ſiſqꝫ e latere regis eū de exilio r̄uocatū ad palatiū adduxit. Quēvidens rex ante pedes eius ꝓſternit̓ et veniā p̄cat̉. Cernēs quōꝫcorpus eiꝰ tabefactū abſtinentia vt erat intonſus capite et barbatremēs et eiulās ad gemitū mouet̉ et lacrimis irrigat̉. iuſſitqꝫ euꝫcum honore reꝑari comā et barbā detonderi. multiſqꝫ muneribꝰei a rege oblatis. valedicēs ei vna cū ſct̄o vuinebādo cū pariſius.ꝑtranſirent. multa reoꝝ turba cathenatoꝝ vel incarceratoꝝ eoꝝvirtute ſoluta eis obuiā eſt egreſſa. Dum aūt vir ſct̄us ad meledunū caſtrū deueniſſet. repēte in mane horreū plenū vallauit incendiū. nec poterat ꝗs p̄ſtare auxiliū. Tūc in or̄one ꝓſternit̉ ⁊ flumen emiſſū ſuꝑ incediū cernit̉. flamaqꝫ ilico extinguit̉ ⁊ illeſa apotheca ſeruat̉.Adhuc de miraculis ⁊ obitu eiuſdem..x.Euerſus igitur ſenonisū hymnis et cāticis obuia plebe ſuſceptꝰ. quadā dieeo celebrāte corā ſacerdotali vel leuitico choro. gēmade celo in calicē int̓ manus eiꝰ deſcēdit a dn̄o q̄ radio fulgēte pulcerrima diu ẜuata. iuſſo regio int̓ ſct̄oꝝ pignora deportata ē palatio. Audito rex clothariꝰ de ſigno ſct̄i ſtephani. ꝙ mirā dulcedinem hr̄et. iuſſit illud deportari pariſius vbi ſepiꝰ illd̓ audiret. qd̓dum ſct̄o viro nō placuit. mox vt ab vrbe ē ſublatū dulcedīeꝫ ſonitus ſui ꝑdidit. Quo rex agnito ip̄m loco priſtino reſtitui iuſſit.Qd̓ vbi ꝑuenit ad pontē ſyriacū. reddito ſibi ſono a dn̄o inſonuit miliario ſeptīo. et vir ſct̄us obuiā ꝑrexit cū pſallentiū choro.Nocte quadā dū vigilās pſalleret dyabolus eī validā ſitim inflixit. et ip̄e mīſtro deferri iuſſit frigidā aquā. Intelligēſqꝫ dolos inimici. ſignatoqꝫ plumatio ſuo ſubſerato capite ſtrictū ſuꝑ vaſculūpoſuit. ibiqꝫ hoſtē incluſit. qui nocte tota vſqꝫ mane varijs vocibus vlulans. quis fuiſſet oſtēdit. et cōfuſus abſceſſit. Erat ſanctocōſuetudo vt pene ſingl̓is noctibꝰ ⁊ intra menia ⁊ circūqͣqꝫ vicīasſct̄oꝝ baſilicas circūiret ⁊ hora cōpetēti ad matutīas ꝓpria maūignū eccl̓ie tāgeret. Quadā igit̉ nocte dū ꝑgeret duos int̓ ſe cleiudiuit rixātes. adulterare cū ml̓ieribꝰ volētes. Tūc quidē ſe eisoſtēdere noluit. ne iterū in eiꝰ abſentia ad volūtabrū redirent. ſedgens ad eccl̓iam or̄oem ꝓ eis fudit. Cūqꝫ ſct̄i ſtephani ſignumd̓ matutinas tāgeret̉. mox vt in eoꝝ auribꝰ ſigni ſonitus ſct̄itascū dextera ꝑueīt. ilico ab eoꝝ cordibꝰ ſtimulꝰ ardoris receſſit. tuncad eccl̓iam currūt. et expleta pſalmodia ab eo correpti veniaꝫ petunt. viteqꝫ melioris exordia ſumūt. Quadā die dn̄ica dū vir nobilis herlefredus eū cā prandij ticiaco villa inuitaſſet. et ip̄e deuotꝰ ſacrificiū offerret. ea hora dū vico ꝑgeret. audito ī celo ſonituequo inſidēs diu ī vno loco aſtitit. celoqꝫ intētus or̄oeꝫ dn̄icā inter angl̓icos choros audiuit. Itaqꝫ ſuffice̓ ſibi credidit. ꝙ ſb̓ preſentia xp̄i laudes ſuꝑnas audiſſet. ac ꝑ hͦ cepto itinere nō ꝑrexit.Deniqꝫ ſentiēs ſe corpore iā reſolui. ꝯuocatis ſacerdotibꝰ eos ſacris ꝟbis admonū t. ⁊ ſic ad dn̄m migrauit. Statimqꝫ de illo fragrauit odor nectariꝰ acſi fuiſſet multis aromatibꝰ delibutꝰ. Poſtobitū qͦꝫ multis miraculis claruit. Huiꝰ natale celebrat̉ kl̓. ſeptēbrisDe congreſſu heraclij cōtra perſas et eius victoria..ISigibertus.Ano heraclii. v. paleſtina aꝑſis bello p̄mit̉. ſct̄a qͦꝫ ciuitas capit̉. ī ea vſqꝫ. xcmilia viroꝝ ꝑimūt̉ zacharias pr̄iarcha captiuat̉. cruxip̄a dn̄ica ſct̄a aſportat. ¶ Hugo vbi ſupͣ. Coſdrōe rex ꝑſarumcepit damaſcū. et deuaſtauit hieroſolimā ⁊ vene̓abilia loca q̄ erātī ea ꝯflagrauit ⁊ ppl̓oꝝ copias captiuauit vna cū pr̄iarcha eiuſdēvrbis zacharia. ⁊ p̄c ioſū crucis xp̄i lignū ſecū in ꝑſidē aſportauit.Sepulcri ꝟo dn̄i locū nūqͣꝫ ītrare aūt violare dina ꝟtute ē ꝑmiſſus. Ad quē miſit heracliꝰ rogās magnis p̄cibꝰ vt ab illo loco recede̓t. vtqꝫ diffiniret tributa ⁊ acciꝑet pacta. Qd̓ ille face̓ noluitſꝫ nefficaces ad heracliū legatos remiſit. Anno itaqꝫ imꝑij heraclij. vj. occu pauit cōſdroe totā egiptū ⁊ alexandriā ⁊ libia atꝫ carthaginē. Qd̓ vt audiuit heracliꝰ aſſūpſit filiū ſuū ꝯſtātinū. ⁊ r̄giodyademate redimitū appellauit auguſtū. Collecta itaqꝫ armorūml̓titudīe āno imꝑij ſui. x. mēſe aprilis die qͣrta ſecūda feria paſceadu̓ſꝰ coſdrōe mouit iter. ferēs ſecū ſct̄e d̓i geītricis yconiā q̄ apd̓bizantiū ē. nō hoīs maū ſic̄ fert̉ ſꝫ dīno miracl̓o pictā. ⁊ ꝓficiſcensdimiſit ī vrbe p̄fatū filiū ſuū heracliū ꝯſtātinū cū ſergio vene̓abili pr̄iarcha. ⁊ bonoſo pr̄icio ſagaci ⁊ ſtrenuo viro ⁊ arripiens iterꝑ ſyriā veīt vſꝫ gazotē ciuitate. Qd̓ vt cōſdroes cōꝑit fuga vſꝰan̄ eū igne cōburēs oīa ſata ꝑ q̄ fugiebat. Heracliꝰ qͦꝫ deuaſtabat ciuitates ⁊ regiōes ꝑ qͣs ābulabat. Tūc ordīauit cōſdrōe duos p̄tores ſarabagā ⁊ ſarbaran qͥ cū heraclio decertarēt. Qd̓ audiens heracliꝰ militūꝰ eos deſtīatis. ip̄e cū reliqͦ exercitutrāſmeauit eufraten. ⁊ ꝑtrāſiuit thaurū mōtē perueītqꝫ ad amnē

ſaron ⁊ obtinuit pontē cū ꝓpugnacul̓ q̄ ī ip̄o erāt. peruenit etiāmſarbarus ad eundē pontē. ⁊ ante eū caſtrametatꝰ ē. Tūc excurrentes multi romanoꝝ per pōtē. inordīate perſis intulere cōflictum.Qd̓ vidēs ſarbarus ꝓcul a ſe inſidijs collocatis. on̄dit ſe romaīsqͣſi fugientē. ac ſic multos eoꝝ abſtraxit. ad inſecutōꝫ ſui p̄ter votum imꝑatoris. Et ſubito a fuga reuerſꝰ cōtra ſe inſeq̄ntes impetū cōcitauit. ⁊ multos ꝓtinus ꝓſtrauit vindictā inobediētie ſue ꝑpeſſos. Multitudo deniqꝫ barbaroꝝ ꝑ flumīs ripam diffuſa. romanos ſuꝑ pontē cū imꝑatore ſtātes acriter ſagittabāt. Imperator aūt cū paucis eis viriliter reſiſtebat. vn̄ ⁊ multas in hoc prelioplagas licet nullā ꝑiculoſam accepit. tūc qͥdam vir ꝑſa gigāteꝰ imperatorē ī medio pōtis aggredit̉. Imꝑator aūt hūc lancea tranſfoſſu in amnis fluenta ꝓiecit. quo ruēte territi barbari in fugā ſūtverſi. Poſt cōſdrōe miſit aduerſus eū aliū p̄torem noīe ſaym. cūquo heracliꝰ dimicās illū ꝑ int̓ceſſionē dei genitricis marie ſuꝑauit. Grando qͥppe vehemes ſuꝑ eius exercitū cecidit et multos exeis extinxit. Aciēs aūt xp̄ianoꝝ trāquilla ab ip̄a tēpeſtate manebat. Poſt hec cōſdroes aceruatis militijs ſuis p̄toreꝫ ſuper illasrazatem ꝓuexit. et eū aduerſus heracliū deſtīauit. Qui veniēs cūexercitu magno duriter cū heraclio dimicauit. Sꝫ hūc heracliusdei genitrice marie opitulāte ſuperauit et occidit. ꝑſiſtēs in belloviriliter vſqꝫ ad horā. ix. In qͦ bello cecidit razates ⁊ tres turmache perſarū et prīcipes multi et maxīa pars exercitꝰ ip̄oꝝ. tulerūtqꝫ inde romani banda perſarū .xxvij. et ſpolia magna nimis.De ſuperbia ⁊ interitu coſdroe ⁊ ſancte crucis exaltatōne.Ex hiſtoria et exaltatione ſancte crucis..xij.Ic coſdroe in tantā prorumpere ꝓteruiā auſus ē. vt ab incolis vicīaꝝ gētiumqͣs nefario ſuo ſb̓iugarat īperio coli ſe iube̓t vt deuꝫ ⁊vocare regē regū ⁊ dn̄m dn̄antiū. Fecit qͦꝫ ſibi turrī argēteā in qͣint̓luculētibꝰ gēmis thronū extruxit aureū. ibiqꝫ ſolis qͣdrigaꝫ etlune ⁊ ſtellaꝝ imaginē collocauerat. ac per ſb̓tiles ⁊ occultos meatꝰ aquā aſpergebat. vt qͣi deꝰ pluuiā deſuper vide̓t̉ infūde̓. Cuꝫat̄ ſyriā ⁊ paleſtinā ſb̓iugaſſꝫ ⁊ eccleſijs xp̄i ſb̓uerſis etiā ligni crucis ſaluatoris ꝑtē quā ibi ſct̄a helena reliq̄rat aſportaſſꝫ ꝯtra heracliū ꝑgēs filiꝰ coſdrōe iuxta danubiū ſedit cū exercitu ſuo. tādēinſpirāte dei clemētia. placuit vtriqꝫ prīcipi vt ip̄i ſinguli ī medioflumīs pōte cōfligerēt. et cui ſors victoriā cōferret ip̄e ſine dānovtriuſqꝫ exercitus imperarꝫ. Quid plura pulſatus dn̄s lacrimisxp̄ianoꝝ. fideli ſuo heraclio cōceſſit de hoſte triūphū. tātaqꝫ mētis mutatio cōſdroe inuaſit exercituꝫ. vt ſponte cū om̄i familia etprole heraclio ſe ſubderent tam poteſtate qͣꝫ fide. Ip̄e xp̄ianiſſimus prīceps cū ſuo tm̄ exercitu regna que cōſdrōe inuaſerat. circūquaqꝫ perluſtrās ad ſedeꝫ ip̄ius ꝑuenit. ſedentemqꝫ in thronoaureo repperit. Qui cū tremefactꝰ heracliū ſalutaret. ille reſpōditPro eo ꝙ lignū ſancte crucis qͣꝫuis indignꝰ honorifice tractaſtiſi credere volueris dn̄o hieſu xp̄o et illiꝰ te ſeruū eſſe cōfeſſus fueris regnum tibi ꝑſarum tm̄ cum patrimonio tuo et vita acceptisa te pacis obſidibus dabo. Quod ſi nolueris. mox gladio meo interibis. Cum autē ille nequaqͣꝫ acquieſceret. extracto gladio caput eius amputauit. Suſcepit igitur lignum ſancte crucis ⁊ omnes populi cōgaudentes cum ramis et cereis et cāticis alij obuiāpergūt. et alij ſubſequūtur. Cunqꝫ imꝑator de mōte oliuēti deſcēdens. per portaꝫ qua dn̄s intrauerat quādo ad paſſionē veneratcum equo regio et ornamentis imperialibus intrare vellet. repente lapides porte deſcendentes clauſerunt ſe inuicem. et factus eſtparies vnus. Cunqꝫ mirarentur attoniti et nimio merore conſtricti. reſpicientes in altum viderunt ſignum crucis ī celo flameo fugore ſplendeſcere. Angelus quoqꝫ domini accipiens illud manibus ſtetit ſupra portam et ait. Quando rex celorum paſſionis ſacramenta completurus per hunc aditum introiuit non ſe purpuratum nec dyademate renitentem exhibuit. vel equi potentis vehiculuꝫ requiſiuit. ſed humilis aſelli terga inſidens. cultoribus ſuis humilitatis exemplum reliquit. His dictis angelus in celuꝫ cōfeſtim redijt. tunc imperator gaudens de viſitatū angelico depoſitis imperij inſignibus diſcalciatur. protinus zona linea tm̄ precinctus crucem domini manu ſuſcipiens. perfuſus faciem ſacrimis. oculos ad celum erigens properabat ad portam. Illo humiliter propinquante. duricia lapiduꝫ celeſte ſenſit imperiū. ſtatimqꝫ porta ſe ſurrigens. liberum intrantibus patefecit ingreſſum.Odor quoqꝫ ſuauiſſimus qui voluntate diuinitus aura de perſarum prouincia per longa terrarum ſpacia hieroſolimis fueratillapſꝰ. eodē mom̄to qͦ de fano coſdrōe ſct̄a crux fueratheradiobaiulāte egreſſa. tunc redijt. et ꝑ pectora ſe gratāter infudit. Igitppl̓o dei laudāte potētiā. gl̓ioſꝰ qꝫ auguſtꝰ erūpēs ī laudibꝰ ait. Ocrux ſplēdidior aſtris ⁊cͣ. Hec cū dixiſſetcioſū illḋ lignuꝫ ī loco