Liber.XXVI.

rati. īuentā heremū ī abbatiā ꝯſtrue̓ ceperūt. p̄fato abbate roberto ab illius dyoceẜ ep̄o vicꝫ cabilonēſi ſuſcipiēte curā ꝟgāqꝫ paſtoralem. ceteriſqꝫ ſub ip̄o in eodē loco firmātibꝰ ſtabilitateꝫ. Auꝟo poſt nō multū temꝑis factū ē vt idem abbas robertus requirentibꝰ eum mōachis molis mēſibꝰ pape vrbani ſecūdi iuſſu ppaltheri cabilonenſis epiſcopi licētia ⁊ aſſenſu moliſmū reducereturet albericus vir religioſus et ſct̄us in ip̄ius loco ſubſtitueret̉. hocſane inter vtrāqꝫ eccleſiā ſequeſtre pacis gratia retēto vt apoſtolica autoritate cōfirmato. vt ex eo iam tēpore neutra illarū vtriuſſibet mōachū ad habitandū ſine cōmendatione regulari ſuſciperent. Quo facto nouū mōaſteriū noui pr̄is ſollicitudīe et īduſtriain breui nō mediocriter deo cooꝑante in ſancta religiōe ac cōuerſatione profecit. opinione claruit. rebꝰ neceſſarijs creuit. ¶ Guillerinus. ¶ Temꝑe guilleri ſecūdi regis anglie cepit religio ciſtellēſis. ꝑtinet̉ aūt ad gloriā anglie ꝙ tale virū genuit qui huiꝰ religionis ⁊ auctor fuit et mediator. Is fuit ardingꝰ noīe a puero cireburne mōachus. Poſtea pānos illos ꝑoſus ſcōtiā mox franciā ꝯtēdit. vbi aliquot annis ſtuduit. Deinde romā cum clerico cōſorteprofectus eſt. qͥ eūdo et redeūdo quotidie totū pſalteriū cantitabant. Deinde burgūdiā regreſſus ē in moliſmo nouo et magnomōaſterio ſe totōdit. Ibi cū ei quedā ꝓponerētur obſeruāda quenō erant de regula. cepit rōem eoꝝ inquirere. ⁊ tādiu de quibuſdāſuꝑfluis cū vno ⁊ alio diſputauit. vt abbatē ip̄m et alios. xvij. ī ſuam ſentētiā induceret. Igit̉ ciſtellas venere locū prius ſalinoſumet ibi ſteterūt ſuffragio archiep̄i vienenẜ qui poſtea apl̓icꝰ factꝰeſt. Abbas tandē qui cū eis venerat a ſuis mōachis requiſitꝰ adeos redijt qͣſi coactus ſed volens. om̄es qui cū eo venerāt de moliſmo cū illo regreſſi ſunt. p̄ter octo qͥ ſibi abbatē ꝯſtituerūt albericuin quēdam de ſuis priorē ardingū ꝗ et ſtephanus.De cōſtructōne abbatie ⁊ inijtio ordinis..xcv.Odem anno ordo ciſterienſis incepit. In ep̄atū ſiquidē lingonēſi ſitū noſcit̉ſſe cenobiū nomīe moliſmꝰ fama celeberrimū religione cōſpicuū. Hoc a ſui exordio magnis ſub breui temꝑe diuinaclemētia ſue gratie mūeribꝰ illuſtrauit. viris illuſtribꝰ nobilitauit.nec minus amplū poſſeſſionibꝰ qͣꝫ clarū virtutibꝰ reddidit. Ceterum qꝛ poſſeſſionibꝰ virtutibuſqꝫ nō ſolet eſſe ſocietas hoc qͥdeꝫex illa ſancta cōgregatōe viri nimirū ſapiētes altius intelligenteselegerpotiꝰ ſtudijs celeſtibꝰ occupari qͣꝫ terrenis implicari negotijs. Un̄ et mox virtutū amatores de pauꝑtate fecūda viroꝝceperūt cogitare. ſimulqꝫ aduertētes ibidē. et ſi ſancte honeſteqꝫviueret̉. minus tn̄ pro ſui deſiderio atꝫ ꝓpoſito ip̄am quā profeſſifuerāt regulā obſeruari loquūtur alterutrū qḋ ſingl̓os mouet. ꝑiterqꝫ inter ſe tractāt qualiter illū verſiculū adimpleāt. Reddā tibi vota mea que diſtinxerūt labia. Quid plura. Uiginti ⁊ vnusmonachi vna cum patre ip̄ius mōaſterij beate videlicꝫ memorieroberto egreſſi cōmuni cōſilio. cōmuni ꝑficere nitūtur aſſenſu qd̓vno ſpū cōceperūt. Igit̉ poſt ml̓tos labores ac nimias difficultates quas oēs in xp̄o pie viuere volētes pati neceſſe ē. Tādē deſideno potiti ciſterciū deuenerūt. locū ſcꝫ tūc horroris et vaſte ſolitudīs. Sed milites xp̄i loci aſperitatē ab arto ꝓpoſito qḋ iam anmō acceperāt. nō diffidere iudicātes vt vere ſibi diuītus p̄paratūuere locū qͣꝫ carū ꝓpoſitū.leris trāſmarini et ſignis p̄cedētibꝰ..xcvj.Urci vero iam xl. annisbithinniam poſſederāt. que ē ꝑs mīoris aſie quam romanā dicūt. Huius dn̄s erat tūc ſolmannꝰ. Abiectisaūt arcubꝰ cōtinuis tribꝰ diebꝰ fugerūt turci. Soldanꝰ aūt apudꝑſas ē qͥ apud romanos auguſtꝰ totius oriētis rector. Quoꝝ etꝑſarū imꝑiū ideo vt eſtīo tādiu durat qꝛ gēs illa parū bellicoſa ⁊viuacis ſanguīs inops. ſemel acceptuꝫ dediſcere neſcit ſeruitiumignorās vt ait lucanus ideo datos ne qͥſqͣꝫ ſeruiat enſes. Hoc anno qui fuit annus. x. guilleri regis anglie ſecūdi apparuit comēteskl̓. octobris. xv. diebꝰ maiorē crinē mittēs ad orientē mīorē verſuseuroauſtrū. Apparuerūt ⁊ alie ſtelle quaſi iacula int̓ ſe emittentesEodem anno anẜhelmus lux anglie tenebras erroneoꝝ fugiensromā iuit. Baldricꝰ ex burgalēſi abbate dolenſiū archiep̄s qͥ ſcripſit hiſtoriā hieroſolimitanā dicit ꝙ turci qͥ hieroſolimis erāt ſepulciū dn̄i paulo ſinebāt honorificētius ſeruari. nō qꝛ multū dereligione xp̄iana curabāt. Sed qm̄ taliter vtilitatibꝰ et cupiditatibꝰ ſuis ſatiſ faciebāt ꝑ oblatōes adutēātiū. qui imꝑiū ſuū iā vſꝫad antiochiā dilatauerāt. Dicit etiā ꝙ ep̄s pōdiēſis noīe haymarus primus oīm in ip̄o cōcilio claremotēſi licentiā ab vrbano papa accepit eundi hieroſolimā. Dicit etiā ꝙ anno dn̄i. M. xcv. pridie nonarū aprilis. feria. iiij. luna .xxv. viſus ē ab innumeris in ſpectoribꝰ in gallijs tātus ſtellaꝝ diſcurſus vt grādo ni lucerēt ꝓ den-

ſitate putarent̉. quas quidā opinati ſunt cecidiſſe. quidā motumearū motū xp̄ianitatis interp̄tati ſunt. Anno em̄ ſubſequēte et ſinodus aruernis habita ē ⁊ via inchoata. Porro ante hanc ſinodum generale cōciliū celebrauerat idem vrbanus papa apd̓ placentiā.De itinere trāſmarino ⁊ prīo cōgreſſu ꝯtra turcos. xcvij.EXceſſit aūt medicīa moum. qꝛ pluſqͣꝫ debuit in quibuſdā volūtas eūdi hieroſolimā ſubrepſit. Nam et ml̓te heremite ⁊ recluſi etmonachi domicilijs ſuis nō ſatis ſapiēter relictis ire viā ꝑrexerūtQuidam tn̄ or̄ois gr̄a ab abbatibꝰ ſuis accepta licētia ꝓfecti ſūtPlures aūt fugiēdo ſe ſubduxer̄t. Vulti em̄ de gēte plebeia crucem ſibi dīnitꝰ innatā iactitādo oſtēdebāt. Qd̓ ⁊ idem quedā demulierculis p̄ſumpſerūt qd̓ oīno falſū eſſe deprehēſuꝫ ē. Alij ꝟoferrū calidū inſtar crucis ſibi adhibuerūt. vel peſte iactātie vel bone volūtatis oſtētatōne. Boamūdū ꝟo roberti guiſcardi filiumrogeri ducis fratrē. ſecutus ē tancredꝰ nepos ſuꝰ et richardꝰ deprincipatū. In duobꝰ primis p̄lijs p̄ualuerūt turci cōtra gentemſine rege et ſine duce. primo apud caſtellū exorogorga qd̓ om̄ibꝰincolis vacuū xp̄iani intrauerāt om̄ibꝰ copijs refertū. qd̓ vtrumtimore an induſtria incole reliquiſſent incertū eſt. Fons et puteusquo caſtellū ſuſtētabat̉ extra erat quo xp̄ianis ablato. rainaldusquidā quē ſibi ducē fecerāt cū turcis cōciliatꝰ ē. vt fratres ſuos illis ꝓderet ſi poſſet et trāſfugit ad eos. Multi ibi apoſtate factiſt̓alij vel ſagittati. ad ſignū vel venūdati vel captiui abducti. Hācprimā ꝑutōem paſſi ſūt xp̄iani. iij. kl̓. octobris. Audiētes at̄ turci ꝙ petrus heremita et galterus ſine cognomēto ī ciuitate cui nomen cinitot ꝓpe nicenā eſſent ierūt cōtra eos. et accurrētes obuiauerūt galtero. quē cū multis pemerūt. Petrꝰ ꝟo iam cōſtātinopolim redierat. qm̄ illi acquieſcere gēs litigioſa nolebat. Turci at̄caſtellū cinitor obſederūt et ceperūt ⁊ xp̄ianos ibi inuētos vl̓ occiderūt vel captiuauerūt. et hoc iterum paſſi ſunt chriſtiani menſeoctobri.xcviij.De trāſitu exercitus dei ꝑ loca grecie.Um hec agerentur. godefridus cū patribꝰ ſuis baldemino et euſtachio. ⁊ baldeppinus de mōte cū turmis ſuis ꝑ hungariam cōmeantes cōſtātinopolim appropīquabāt. pōdiēſis ep̄s ⁊ comes raimūdus ꝑ ſclauariā gradebant̉. Hugo magnus ⁊ comes flādrēſis. Robertus et alius robertus comes northmannoꝝ cū ſuis romam pretereūtes in appuliā deuenerūt. Audiēs boamūdꝰ famaꝫaduentus eoꝝ ſinguloꝝ ꝓbitatibꝰ ſigniſqꝫ ꝑſcrutatis. palliū optimū ſibi p̄cepit afferri. Qd̓ ꝑ ꝑticulas cōciſum crucē vnicuiqꝫ ſuorū diſtribuit. ſuāqꝫ ſibi retinuit. Imꝑator ꝯſtātinopolitanꝰ alexiꝰmalū exercitui dei machinabat̉. Uētū eſt caſtoriā vbi natale dn̄icelebrauerūt. Inde ī palagoniā caſtrū muītiſſimū hereticoꝝ. oībꝰbonis refertū. Quo radicitꝰ diruto venerūt ad flumē bardarumvbi tancredus cū ſuis ſatellites imꝑatoris fugauit qͦſdā ꝑemit qͦſdam vinctos boamūdo pn̄tauit. oc bellū factū ē feria. iiij. in capite ieiunij. Hinc ventū ē ad ſerra ciuitatē. vbi ſufficiēs habueremercatū. Ibi boamūdus cū duobꝰ cor palatijs amicicias inijt. Inde ventū ē ad ciuitatē ruſam feria. iiij. an̄ cenā dn̄i. Uenerūt niceam pridie nonas maij. obſeſſaqꝫ ē ciuitas ꝑ. vij. ebdomādas ⁊ tresdies. ⁊ tādē capta ē ⁊ a xp̄ianis īꝑatori alexio reddita. ꝗ turcos qͥab ea ad ſe refugerāt ī pace ſuſceperāt. Inde ad q̄ndā ꝑueīt pōtem exercitꝰ dei. tercia die turcos innūeros offēd erūt ſaracenosāgulauos ꝑſaſ. ccc. ⁊. lx. M. ⁊ arabes īnūeros occiderūt ceſaqꝫ ſūtibi barbarorū ml̓ta milia. Cecidit igr̄ guill̓s marchiſꝰ ifr̄ tancredi⁊ gaufridus de mōte ſcabioſo ⁊ multi alij. Turci aūt iactitāt ſe defrancoꝝ ſtirpe genitos ⁊ eoꝝ ꝓauos a xp̄ianitate deſcēdiſſe. nulloſqꝫ naͣalit̓ militare debere niſi ſe ⁊ frācos. Factū ē hoc p̄liū. kl̓.iulij. Inuentū ē in eoꝝ tētorijs auri ⁊ argēti plurimū equi boues.et cameli mule verueces ⁊ copioſa ſuppellex. Solimanꝰ aūt ſolimani ſenioris filius de nichea fugiēs inuenit arabū. x. M. Quibꝰfugā ꝑſuaſit ⁊ veniētes ad ciuitates ⁊ caſtella ī qͥbꝰ morabāt̉ ſurriani xp̄iani dicebāt eis. ſubdole cōdeuicimꝰ frācos. ⁊ ſic ītra portas eorum recipiebant̉. Ingreſſi aūt domos eoꝝ ⁊ eccl̓ias dep̄dabant̉. et auferebant eis om̄ia cōcupiſcibilia. et filios et filias. Hisauditis xp̄iani eos inſequētes venerūt iconiū. Inde ad ciuitateꝫerachiam que turcis abiectis illis ſe reddidit.Qualit̓ ātiochia capta ē a xp̄iaīs ⁊ pꝰ a turcis obſeſſa. .xcix.Aior aūt exercitus cū magna difficultate venit in vallem antiochie que eſt ſiriemetropolis. ¶ Guillerinus Hec poſt romā et conſtantinopolim et alexandria. iiij. ī loco cūctis ꝑ orbē ciuitatibꝰ p̄lata eſt. Fluuius ibi eſt qui modo farnus olim orōs dictus ē. xij. ab