De ſen. et re iu.
LXV
Innocentius quartus in concilio lugdun.De ſententia et re iudicata.Um eterūi tribucnal̓ᵉ iudicis illuꝫ reumᶻ nō habeat quēiniuſte iudexⁱ condemnat teſtāte ꝓpheta. necdamnabitˢ eum cum iudicabitur illi. caueāt eccleſiaſticiⁱ iudices. et prudenter attendantvt in cauſarum ꝓceſſionibusnil vendicet odiumʰ vel fauorvſurpet. timor exulet premium. aut expectatio premij iuſticiam non euertant ſed ſtateram geſtent in manibus. lances appendant equo libramine. vt in omnibus que in cauſis agēda fuerint preſertim in
concipiendisᵐ ſententijs ⁊ ferendis pre oculis habeant ſolum deum illiusᵖ imitantes exemplum. qui querelas populi tabernaculum ingreſſus addominum referebat. vt ẜm eiꝰimperium iudicaret. ¶ Si qͥsautē iudex eccleſiaſticus ordinariusq aut etiā delegatus fame ſue ꝓdigus ⁊ ꝓprij ꝑſecutor honoris contra cōſcientiam et contra iuſticiam in grauamen partis alterius in iudicio quicqͣꝫ fecerit per gratiam vel per ſordes. ab executione officijᵗ per annumᶻ nouerit ſe ſuſpēſū ad eſtimationemlitis parti. quam leſerit. nihilominus condemnandus.¶ Sciturus ꝙ ſi ſuſpenſione
o ¶ Latholicis. bn̄ dicit qꝛ ſecus ſi eſſent heretici. illi enī nihū pn̄t poſſidere. xiij. q. vij. ꝑ totū. viij. di. quo iure. gͦ nec p̄ſcribere qꝛ p̄ſcriptio ſine poſſeſſiōe nō ꝓcedit. sͣ. de ꝓba. exlr̄is. sͣ. e. cāꝫ. ff. de vſuca. ſine poſſeſſione. jͣ. de re. iu. c. iij.p ¶ Quibuſcūqꝫ. dum tn̄ catholicis. vt. sͣ.q ¶ Bona fide. credebant pr̄eꝫ l̓ teſtātorem fuiſſe catholicum. et ſic iuſto titulo in ipſos eoruꝫ bona tranſiſſe.r ¶ In hͦ caſu. No.ſpecialē caſum in qͦquadragenaria preſcriptio currit ꝯtraromanā eccleſiam ⁊fungitur vice aliaꝝeccleſiaruꝫ. ſic olimoēs eccleſie gaudebant pͥuilegio centūannorum. C. de ſacro ſanc. eccl̓. vt inter diuinū.s ¶ Tūc .ſ. tꝑe quoeccl̓ia vult bona vēdicare. ſi referat̉ adꝟbum detegantur.vl̓ tūc ſcꝫ tꝑe mortꝭſue. ſi reſpiciat verbum extitiſſe. al̓s ēin lr̄a nunc et clariꝰt ¶ Heretici. ſꝫ nonne tales damnāturet ipſorū memoria etiā poſt mortē. vt hic. ⁊ .xxiiij. q. ij. c. vl.et. sͣ. de here. ſi quis ep̄s ergo et bona intelliguntur eſſe dānata. cū ſint acceſſoria ad ꝑſonā. C. de bonis p̄ſcrip. aucͣ. bonaͣ ⁊. facit qd̓ no. de cl̓i. coniu. ꝙ a te. So. ſpeciale eſt in hoccaſu ꝓpter bonam fidem ipſoꝝ catholicorū heredum. qͥ tāti tꝑis. ſcꝫ. xl. an. p̄ſcriptū ſibi dn̄iuꝫ queſiuerūt. alias locuꝫhaberent ꝯͣria. nam et ſi aliam rem eccl̓iaſticam p̄ſcriptibileꝫ bona fide tanto temꝑe poſſediſſent. p̄ſcripſiſſent. ergo etiſta bona p̄ſcribent.Um eterni. iudex qui ꝯͣ iuſticiā ⁊ ꝯͣ ꝯſcīam aliquidſein iudicio fecerit in grauamen ꝑtis ꝑ gr̄am vl̓ ꝑ ſordes ꝯdemnandꝰ eſt ꝑti leſe in eſtimatiōeꝫ litꝭ ⁊ ꝑ annum ſuſpēſus. et ꝑpetuo ſi medio tꝑe īgererat ſe diuinis abſolutio eius ſedi apl̓ice ⁊ hͦ niſi papa cū ipſo diſpenſet.x ¶ Eterni .i. dei pr̄is. sͣ. d̓ ſum. tri. c. i. in prin.y ¶ Tribunal .i. locꝰ in qͦ ius reddit̉. vel vbi ꝓ tribunali ſedet iudex. qͥ al̓s forus vocatur. sͣ. de ver. ſig. forus.z ¶ Reum a reatu. nō enim qui accuſat̉ ſtatim reus eſt. ſedqui ꝯuincit̉ criminoſus. xv. q. vl. c. vl. de ꝟ. ſig. forus.a ¶ Iudex. humanꝰ id faciēs errore vl̓ dolo. et in eo ꝙ male iudicat nō eſt iudex. cū nō ſit in eo iuſticia. xxiij. q. ij. c. i.b ¶ Condēnat. fuit hoc ſumptū. xi. q. iij. et ſi ad tp̄s. et eſt hͦiō qꝛ iudiciū d̓i innitit̉ veritati. q̄ nec fallit nec fallit̉ iudiciūhoīs opinioni. q̄ fallit ⁊ fallit̉. de ſen. ex. a nob̓. ij.c ¶ Propheta. dauid in pſalmo. Noli emulari.d MDamnabit. deus.r ¶ Illi .i. ꝯtra illum. idem̄ cum fiet iudicium de illo. et ſunthęc verba. xxiiij. q. iij. non in perpetuū.f ¶ Eccl̓iaſtici. ſeculares nō ligat cū nec pena inferiꝰ poſitaillos ligare poſſit. ⁊ fac̄. sͣ. e. l. de elec. indēnitatibꝰ in fi.g ¶ Proceſſibus. quibuſcūqꝫ. sͣ. de ꝓba. qm̄ ꝯtra falſam.h ¶ Odium priuatum. sͣ. de teſti. quotiens. lxxxvi. di. odioxxiiij. q. iiij. duo iſta.l ¶ Euertat. hec .n. quattuor. humanum. ſolent ꝑuertere iudicium. xi. q. iij. quattuor. et veritatem in teſtes. sͣ. de teſti.
quotiens. ⁊. c. lꝫ. ex quadam.k ¶ Staterā. xxiiij. q. i. non offeramus. qui .n. recte iudicatſtateraꝫ in manu geſtat. xlv. di. oīs qui. ⁊ ita magnū iudicabit vt paruū. de iudi. nouit. lꝫ in penis deferat̉ dignitati etꝑſone. sͣ. e. li. de of. dele. c. ij.l ¶ Libramine. ſic ⁊ꝯͣhentes iuſtas mēſuras ⁊ pōdera debent habere .sͣ. deemp. et vēdi. c. ij.m ¶ Concipiēdis. qͦad ſcripturā et pronunciatiōeꝫ ipſarū.n ¶ Ferēdis. h̓ qͦ adꝓbatiōeꝫ ꝟbalem.ad hoc. jͣ. e. c. vlti.o ¶ Deuꝫ. a qͦ ſic̄ iudicabunt iudicabūtur. C. de iudi. remnon nouā. ⁊ remetient̉ in qͣ menſura fuerint meſſi. vt d̓ pe.et re. cū. ex eo.p ¶ Illius. moyſi.exo .xxxij. et habesidem. ix. q. iij. ſummo opere.q ¶ Ordinariꝰ fallitin ep̄is. qͥ aliqua ſuſpenſionis canonispena nō cōprehēdūtur. niſi de ipſis caueat̉. jͣ. d̓ ſen. ex. qꝛpericuloſum. ⁊ sͣ. e. l. de ele. ſi ꝯpromiſſariꝰ. §. hmōi.r ¶ Prodigꝰ. ſic. sͣ. de accu. c. vl. ⁊ ſi crudel̓ eſt etiā ſi ꝯſciens ¶ Et ꝯͣ. Nō iſta duo ſic co tie ſue ꝯfidat. xij. q. i. nolo.pulata. vtrūqꝫ .n. requirit̉ vt locū hēat pena. Nō .n. ẜm ꝯſcientiā ſimpl̓r iudicare dꝫ. ſꝫ īformare dꝫ eā ẜm allegata. ⁊ ꝓbata. d̓ hͦ. iij. q. vij. iudicet. sͣ. d̓. of. dele. paſtoralis. §. qꝛ ꝟo.t ¶ In gͣuamē. ecce tertiū qd̓ requirit̉. vt locū habeat penav ¶ In iudicio. qͥd de arbitrio nunqͥd hec pena locū in ipſohabebit. dic ẜm Gof. ⁊ ber. ꝙ nō. qꝛ de ordinario ⁊ delegato hͦ tm̄ cauet̉ et hec eſt pena. ⁊ ſic nō amplianda de pe. di. i.pene. jͣ. de re. iu. odia. ⁊. c. in penis. qd̓ eſt veꝝ ẜm hoſt. ſi ſitarbiter ꝯ ꝓmiſſariꝰ. ſecꝰ ſi in locū ordīarij vl̓ delegati ſuccedat. ad h̓. sͣ. d̓ of. dele. ab arbitris. ⁊ eadē rōe dixit hoſ. ꝙ n̄credit hāc penā in auditore l̓ in mero executorē locū hr̄e. cūet hi nō ſint iudices. sͣ. de of. dele. ſuꝑ qōnuꝫ. §. i. et. §. verū.x ¶ Uel ꝑ ſordes. hͦ eſt quartū qd̓ requirit̉ vt locū habeatpena hec. Et d̓r fieri ꝑ ſordes. ſi p̄ce p̄cio timore vl̓ odio iudex corruptꝰ ſit. ⁊ ideo de his fecit ſuperius mentionem.y ¶ Officij. quid de bn̄ficio. dixit hoſ. ꝙ qꝛ pene ſunt reſtringende hoc ad bn̄ficia non extendit̉. ſi .n. papa hͦ voluiſſet idexp̄ſſiſſet. de decr. ad audientiā. in ſuſpenſione aūt hoīs poſſet habere locū ꝙ ſuſpenſus ab officio et a bn̄ficio. huiꝰ directe no. ꝯͣrium Io. xxxij. di. p̄ter hec. et facit qd̓ dixi. sͣ. e.li. de elec. qꝛ ſępe. et qd̓ no. de ap. paſtoralis. in fi. plenius incle. de pe. cupientes.z ¶ Annū. ex tūc inchoandū. sͣ. e. li. de ele. cupiētes. §. ceteꝝQuid ſi annꝰ fuerit biſextil̓. dic vt no. lv. di. c. ij. sͣ. de ꝟ. ſi. qa ¶ Condēnandꝰ. C. de pe. iu. qͥ ma. iudi. l. vl. ⁊ in ſiuit.famis eſt vt ibi. ff. de iudi. ſi filiuſfa. ⁊ iure autenticorū condemnat̉ in triplū ſi ciuilis ſit cauſa. ſi criminalis punit̉ in cōfiſcatōe ꝓprie ſub̓e. et in exilium mittit̉. in aucͣ. vt ſi in exor.li. iurent. §. ſi qͥs aūt. Si aūt ꝑ imprudentiā iudex male iudidicauerit. tenetur exquaſi maleficio in quantum bonum etequuꝫ viſum fuerit iudici. ff. de vari. et exor. cog. l. vl. inſti.de obli. que ex quaſi. deli. c. in prin.