Prima diſtinctio. de conuerſioneventoꝝ et turba crocitāciū coruoꝝ. euidens fuerit ſignū pn̄cie demoni-oꝝ ¶ Monachus Plane ita eſt. ait em̄ ſaluator Nemo mittens manū adaratꝝ et reſpiciens retro. aptus ē regno dei Miles iſte qꝛ ꝑ apoſtaſiā re-troſpexit de culpa non penitendo. miniſtris gehenne gaudiū fecit ¶ Po-uicius. Si tanta eſt culpa nouicio redire ad ſeculū. qͥd eſt quod ſanctusBenedictus p̄cepit. vt ꝑlecta regula nouicio in hec verba dicatur. Eccelex ſub qua militare vis Si potes obſeruare ingredere. ſi nō potes liberdiſcēde ¶ Monachus. mauult ſāctus pater inter duo mala nouiciū diſcere tꝑe ꝓbacōis. qͣꝫ iam monachū poſt diem profeſſionis. vnde euꝫ libeꝝvocat a loco non a voto. vt enim taceam de his qui iam habitū religio-nis induerunt qui ſemel ac ſecundo in facie capituli ſtabilitatem ſuā ꝓmierunt ſecularibus ꝑſonis q̄ ſolo verbo votū fecerunt inter manus abbatis nequaqͣꝫ licitum eſt vitam ſecularem ſectari. vel matrimōio ligari. Circa nouiciū in ncc̄itate dn̄s papa diſpēſat. vt ad ordinē tranſeat mitiorēſed non ꝑmittit vt ad vitam redeat ſecularē. Ex his que dicta ſunt dinoſcere poteris quoſdā ꝯuerti ſola vocacōe dei alios ſolo inſtinctu ſpiritusmaligni. nonnullos quadam leuitate animi Ꝙ autem qͥdam conuertant̉per miniſterium alioꝝ certum eſt. qꝛ ſicut olim: in tabernaculo dei cortinatraxit cortinā. ita hodie in eccleſia dei frater trahit fratrem. et hoc tribusmodis Sermone videlicet. oracione. exemplo religionis. Ecce funiculustriplex qui difficile rūpit̉ ¶ Douiciꝰ. de his exēpla reqͥro ¶ Monachꝰ.Capitulum decimumſextum.N Claraualle ante hos vndecim annos monachus quidamHenricus nomine defunctus eſt vir grandenus et ſāctus Corꝑe qͥdem contractus et confractus ſed corde multū diffuſꝰ acdilatatus l̓tas hic habebat a deo conſolaciones plurimasreuelaciones. ſpiritu pollens ꝓphecie. nullius exꝑs ſpiritualis gracie Uenerabilem hūc virum tꝑe generalis capl̓i abbates frequentabant. quosplurimum ſuis ſermonibus edificabat. Huic familiaris erat dominꝰ Geuardus abbas noſter cui inter cetera narrauit totum ordinem conuerſionis ſue. Cum ſtans Dernardus predicaret crucem in dyoceſi cōſtanciēſicontigit eundem Henricum intereſſe ſermoni Qui cum eſſet homo diueset potens multa habens caſtra. et cum diuicijs infinita crimina. ſermoneviri dei compunctus ait ad ipſum Domine ſi me non terreret illa conſuetudo quā intellexi eſſe in ordine veſtro. ſcꝫ ꝙ venientes ad vos indrn̄terad diuerſas emittitis regiones. ego me vobis redderem in continēti. cuivir ſanctus reſpondit. Ego ſub ꝯdicione te non recipiā ſꝫ hͦ tibi ꝓmitto.