II.

hmōi diſpēdiū pl̓ibꝰ afferētēoīo tollere. ac elucidare q̄ dedecre. ip̄iꝰ teneriˢ queue deberēt in poſterū refutari gr̄a ſuffragāte ꝓ diu̓ina vtilitate publica deſiderabiliter affectantes ꝑ venerabiles fr̄es nr̄osguill̓m archiep̄m ebredunen̄.⁊ berengariū ep̄m bitere n̄. acdilectū filiū magiſtrū richardum de ſenis ſancte rōane ec.vicecancellariūⁿ iuris vtriuſqꝫ doctorēº decretales hmōiˡdiligentius fecimus recenſeriet tandem pluribus ex ipſiscuꝫ vt tꝑales aūt ſibi ipſis vl̓alijs iuribus cōtrarieq ſeu omnino ſuperflue viderentur penitus reſecatis reliquas quibuſdam ex eis abbreuiatis ⁊aliquibus in toto vel in par-

te mutatisᵗ. multiſqꝫ correctionibus detractionibus ⁊ additōnibusᵗ prout expedire vidimusᶻ factis in ipſis vnum librum cuꝫ nōnullis noſtris cōſtitutionibus in quibꝰ ad correctionem morū ſubditoꝝqquietē multa ſtatuūtur ſalubria fructus vberes deo ꝓpitio ī domo dn̄i allatura ⁊ plurima in iudicijs et extra freq̄ntata dubia decidunt̉. redigimandamus. ⁊ ſub debitis titulis collocari. Quē libꝝ qͥnqꝫ libris alijs dicti voluminisdecretalium annectendū cenſuimꝰ ſextū nuncupari. vt idēvolumenᵉ ſenariū. qͥ numeruseſt ꝑfectusᵉ libroꝝ illo adiuncto numerum comp̄hendensperfectam in rebus agendis

¶¶ Diſpendiū. coartandū fuit. jͣ. de reſcrip. c. iij.k ¶ Teneri .ſ. inſerte in hoc libro vel reẜuate. in fi. ꝓhe.l ¶ Refutari. ſcꝫ que hic inſerte l̓ reſeruate n̄ reperiēt̉. vt. jͣ.m ¶ Publica. iiij. di. erit in fi. Io. an. n ¶ Uicēcācellariūtūc. nūc diaco. cardinalē ti. ſct̄i euſtachij. o ¶ Doctorē. hierāt gl̓oſi n̄ ſolū doctrina legū ſꝫ etiā exꝑientia reꝝ ⁊ tl̓es d̓bēt eſſe iurꝭ ꝯpoſitores. C. de no. co. cōpo. ī pͥma ꝯſtitutꝭ.p ¶ Hmōi .ſ. editaspꝰ volumē greg. ix.q ¶ Cōtrarie. qd̓ iniure reꝑiri n̄ dꝫ. vtsͣ. in ꝓhe. greg. ix. ⁊C. de vet. iure enu.l. tāta. ¶¶ Abbreuiatꝭ. vt ē videre indecr. greg. ix. jͣ. d̓ deci. c. j. q̄ ꝑ lōgiora ꝟba exͣuagabat̉ ⁊ incipiebat grauē nob̓cuius cū ſi.g ¶ In toto. vt pꝫ īdecr. Inno. iiij. q̄ incipiebat gͣue nimisq̄ ꝑ breuia ꝟba pouitur. ne cle. l̓ mo. c.ij. ⁊ ꝑ decr. q̄ olī īcipiebat ſic̄ dilecti q̄ ꝑbreuia ꝟba ponit̉. jͣ.de ele. ſtatutū. ⁊ ī decre. jͣ. de teſt. c. j. queolim īcipiebat Ioā. frāge pa. exͣua. Inno. iiij. maxīe ī text. ett ¶ Mutatis. jͣ. de reſcrip. ſtatutūmulte ſunt ſi.v ¶ Correctōibꝰ. vt. jͣ. de here. qͥcunqꝫ ad fi. vt ibi dicam.x ¶ Setractionibꝰ. vt. jͣ. de reſcrip. c. j. ad fi. et d̓ teſti. c. ij. adfi. ⁊ dupl̓r. jͣ. de ſen. excō. qꝛ ꝑiculoſū. vt in his oībus dicā.¶ Additionibꝰ. vt. jͣ. de regula. nō ſolū. vt ibi dicā. idem̄ eſſet̉ videre in decre. jͣ. de p̄ben. ſi ꝓ clericis pau. ⁊. jͣ. de cōceſ.p̄ben. ne captande. ꝟ. lꝫ. et in decr. executor. ꝟ. p̄t tn̄. habitoreſpectu ad antiquas vn̄ tracte fuerunt.z ¶ Uidimus. sͣ. de ꝯſang. non debeta ¶ Correctiōeꝫ moꝝ. qꝛ hͦ ſolū bn̄ agit̉ vt vita hoīm corrigatur. xxiij. q. v. ꝓdeſt. et imꝑator dic̄ legibꝰ nr̄is mores intēdimꝰ corrigere. C. de ſcd̓is nup. l. j. ad idē. xlvj. di. c. j. ibine elatis moribꝰ ⁊cͣ. et. sͣ. de vi. et ho. cle. vt clericorū.b ¶ Citulis: No rubricas eſſe auctēticas. ad hͦ d̓ pe. di. j. §.hec aūt. sͣ. ne. ſe. va. c. j. vt. ec. be. c. j. ff. quiſqꝫ iur. l. j. Itē noͣrubricas de textu ꝑ qd̓ collige ſcriptorem qui promiſit tex.ſcribere illas ponere debere.c ¶ Uolumen̄. decretalium.d ¶ Perfectus. vt. xxxv. q. iiij. c. vno. Sex. enī ętatibus mūdi generatio et hominis ſtatus finitur. vt ibi. Prima enimetas in homine eſt infantia que durat vſqꝫ ad. vij. an. Secunda pueritia vſqꝫ ad. xij. vel ad. xiiij. Tertia adoleſcentiavſqꝫ ad xxv. Quarta iuuentus vl̓ virilis etas vſqꝫ ad quinquaginta. Quinta ſenectus. vſqꝫ ad. lxx. Sexta ab inde. etdicitur ſenium aliarum etatum terminus. C. de ſacroſanc.eccle. vt inter diuinum. Sic et ſex generationes mūdi. Quarum prima vſqꝫ ad Noe. Secunda vſqꝫ ad abraham. Tertia vſqꝫ ad dauid. Quarta vſqꝫ ad tranſmigrationem babylonis. Quinta vſqꝫ ad aduentuꝫ xp̄i. Sexta vſqꝫ ad finem ſeculi. Eſt aūt ad hoc ſi. sͣ. de conſang. nō debet. de ꝯſe. di. iiij.de trin. ſed lꝫ bone ſint iſte ſimilitudines non tn̄ inferūt ip̄mſenariuꝫ numerum fore ꝑfectum. vnde dic ẜm ariſmetricosquattuor eſſe generatōes numeroꝝ. Prima q̄ īcipit ab yno

et durat vſqꝫ ad. x. ⁊ d̓r iſta numeroꝝ monadicoꝝ. a monaqd̓ ē vnū. xvj. q. j. placuit. ij. qꝛ ab vno incipit. Scd̓a d̓r decadicorū a decadē qd̓ ē. x. ⁊ durat vſqꝫ ad centū. Tertia d̓rcentedicorum. ⁊ incipit a centū ⁊ durat vſqꝫ ad mille. Quarta dicit̉ milledicoꝝ a mille incipiens ⁊ durat vſqꝫ in infinitū. Ex his qͣttuor generibus numeroruꝫeſt reꝑire alios ꝑfectos paucos tamenalios imꝑfectos. Eximꝑfectis ē reperirealios diminutos alios abundantes. d̓raūt numerus ꝑfectꝰqͥ ꝯſtat vl̓ reſultat p̨̄ciſe ex oībꝰ ꝑtibusſuis aliquos ſimulaggregatis. Eſt ergo videndū q̄ ſint ꝑtes aliqͦte vel aliqͦtiens ſūpte redeūt ſuum totū p̄ciſe .i. nonplus nec minꝰ. videh̓ in fenario qͥ ē pͥmꝰꝑfectoꝝ ⁊ ſolus inter monaticos ꝑfectus. naꝫ ſex vicibꝰvnū ſex ſūt ter duoſex ſunt. bis tria ſexſunt. Abinde nō ſūtꝑtes aliqͦte. qꝛ qͣttuor aliqͦtiēs ſumptūfaceret. viij. vl̓ plusgͦ oēs ꝑteſ aliqͦte ſūthͦ vnū duo tria. ſꝫ vnū duo tria faciūt ſex. gͦ ſenariꝰ numerꝰē ꝑfectꝰ ẜm diffinitōeꝫ ſuꝑiorē q̄ hꝫ ꝙ numerꝰ ꝑfectꝰ reſultat p̄ciſe ex oībꝰ ꝑtibꝰ ſuis aliqͦtis ſil̓ aggregatꝭ. vide ī alionumero ꝑfecto. ī genere em̄ decādicoꝝ aliꝰ ⁊ ſolꝰ numerꝰ ēꝑfectꝰ .ſ. xxviij. tolle ꝑtes .ſ. dimidiā ⁊ circa. ff. d̓ ꝟ. fig. nom.qꝛ vltͣ dimidiā nō eēt reꝑire aliqͦtas. vt. sͣ. dixi. xiiij. ē ꝑs aliqͦta. qꝛ bis ſūpta facit. xxviij. xiij. xij. xj. x. ix. viij. nō ſūt ꝑtesaliqͦte de. xxviij. qꝛ aliquotiēs ſūpte nō inferūt p̄ciſe ſuū totū. ſed plus vl̓ minꝰ. Nā. xiij. bis ſumptū facit. xxvj. ter ſūptū facit. xxxix. ⁊ ſic plus vel minus. ⁊ ſic de ſingulis. vij. ēꝑs aliqͦta. qꝛ qͣter ſumpta infert ſuū totū. vj. ⁊. v. nō ſūt ꝑtesaliqͦte. iiij. vero ē ꝑs aliqͦta. qꝛ ſepties ſumptū infert ſuū totū. tria nō ē ꝑs aliqͦta. ſꝫ duo ⁊ vnū bn̄ ſūt ꝑtes aliqͦte. quiaxiiij. vicibꝰ duo facit. xxviij. ⁊ .xxviij. vicibꝰ vnū fac̄. xxviij.gͦ reſtat ꝙ oēs ꝑtes aliqͦte de. xxviij. ſunt. xiiij. vij. iiij. duoet vnū. ſꝫ ex his aliqͦtis ſimul aggregatis reſultat p̄ciſe totūqꝛ. xiiij. vij. iiij. duo ⁊ vnū faciūt. xxviij. gͦ ẜm diffinitiōeꝫ ſuperiorē. xxviij. numerus eſt ꝑfectuſ. ⁊ ſic etiā de alijs ꝑfectꝭComputaui aūt de iſto vt melius intelligeret̉ dictū de ſenario. Ex imperfectis dixi ꝙ alij ſunt diminuti de quibus ſolet poni exempluꝫ in octonario. tres .n. ſunt ꝑtes aliqͦte deviij. ſcꝫ. iiij. ij. ⁊ .j. ſed. iiij. ij. ⁊. vnum faciunt. vij. ⁊ ſic eſt imperfectus diminutus. vide in quaternario cuius due ſuntpartes aliquote. ſcꝫ duo ⁊ vnuꝫ. quia bis duo. iiij. qͣter vnūquattuor. ſed duo ⁊ vnum faciunt tria. ergo eſt quaternarius numerus imperfectus diminutus. vide in. ix. cuius etiādue tm̄ ſunt partes aliquote. ſcꝫ tria ⁊ vnū. ſed tria ⁊ vnuꝫfaciūt quattuor. ⁊ ſic ē imperfectus diminutus. In imperfecto abundanti ſolet exemplū poni in duodenario cuiꝰ aliquote ſūt. vj. iiij. iij. ij. ⁊ vnum. ſꝫ iſte aliqͦte ſimul aggregatereddūt pluſqͣꝫ totū .ſ. xvj. gͦ eſt imꝑfectus abundans. vide īxx. cuiꝰ partes aliqͦte ſunt. x. v. iiij. ij. ⁊ vnum q̄ ſimul aggregate reddūt pluſqͣꝫ totū .ſ. xxij. ⁊ ſic ē numerus imperfectusabūdās hec late clare ⁊ cōputando poſui vt bene intelligat̉