viij
vtatur armiſ. vt. ff. e. l. iij. §. qui armati. et ad. l.aquil̓. l. ſed et ſi quemcūqꝫ. et ad. l. cor. de ſic. l. isqui. Item moderamen adhibet̉ in alio vt quisꝓpulſet ad ſui defenſionem nō ad vindictam. vtff. ad. l. aquil̓. l. ſcientiam. §. qui cum aliter. Sednūquid videtur ſemꝑ fieri ad defenſionem ſi fiatincōtinenti. et ait. Ia. ꝙ ſic. ego puto ita p̄ſumēdum eſſe. ſi tn̄ poſſet ꝓbari contrarium ſcꝫ quoddata oꝑa poſſeſſor oculum effodit vim inferētinon ad ſui defenſionem. vt. ff. ad. l. aquil̓. l. ſi explagijs. §. tabernarijs. Item vim dico admiſſaꝫſine iudicis arbitrio. vt. jͣ. e. ſi quis in tantā ibi an̄euentum iudicialis arbitrij. vel etiaꝫ admiſſamcum iudicis arbitrio. vel ꝙ maiuſ eſt domini imꝑatoriſ arbitrio. ſed minus legitime interpoſitoarbitrio vel decreto. Quid em̄ ſi iudex vel imperator mandau̓it reſcripſerit. vl̓ preceperit vtres ille mͥ reſtituant̉. vel qd̓ ego mittar in poſſeſſionem rerum. vel qd̓ ingrediar in poſſeſſionem aucͣtoritate mea. certe ꝓpter hoc non innouatur ſtatus poſſeſſionis eo abſente qui rem tenet quia negocioꝝ merita p̄tium aſſertōne panduntur. vt. jͣ. ti. ꝓxi. l. vlt̓. tale enim reſcpͥtum nimia narratione eſt extortum. vt diximuſ. sͣ. ſi cōtra ius vel uti. pu. debeo igitur poſſeſſoreꝫ veleius actores vel ꝓcuratores querere ad inſinuādas ſententias int̓locutorias de re reſtituenda.vt dictum eſt ne inde naſcat̉ iniuriarum occaſiovn̄ iura naſcuntur. vt. jͣ. e. l. meminerint. i. ℟º. deinde debeo controu̓ſiaꝫ legitime inchoare. et iudiciario ordine ꝓcede̓ vt. sͣ. ſi ꝯtra ius vl̓ vti. pu..l. et ſi nō cognitio. Si aūt iudiciario ordine p̄termiſſo occaſione reſcripti rem inuadam. ſiquidemres ad me ꝑtinebat pͥuor negocio. de quo iurgari ceꝑam. Si autem ꝑtinebat ad pupillum vl̓ adadultum cuius tutor vel curator ſum minoribusquidem nō preiudicat̉. ſed ego ſi colludio habito rem inuaſi vt minorem damnificarē debeo deportari. et bona mea debent publicari. vt. jͣ. eo. l.meminerint. Si vero nō habito colludio rem inuadam teneor conſtitutōne ſi quis in tantā etiāſi noīe mīoris fecerim credens mihi licere. ſed n̄iſta. quia hͨ doloſum tantū punit ¶ Itemdicovim interpoſitam dolo. ma. ꝑtinet enim hͦ interdictum ad ſolam vim atrocem. vt. ff. eo. l. i. §. adſolam. et. §. interdictum hoc. quia atrocitatem.hoc etiam ex eo patet. quia cū ad vim ſpectet.interdictam ergo ſine dolo. ma. non poteſt eſſevt. ff. de vi bo. rap. l. ij. §. doli. Soli autem. Ideoponitur quia ad mobilia pͥncipaliter non ꝑtinetinterdictum. ꝓ eis enim agitur furti. vel ui. bo.rap. Si tamen quis expulſus ſit de fundo in quoerant mobilia. Et mobilia veniūt in interdictuꝫſiue res eſſent exꝑul̓ſi ſiue ei ꝯmodate. vel apudeum depoſite vel ſibi pignorate. Idemqꝫ et ſi ineis habebat vſum vel vſufructum vl̓ cuſtodiaꝫvel ſi apud eum tanꝙͣ ſequeſtrum res erant colocate. cum eniꝫ dicat p̄tor habuit omnia h̓ habendi. verbo cōtinentur. vt. ff. eo. l. i. 8. quod aitSed et ſi quis ratione ſoli agere velit interdctogratia autem mobiliuꝫ velit agere furti. vl̓ ui.
bono. rap. poteſt. vt. ff. e. l. i. §. hoc interdictuꝫet. §. illud. et §. ſi quis. et. §. ſi fundus a quo. et. §.qd̓ autem ait. Quod aūt de amiſſione poſſeſſio.nis ꝓponitur duo denotat exigenda. hoc eſt vtvere poſſederit ille qui eſt expulſus tempore deiectōnis ſiue corpore ſuo ſiue animo idcirco ſi qͥsde agro. vel de domo ꝓceſſiſſet nemine ſuoꝝ relicto mox reuertens ꝓhibitus ſit ingredi in ip̄mp̄dium. vel ſi quis eum in medio itinere detinuerit. et ip̄e poſſederit ui deiectus videtur. ademiſti enim ei poſſeſſionem quā animo detinebat etet ſi non corpore. vt. ff. eo. l. i. §. interdictum aūthoc. vnde et dicit̉ nemo videtur rem amittereniſi qui eam habuit. vt. ff. de reg. iur̄. ſ. non videtur rem amittere. Illud etiaꝫ neceſſarium eſt ꝙvere poſſeſſio ſit amiſſa alioqͥn nō datur interdictum. Inde eſt qd̓ ſi quis me deiecerit. meos autem nō deiecerit. non datur mihi interdictum.quia ꝑ eos retineo poſſeſſioneꝫ. ut. ff. e. l. i. §. peCum em̄ ciuilis poſſeſſio ſit ſocia naturalis. neqͥtciuilis ab altera ſeꝑari. ¶ Ideo domino ſolo expulſo vtraqꝫ retinet̉. Colono vero expulſo quelibet amittitur quaſi ciuilis cōmittet̉ naturalemamiſſam vtpote digniorem. vl̓ quia in coloni ꝑſona rep̄ſentat̉ dominus. ut. ff. e. l. i. §. qd̓ ſeruꝰ.et eſt hoc bonum. ar. ad illum quod dico in poſſeſſionem quā retineo ꝑ colonum vel inquilinuꝫlicet eam nolim habere. non tn̄ amittam eam niſi alio ingreſſo. plus em̄ in amittanda poſſeſſione. nō debet operari animus meuſ quā extraneiexpulſio. Vi autem amittitur poſſeſſio ſiue quiscorpore expellat̉. ſiue reuertens nō admittaturvt. ff. de acquir̄. poſ. l. ſi id qd̓. §. ulti. et. l. ꝙͣuisſaltus. et. l. ꝑegere. §. vlt̓. et .ſ. licet. et. ff. e. l. i. 8idem labeo ait ibi. ſed poniponius. ⁊cͣ. Nec enimverbū uis adeo large eſt accipiendum. vt in edicto diui. marci. qui ait tociens vim fieri quotiēsquis id quod ſibi debetur nō ꝑ iudicem repoſcitvt. ff. ꝙ metus cauſa. l. extat. Nam ſcd̓m hoc ininterdicto vn̄ vi teneretur qui rem ꝓpriam quāalius poſſidet volens ſibi poſſidere clam ingreditur. qd̓ cūiqꝫ patet eſſe falſum. ¶ Item et cōſtitutio ſi quis in tantā que vim potuit. etiā eumaſtringeret qui rem ꝓpriam ſurriꝑet vel equumalicui accōmodatum de paſcuo nō requiſito comodatario acciperet qd̓ nō credimus. quia totius conſtitutionis verba refragari videntur. etideo magis putarem actōne in factum ex interdicto agendum ſicut et agitur contra patronūvel ꝑentes ut. ff. e. l. i. §. antepe. vel condictioneſine cauſa. quia poſſeſſio ſine cā penes eum eſt. vl̓quod eſt verius in pͥmo caſu datur interdictumꝙ ui aut clam. In ſcd̓o cōmodator tenetur contraria cōmodati. vt. ff. cōmo. in cōmodato. §. ſicut. ⁊ ꝙ ui aut clam. l. i. ¶ Ieuid aūt ſi forte abſente ingreſſus ſum poſſeſſioneꝫ et tu abſens ſuſpicatus es te poſſe rppelli. nūquid habebit locum interdictum. vn̄ ui. dominus. h. negauit etait in hoc caſu ꝓditum eſſe auxilium. l. que eſt. jͣ..e. cum querebat̉. P. vero exigebat. vt is qui ſuſpicatus eſt ſe poſſe repelli ad locum iret. vt ſic