Liber. iiii. ⁊. v. phyſicorum.

x

Commentatoris.Uidam homines erant tantum aſſueti comedere venenum: ꝙ venenūerat eis cibus.Quidam per conſuetudinem audiendi falſa:negant principia vera per ſe nota: vt ex nihilo nihil ſit vt chriſtiani.ides vulgi fortior eſt quā fides philoſophoꝝQui in principio addiſcit philoſophiam nō poteſt audire leges: ſed qui in principio addidicit leges non impeditur quin poſſit audirephi loſophiam.QQuarti phyficorum.Hod non eſt: nunquam vel nuſquam eſt.Rebus mobilibus queritur locus.Omne corpus eſt in loco: ⁊ in omni loco eſtcorpus vnde dici ſolet. nō eſt locꝰ ſine corpore nec corpꝰ ſine loco. Duplex eſt locꝰ .ſ.propriis ⁊ cōmunis. Cōmunis ī quo plura corpora ſunt proprius in quo vnum corpꝰ tantum eſt.Locus eſt vltimum vel terminus corporis cōtinentis immobile primum .i. locus eſt vltima ſuperficies corporis ꝯtinentis ſecunduꝫquod continetur cū tanta diſtantia ad orbē.Octo modis dicitur aliquid eſſe ī aliquo. vnomō ſicut pars in ſuo toto. ſicut digitꝰ in manu: ſecundo modo ſicut totum in partibusvt domus in pariete: tecto: ⁊ fundamento.tertio mō ſicut ſpecies in genere: vt homo īanimali. Quarto modo ſicut genus in ſpecie quia genus eſt pars diffinitionis ſpeciei⁊ etiam differētia. vnde quodāmodo ⁊ genus ⁊ differentia dicuntur eſſe in ſpecie ſicut partes in toto. quinto modo ſicut formain materia vel ſubiecto ſiue ſit accidentalis:ſiue ſubſtantialis: ſicut ſanitas dicitur eſſe incalidis ⁊ figidis. quorum contemperantiacōſtituit ſanitatem. ſexto modo ſicut aliquidin primo motiuo .i. ī prima cauſa efficiēte vtregnum in regente. ſeptimo modo ſicut aliꝗd in ſuo fine. vt cor alicuius dicitur eſſe inaliqua re quam amat ⁊ deſiderat. octauo modo: ſicut locatum in loco. vt aquā in vaie.Nihil eſt in ſeipſo primo ⁊ per ſe.Superficies eſt in corpore ſcientia ver o inanima.Locus cōtinet ⁊ conſeruat locatum.

Unūquodqꝫ tunc pulcherrime demonſtraturvel diffinituur cum oſtenditur quid eſt ipſū:⁊ cum accidentia ſua propria oſtenduntur ſibi ineſſe ⁊ cum oppoſita circa ipſum ſoluunt̉⁊ cum cauſe diſcipline oppoſitorū circa ipſūmanifeſtantur.Locus eſt equalis locato.Duo corpora nō poſſūt eſſe ſimul in eodē locoUnūquodqꝫ fertur naturaliter ad locum ſidiproprium.Non eſt dare vacuum in natura.Uacui ad plenū ⁊ entis ad non ens: nulla eſtproportio vel comparatio.Neceſſe eſt diuidi excellens in excellentiam:⁊ id quod excellitur.Excellens ⁊ id quod excellitur in aliquod cōuenire ſemper debent.Contrariorum eadem eſt materia.Tempus conſequitur ſemper motum.Qui non apprehendit motū: nō apprehendittempus: ſicut patet in his qui fabuloſe dicūtur dormire in ſardis.Tempus eſt numerus motus ẜm prius ⁊ poſterius .i. prius ⁊ poſterius ſunt in motu ꝓut ſunt numerata ab anima.Nihil babemus de tempore niſi nunc .i. preſens tempus vel inſtans.Tēpus eſt mēſura motus .ſ. rerū mutabiliuꝫ.Omnia que ſunt ſub celo tabeſiunt ſeneſcunt:⁊ ſordeſcunt ſub tempore.Sempiterna non ſunt in tempore.Tempus ē paſſio motus: ⁊ precipue motꝰ celiCōmentatorjs.Elum non ē in loco per ſe ſed per accidens .ſ. ratione centri.Quāti tas non ē de genere virtutū actiuarū.Succeſſio motus cauſatur ex reſiſtentia mediivel mobilis vel vtriuſqꝫ.Tempus ⁊ numerus priorum ⁊ poſteriorumexiſtentium in motu.Quinti phyſicorum.Mnis motus recipit denomīnatioMedium comparatū vni extremorū habet ranem a termino ad quem.tionem alterius extremi: vt ſuſcum comparatum ad nigrū dicitur album.Motus ē trāſmutatio ſucceſſiua q̄ ſit in tꝑe.Mutatio eſt tranſmutatio ſubitanea: que ſit ininſtanti.

b ij