmōiꝑ dictū henricū imꝑatorē p̄ſtita/ ⁊ ꝑ ſucceſſores ipſius in futuꝝ p̄ſtanda fidelitatꝭ exiſtāt īdubitationem educere audeat vel ſuꝑ his ꝯtrariū aſtruer̄veritate auctoritate apo. d̓ fratrū noſtroꝝ ꝯſilio declaramꝰ.illa iuramenta p̄dicta fidelitatis exiſtereᵇ ⁊ cenſeri debere.¶ ¶ Porro p̄ter iuramenta predicta idē henricus ſuorū īherēs p̄deceſſoꝝ veſtigijsᶜ priuſqͣꝫ ingrederet̉ italiam l̓ ibidēiura aliqͣ exerceret ſub teſtimonio ſuaꝝ patētiū lr̄aꝝ in manibus dilecti filij Ioannis demollianis ſcholaſtict eccl̓ie tulen̄. capellani nr̄i ad hec ſpecialiter ꝑ nos miſſi noſtro ⁊ prefate eccl̓ie noīe recipientis ꝓmiſit ⁊ tactisᵈ ſacroſanctꝭ euāgelijs. iuramento firmauit/ ꝙeandem eccleſiam ⁊ fidem catholicam pura fide totiſqꝫ viribus cōſeruaret. reuerēter ⁊etiā defenſaret oēmqꝫ hereſiꝫſciſma ⁊ hēticos quoſlibꝫ fautores receptatores et defenſores ipſoꝝ extermīaret̉ ꝓ poſſeac nūqͣꝫ cuꝫ ſaraceno paganoſciſmatico ſeu alio quolibꝫ cōmunionem catholice fidei nōhabente/ aut cum aliquo alio prefate eccleſie inimico velrebelli ſeu eidem manifeſte ſuſpecto vnionē quālibet ſeu ꝑarentelamᶠ aut cōſiderationeꝫiniretꝭ ſed tam nr̄am qͣꝫ ſucceſgonmni
ſoꝝᵍ nr̄oꝝ ꝑſonas honorem ⁊ſtatū manuteneret d̓fenderet⁊ cōſeruaret cōtra oēs hoīescuiuſcunqꝫ exiſteret p̄eminentie dignitatis vel ſtatus( eidēetiam adijciens iuramento qmanuteneret ſꝑ atqꝫ ſeruaretpriuilegia omnia ꝑ predeceſſores ſuos regesʰ ac imꝑatores romanos prefate romane⁊ alijs quibuſſibꝫ eccl̓ijs quocunqꝫ conceſſa tempore ⁊ cōtinentie cuiuſcūqꝫ ipſaqꝫ omnia ⁊ ſpecialiter ac precipue ꝑclare memorie. ConſtātinumCarolum Henricum Ottonem quartum/ fredericum ſecundum/ atqꝫ rodolphuꝫ. predeceſſores ipſius ſuper ꝯceſſion recognitione aduocatiōeannotatione quitatione ⁊ libera dimiſſione terrarum ⁊ prouinciarum romāe eccleſie vbilibet poſitarum/ quarum etiam multaſ nominatim expreſſit: ſedi apoſtolice romaniſqꝫpontificibus ſuper quocunqꝫtenore conceſſa. recognouit.confirmauit/ et ex certa ſcientia innouauit: ac etiam de nouo conceſſit et terras ipſas atqꝫ ꝓuīcias recognouit ad iuſet ꝓprietatē ipſiuſ eccleſie pleniſſime pertinere eaſqꝫ nihilominus ex abundanti de nouoeccleſie ſepeſate donauit ſubpredicto ſe obligans iuramēto ꝙ ipſas/ aliquamue ipſarūpartem. nullo vnquam tempore occuparet ſeu quātumin eo eſſet ab alio permitteretoccupari nec ī eis aūt aliquaparte ipſarū iura aliqua poſſeſſiones aut tenutas haberet
a ¶ Uirtutē. ad maiorē exp̄ſſionē inculcat hec verba.b ¶ Exiſtere (nō ꝑ hͦ ſeqͥt̉. ꝙ ſubiecti īꝑatori ſint d̓ tꝑali dn̄ioeccue. fa. qd̓ noͣ. lxxxi. di. legit̉/ ⁊ ī ſpe. de feu. §. ij. ꝟ. xiiij.c ¶ Ueſtigijs. q̄ .ſ. in īgreſſu italie iuramētū tale p̄ſtiterat (ſcire debes ꝓut habet̉ etiā in pōtificali al̓s ꝓuinciali ꝙ rex romanoꝝ coronat̉ triplici corona. Primaeſt ferrea quā recipitab archiepo coloniēſi in Aqͥſgrani eiuſdēdio/ ferrū autē fortitudinē deſignat quavincere debet rebelles ⁊ infideles ꝯculcare Secūda ē argētea. quam ingreſſusitaliam recipit a mediolanēſi archiep̄o īvilla modiciū. eiuſd̓dio. tn̄ ip̄e Henri. recepit illam mediola.in eccl̓ia ſancti Ambroſij. argentū auteꝫdeſignās mundiciaꝫ⁊ claritatem ſi gnificat ipſum principemtalē eē deber̄. Certiaeſt d̓ puro auro quacoronat̉ ꝑ papā ī eccleſia ſancti petri adaltare ſancti mauricij. ⁊ deſignat auruꝫqd̓ oībus mētallis ēexcellentius/ ip̄m imꝑatorē alijs regibus⁊ principibꝰ in potētatū ⁊ iuſticia excellentiorem eē debere.Sic olim in hiſ tribꝰmētallis dabatur tributum romanis. vtſcripſi de fi. inſtru. inter dilectos. ſuꝑ glindictio.d ¶ Tactis. ep̄i etiaꝫcum fidelitatē iurāt.tangunt ſacra. vt ꝓbat̉. sͣ. e. ego enim. infi. nō ſic qn̄ teſtimonium dicūt vel de calūnia iurant qd̓ dic vtde iura. calū. c. fi.e ¶ Exterminaret. idēverbuꝫ de her. excōicamꝰ. §. moneantur.⁊. §. ſe (⁊ dicitur quaſi extra terminos vite vel iuriſditōis ſueeos ponere vnde ponitur etiaꝫ ꝓ diſſipatione deſolatione etexilio.f ¶ Parentelā. alludit vulgari italicoꝝ ⁊ ponit̉ ꝓ affinitate.ꝯſanguinitatē enī iure nō poſſet. facit inſti. de leg. ag. tu. l. fi.g ¶ Succeſſoruꝫ. vide qd̓ no. ⁊ dixi. e. ti. veritatis.h ¶ Reges. romanos vt ſequit̉ (ꝑ hāc lr̄am vr̄ ꝙ rex ro. qͦnodū ē imꝑator vel coronatꝰ priuilegia dare poſſit. de quo
ſatis no. ī ſpe. de reſcrip. pn̄ta. §. fi. ꝟ. itē qd̓ ē obtentū Q hocdiſputauit ⁊ tenuit Ia. de are. cuiꝰ. q. ad lr̄aꝫ poſuit Cy. in. l.bn̄ a zenone. C. de q. p̄. Inno. in dec. venerabile (dic ꝙ ſi īꝑator nō poſſit reciꝑe coronā in loco debito. nihilominꝰ aucͣteꝫadminiſtrādi reciꝑe pōt a colonien̄. archiep̄o ad q̄ ſpectantvel ex ipſa electionehꝫ illā ẜm euꝫ refertHoſti. de ꝟb. ſi. ſuꝑquibuſdā ꝙ vidit inalamania ꝑ pͥncipesiudicari ⁊ teneri. ꝙrex ro. poſt electiōeꝫcōcordē habeat oēmptātem quā imperator ⁊ ꝙ vnctio nihiladdit ⁊ facit qd̓ no.Io. xciij. di. legimꝰ.vt ſcripſi ſuꝑ verbopoſtqͣꝫ ſuꝑ v̓bo futurus. in glo (ſed ꝙ plꝰeſt. vide ⁊ habeo formas quarundā litterarū qui de regiſtrisInno. ij. dicūt̉ extracte que manarūt ſuꝑnegocio diſcordie electionis. de quā loquitur decre. venerabilem. quarū altera dirigebat̉ archiep̄is ep̄is prelatis ⁊pͥncipibꝰ alamanie ⁊ſclauie vel ſclauonieAltera ſpecialit̓ maguntino inter alia referentes ꝙ in concuſſa cōſuetudo imperijfacta certa rōni ꝯſonaͣ iure ſubnixa ꝑ patientiā ſe. ap. tolerata ⁊ per tolerantiamapprobata hoc hꝫ ꝙduobus electis ī diſcordia vterqꝫ adminiſtrat. vt rex ⁊ oēmimperij iuriſditionē.exercet qd̓ declaratibi papa locum hr̄edonec per papā alteriuſ electio fuerit apꝓbata aut reprobata.
i ¶ Conſtantinum.(oiſputant aliqui. andonatio per conſtantinum facta ec. ro. in ꝑſona. b. ſilueſtri. d̓qua. xcvi. di. ꝯſtātinꝰ. palea ē valuerit ſ⁊ an ſucceſſor illaꝫ reuocare potuerit. Acc. tꝫ ꝙ donatio nō valuit. in aucͣ. quō oꝫep̄os pꝰ prin. col(ſꝫ Io. ꝯͣ. qͥ hoc no. lxiij. di. ego luduicus ꝙvaluerit ⁊ ꝙ ſit irreuocabil̓ ꝓbat hec lr̄a. ⁊ sͣ. d̓ cle. fūdamēta. §. ne āt. li. vi. ⁊ fa. qd̓ no. Hoſ. ī ſū. d̓ īmu. cc. §. penul. ad fi.k ¶ Carolum. de quo. xi. q. i. volumus. de iudi. nouit.